Bảo vệ thành công cuộc họp bí mật lịch sử

 

 

Hỏi Thiếu tướng Phan Văn Xoàn, nguyên Tư lệnh Cảnh vệ, Bộ Công an về công tác bảo vệ hội nghị Paris, ông xúc động kể lại: “Địa điểm đàm phán giữa ta với Mỹ được Chính phủ Pháp bố trí tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế gần Khải Hoàn Môn.Thủ đô Paris đông đúc, náo nhiệt, thường xảy ra tắc nghẽn giao thông. Mỗi lần lãnh đạo đoàn ta đi họp hoặc hoạt động ngoại giao, trước khi lên đường, chúng tôi phải họp với cảnh sát Pháp bàn chọn đường đi. Đoàn xe mô tô cảnh sát dẫn đường và hộ tống chạy nháy đèn, rú còi dẹp đường, chặn các xe ở đường ngang, đến ngã tư có đèn đỏ xe vẫn được ưu tiên chạy, đưa đoàn ta đến nơi làm việc đúng giờ đã định, không sai một phút.

 

Một buổi tối, chúng tôi cùng lãnh đạo đoàn đến dự một cuộc họp lớn của đông đảo kiều bào ta tổ chức tại nhà Tương Tế ở khu phố La tinh. Đây là một hội trường nổi tiếng của Paris với hơn 3.000 chỗ ngồi, rất thân thiết với kiều bào ta ở Paris. Tại nơi đây năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã mấy lần đến gặp và nói chuyện với kiều bào. Kết thúc cuộc họp vào lúc 24h, chúng tôi trở về trụ sở. Xe mô tô hộ tống của cảnh sát chạy với tốc độ cao trên đường Choisy. Đến gần trung tâm thị xã Choisyleroi, một chiếc ô tô đâm vào chiếc mô tô hộ tống dẫn đường. Viên cảnh sát hộ tống đã hy sinh.

 

Cảnh sát Pháp hộ tống phái đoàn ta đến dự họp với kiều bào ở nhà Tương Tế.

 

Hôm sau, đồng chí  Lê Đức Thọ và đồng chí  Xuân Thuỷ cử tôi và một số cán bộ trong đoàn đến gia đình viên cảnh sát để chia buồn. Tôi mua tặng người con gái 3 tuổi của viên cảnh sát một bộ váy rất đẹp và đến hỏi thăm. Gia đình viên cảnh sát rất xúc động, người vợ nói: “Tôi biết Việt Nam cũng rất gian khổ phải chịu  đựng chiến tranh do Đế quốc Mỹ gây ra. Chồng tôi hy sinh là sự mất mát lớn đối với tôi và gia đình nhưng cũng góp một phần nhỏ bé vào cuộc đấu tranh đó”.

 

Sau đó, chúng tôi mang vòng hoa đến viếng viên cảnh sát tại tiểu đoàn mô tô hộ tống. Viên Tiểu đoàn trưởng cảm ơn và nói với tôi: “Việc làm của các ngài làm cho chúng tôi rất cảm động, đề nghị ngài cho phép chúng tôi được thay nhau đi bảo vệ đoàn của các ngài được tốt hơn”.

 

 

Đã đến lúc cần một ngôi nhà kín đáo để lãnh đạo đoàn ta họp bí mật với lãnh đạo đoàn Mỹ, bàn những vấn đề rất quan trọng trong khi các cuộc họp công khai ở Trung tâm hội nghị Quốc tế vẫn tiếp tục. Anh Lê Uỷ, Việt kiều làm dịch vụ du lịch, đến giúp đoàn ta thuê nhà. Sau nhiều ngày nhiệt tình giúp đỡ của anh Lê Ủy, đoàn ta thuê được một số ngôi nhà. Trong đó có một biệt thự xinh xắn, hai tầng ở số 11 phố Darthé thuộc thị xã Choisy Le Roi, một phố rất vắng vẻ, ban ngày cũng ít người qua lại. Cán bộ bảo vệ ta quan sát địa hình và cách bố trí các phòng của biệt thự tỏ ra rất ưng. 

 

Thăm gia đình một Việt Kiều ở Paris.

 

Một hôm, Trưởng đoàn Mỹ, ông A.Harriman báo cáo việc rất quan trọng muốn gặp Bộ trưởng Xuân Thuỷ vào đêm 30/10 rạng sáng 31/10/1968. Ta hẹn ông A.Harriman đến làm việc ở biệt thự số 11 phố Darthé. Bảo vệ ta đến kiểm tra và gác nơi họp. Ta đề nghị đoàn Mỹ đến bí mật bằng xe ôtô dân sự bình thường, không dùng xe mang biển ngoại giao và không để bảo vệ Pháp đi theo, khi đến, xe không đỗ ngoài cổng. Ở trụ sở đoàn ta, cảnh sát Pháp về nhà nghỉ từ tối theo ý kiến của ta. Bộ trưởng Xuân Thuỷ và số cán bộ cùng đi cũng dùng một xe dân thường đến nơi họp, không có xe cảnh sát đi theo. Trong phòng khách ở tầng 1, ông Harriman thông báo với ta: Trong vòng 24 giờ tới, Tổng thống Mỹ sẽ ra lệnh “chấm dứt mọi cuộc oanh tạc bằng không quân, hải quân, pháo binh và mọi hành động khác liên quan đến việc dùng vũ lực trên toàn bộ lãnh thổ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà”. Ông Harriman đề nghị phía ta giữ bí mật việc này cho đến khi Tổng thống Johnson đọc diễn văn. Cuộc họp bí mật lịch sử ấy được bảo vệ tốt và đã thành công.

 

Ít ngày sau, đoàn đại biểu Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam đến Paris để dự hội nghị 4 bên gồm: Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, Hoa Kỳ và chính quyền Sài Gòn. Đồng chí Phan Văn Xoàn phụ trách cả việc chỉ đạo lực lượng  bảo vệ đoàn Mặt trận. Số cán bộ 2 đoàn đàm phán của ta ở Paris lên tới gần 200 người. Công tác bảo vệ gặp thêm nhiều khó khăn mới.

 

Sau gần 3 tháng tranh cãi về kiểu bàn ngồi họp, các bên mới thoả thuận Hội nghị Paris về Việt Nam họp tại Trung tâm Hội nghị quốc tế bắt đầu từ ngày 25/1/1969. Cán bộ bảo vệ ta đến nơi họp từ sớm, phối hợp với một số kiều bào yêu nước ngồi trong những quán café ở phố Cléber để quan sát địa hình. Ta kiểm tra phòng họp chung, ghế ngồi, đèn điện, các phòng riêng của hai đoàn, ta đặt máy ghi âm trên bàn họp. Giờ giải lao của hội nghị, phân công người túc trực canh gác chỗ ngồi cùng những tài liệu trên bàn của đoàn ta; người quan sát đường đi lại ở các hành lang, lối ra vào của đoàn ta với đoàn Mỹ, đoàn chính quyền Sài Gòn không để trùng vướng nhau; người tiếp cận bảo vệ các đồng chí lãnh đạo của ta. 

 

Đến thăm nhà riêng một đồng chí đảng viên ĐCS Pháp.

 

 

Tiến sỹ H.Kissinger, Cố vấn đặc biệt về An ninh quốc gia của Nhà Trắng, bí mật đến Paris để gặp riêng cố vấn Lê Đức Thọ và Bộ trưởng Xuân Thuỷ. Đồng chí Phan Văn Xoàn thảo luận với viên Chuẩn tướng phụ trách bảo vệ của đoàn Mỹ về các biện pháp cụ thể giữ kín cuộc gặp của hai bên. Những cuộc họp không công khai như thế diễn ra ở Paris, lúc thì ở nhà riêng của đoàn Mỹ, lúc thì ở nhà riêng của đoàn ta. Nhưng sau khi H.Kissinger, với một ý đồ chính trị rõ rệt, nói lộ ra đang có những cuộc họp bí mật Việt-Mỹ ở Paris thì các phóng viên báo chí sôi nổi đi săn đón, tìm kiếm những địa điểm họp kín giữa ta và Mỹ. Hàng chục phóng viên với máy ảnh, máy quay phim, kéo đến cắm trại trước cổng Trụ sở đoàn ta. Họ còn có những xe mô tô túc trực ở các góc đường quanh trụ sở. Bất kỳ một xe ôtô của đoàn ta rời trụ sở đi đâu là các xe mô tô, ô tô đuổi theo bám sát, khi phát hiện đúng là không phải đi họp với phía Mỹ thì họ mới quay về.

 

Cán bộ bảo vệ ta bàn với các lái xe Pháp đánh lạc hướng phóng viên báo chí khi lãnh đạo ta đi họp bí mật với H.Kissinger. Xe ôtô đi lẻ tẻ, không tập trung thành đoàn, không có cảnh sát hộ tống. Xe một cán bộ chạy trước rời cổng chính, nếu thấy phóng viên đuổi theo thì cho xe chạy loanh quanh đi thăm chợ. Xe thứ hai tiếp tục đi cách như thế. Sau đó xe của lãnh đạo ta, một xe bình thường mượn của bạn Pháp, xuất phát từ cổng sau của trụ sở.

 

Về sau các phóng viên phát hiện có cổng sau, đứng chờ ở đó, thì một xe của ta không có cán bộ ngồi trước đến một nơi đã hẹn trước để đón lãnh đạo ta đến sau, xuống xe đi dạo mát rồi bất ngờ lên xe đến địa điểm họp. Có lúc xe có biển ngoại giao của lãnh đạo ta đi công khai để các phóng viên đuổi theo nhưng lãnh đạo ta rẽ vào thăm trụ sở đoàn Mặt trận, sau đó đổi sang một xe bình thường khác đến địa điểm mật để họp, trong khi các phóng viên cứ ngồi chờ chiếc xe có biển ngoại giao chưa chuyển bánh. Cũng có lần các phóng viên vây chặt trụ sở ta bằng nhiều phương tiện khác nhau, xe lãnh đạo ta đi công khai, nhưng dặn các cảnh sát lái mô tô chạy phía sau ngăn các phóng viên lại để xem xét giấy tờ thật lâu, trong lúc đó xe ta chạy nhanh đến nơi họp.

 

Phái đoàn ta đến thăm Trường chính trị Maurice Those.

 

Ngày 23/1/1973, tại trung tâm hội nghị quốc tế phố Clê-be, đồng chí Lê Đức Thọ và Tiến sĩ H.Kissinger ký tắt bản Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam. Ngay sau đó đồng chí Hồng Hà được giao việc mang văn kiện Hiệp định đó đi in bản tiếng Việt ở nhà máy in của bác Việt kiều Phùng Công Khải cách Paris khoảng 30 km, để kịp ngày 27/1/1973, bốn bên tham gia Hội nghị Paris về Việt Nam ký chính thức.

 

Mặc dù công tác bảo vệ đoàn đàm phán ta được tiến hành trên nước bạn, nhưng lực lượng Cảnh vệ Việt Nam đã bảo vệ tuyệt đối an toàn hai đoàn đàm phán của ta, các tài liệu bí mật, các kế hoạch đấu tranh của ta trên bàn đàm phán, giữ bí mật nội dung thông tin liên lạc của ta ở Paris với Hà Nội, góp phần vào thành công của hội nghị.