Bộ Tài nguyên và Môi trường nói về vụ Vedan: Nấc xử lý cuối là... ra toà

 

Giải quyết vụ việc này sẽ lần lượt theo ba bước. Bước cuối cũng sẽ là ra toà.

 

Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Phạm Khôi Nguyên

Loanh quanh khâu đền bù

Việc thống kê thiệt hại của người dân để yêu cầu Vedan bồi thường là gặp nhiều vướng mắc nhất. Người dân thì đòi bồi thường cao trong khi doanh nghiệp lại muốn đền bù mang tính chất hỗ trợ.

Ông Bùi Cách Tuyến, Tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường cho biết: “Trong cuộc họp giữa các cơ quan chức năng và Công ty Vedan gần đây nhất đã có kết luận nguồn nước được cải thiện rõ rệt, sông Thị Vải không còn là dòng sông chết như trước đây. Công ty Vedan cũng đã nộp tiền đền bù thiệt hại môi trường trên 127 tỷ đồng. Kết quả nghiên cứu, đánh giá về khoa học và thực tiễn của Viện Môi trường và Tài nguyên (Đại học Quốc gia TPCHM) và các cơ quan khoa học liên quan đã xác định Vedan gây ra khoảng 89% ô nhiễm cho sông Thị Vải. Tuy nhiên, phía Vedan lại tiếp tục đề nghị làm việc với Viện Môi trường và Tài nguyên cùng các cơ quan có liên quan để thống nhất mức độ gây ô nhiễm cụ thể”.

Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên cho biết: “Sẽ căn cứ vào mức độ ô nhiễm đã xác định, Bộ đề nghị UBND các tỉnh Đồng Nai, Bà Rịa-Vũng Tàu, TPHCM chỉ đạo các sở, ban ngành và UBND các huyện, xã liên quan tổ chức thẩm tra, xác minh thực tế trên cơ sở đơn đòi bồi thường thiệt hại của người dân. Việc tổng hợp các thiệt hại phải hoàn thành trước ngày 31/1/2010 để yêu cầu Vedan bồi thường thiệt hại. UBND các tỉnh nên yêu cầu Vedan cử cán bộ có trách nhiệm tham gia quá trình thẩm tra, xác minh để có sự đồng thuận cao nhất”.

Theo ông Nguyễn Văn Phụng, Phó Chủ tịch Hội Nông dân TPHCM, Hội đã đề nghị Viện Môi trường và Tài nguyên phối hợp với các sở, ngành xác định lại vùng canh tác chồng lấn bị ảnh hưởng giữa tỉnh Đồng Nai và TPHCM để làm rõ phạm vi bị ảnh hưởng. Trên cơ sở đó sẽ xác định đối tượng được đền bù, đồng thời xác định ranh giới khoảng 84 ha diện tích canh tác bị ô nhiễm tại xã Thạnh An, huyện Cần Giờ để khoanh vùng đối tượng, yêu cầu Vedan khắc phục thiệt hại cho nông dân.

Giải pháp phức tạp với cả 2 bên

Vedan xả thẳng nước thải ra sông Thị Vải. Ảnh: TL

 

Theo Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên, Bộ Tài nguyên và Môi trường chỉ hướng dẫn các địa phương xác định mức độ thiệt hại trong địa bàn, tạo cơ sở yêu cầu Công ty Vedan bồi thường thiệt hại. Để hoàn tất vụ việc có 3 cách giải quyết. Cách nhẹ nhàng nhất là người nông dân và Vedan nên thoả thuận với nhau để có mức đền bù thoả đáng nhất cho cả hai. Nếu thoả thuận không xong thì sẽ áp dụng cách thứ hai đó là đưa ra trọng tài kinh tế. Có thể là trọng tài trong nước hoặc thuê người ngoài nước để phán xử vụ việc. Nếu trọng tài kinh tế phán xử cũng không xong thì nấc cuối cùng là ra toà. Đây là nấc giải quyết sẽ rất phức tạp cho cả người dân và Vedan.

Quy trình là vậy nhưng vụ ô nhiễm được phát hiện lớn nhất từ trước đến nay có kết thúc được một cách êm ả hay không, hoàn toàn phụ thuộc vào thái độ của hai bên. Vì số đền bù đưa ra của hai bên rất vênh nhau. Người dân đưa ra mức đền bù lên đến 4.000 tỷ đồng trong khi Vedan muốn đền bù mang tính hỗ trợ là trên 30 tỷ đồng. Bởi vậy rất có thể vụ việc này sẽ khó dừng lại trong năm 2010 do sự thiếu đồng thuận của cả hai bên.n

 

Mai Hạnh