Chưa lúc nào ở Nghệ An, trong cùng một thời điểm lại xảy ra dịch “kép”nguy hiểm như vậy.
Cùng lúc mắc hai bệnh
Trong số những bệnh nhân được đưa đến trạm Y tế xã Quỳnh Phương, có trường hợp cùng lúc mắc cả tiêu chảy cấp (TCC) và sốt xuất huyết (SXH), hoặc vừa chữa khỏi SXH thì lại mắc TCC nghi có phẩy khuẩn tả...
BS Lê Sinh Long, Trưởng khoa Kiểm soát dịch bệnh, Trung tâm Y tế dự phòng Quỳnh Lưu thận trọng lần dở những trang ghi chép về tình hình dịch bệnh ở Quỳnh Phương cho chúng tôi xem. Một màu đỏ choán gần như từ đầu đến cuối cuốn sổ.
|
|
| Bệnh nhân đang được điều trị tại trạm xá xã Quỳnh Phương. Ảnh: Hồ Hà |
Có thể nói, tốc độ bùng phát, lây lan của cả 2 loại dịch ở địa bàn này vô cùng nhanh. Từ 1/10 (ngày bệnh nhân SXH đầu tiên được phát hiện) đến 11/10 đã có gần 400 trường hợp. Trong đó, những ngày gần đây, số bệnh nhân tăng đột biến, có ngày lên đến gần trăm người.
Dịch TCC, trong hơn một tuần (tính từ 3/10), đã có 26 trường hợp dương tính với phẩy khuẩn tả. Ngoài Quỳnh Phương, có 2 xã khác là Quỳnh Liên và Quỳnh Lập có 10 trường hợp TCC, trong đó 4 người dương tính với phẩy khuẩn tả.
Sau khi có hiện tượng bệnh nhân TCC tăng đột biến, Trung tâm Y tế dự phòng huyện đã lấy mẫu nước và một số loài thuỷ sản (hàu, nghêu, cá...) trên sông Hoàng Mai, đoạn qua cửa Lạch Cờn, để xét nghiệm. Kết quả, tất cả đều dương tính.
Điều nguy hiểm là, vi khuẩn tả rất thích hợp để sinh sôi, phát triển trong môi trường nước lợ như ở Lạch Cờn. Từ cửa lạch, nước sông sẽ đi qua rất nhiều xã: Quỳnh Lập, Quỳnh Phương, Quỳnh Dị, Quỳnh Thiện, Mai Hùng... Các địa phương này, nhiều nơi đã từng là ổ dịch trong các đợt trước đó. Những người làm công tác chống dịch đang lo ngại dịch sẽ bùng phát dữ dội bởi hiện nay, các tàu đánh cá ngoài khơi về thường đỗ tại cửa Lạch Cờn để rửa cá, trước khi đem bán. Đây rất có thể là nguồn lây bệnh trên diện rộng.
Cả dân lẫn chính quyền đều thờ ơ
Mặc dù dịch bệnh đang hoành hành, song người dân ở đây vẫn rất chủ quan, lơ là. Vào chiều 11/10, khi đoàn kiểm tra của Sở Y tế Nghệ An kiểm tra tình hình chống dịch tại các trạm y tế, vẫn thấy nhiều người nhà bệnh nhân ở trong phòng cách ly, thậm chí nằm, ngồi cùng với bệnh nhân. Nhắc nhở xong lại đâu vào đấy.
BS Hoàng Thành (Bệnh viện đa khoa Quỳnh Lưu) cho biết, đa số bệnh nhân SXH và TCC, khi huyết áp ổn định, hạ sốt là tự ý bỏ về nhà, dù bác sĩ đã dặn phác đồ điều trị phải từ 5-7 ngày mới trị hết bệnh. Trạm xá không đủ chỗ, không đủ hộ lý và nhất là thái độ của bệnh nhân như thế, nên cũng không thể giữ họ lại. Và mặc nhiên, những người này trở thành nguồn phát tán, tiếp tục lây lan cho cộng đồng.
Không chỉ người dân chủ quan, mà chính quyền địa phương cũng chưa thật sự ý thức hết việc phòng chống dịch. Dịch SXH đã xuất hiện hơn 10 ngày, tốc độ lây lan rất nhanh, nhưng công tác dọn vệ sinh, phát quang bụi rậm, thu dọn các vật trữ đựng nước mưa... vẫn không triệt để.
|
|
| Sông Mai Giang nhiễm khuẩn tả nhưng sáng 14/10 rác vẫn chưa được dọn. Ảnh: HH |
Ông Lê Văn Thảo, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng huyện Quỳnh Lưu bức xúc: “Xã báo cáo đã phát động dọn vệ sinh, nhưng nhà làm, nhà không. Chúng tôi kiểm tra 6 hộ ở Hồng Hải, là thôn có nhiều người mắc 2 loại dịch nhất, thì 4/6 hộ vẫn còn dụng cụ chứa nước có cung quăng, bọ gậy. Dân vẫn đi vệ sinh ra sông, ra biển như thường”.
Theo ông Thảo, sau hàng chục ngày dịch bệnh hoành hành, Quỳnh Phương mới tổ chức phun thuốc diệt muỗi được 2/11 xóm, dù hoá chất, máy phun được trang bị đầy đủ. Ngoài 4 máy của Trung tâm y tế dự phòng, có thêm 2 máy của huyện Diễn Châu được điều động về, nhưng 2 máy này hiện vẫn nằm trong phòng họp của Trạm y tế xã, lý do là bởi chưa có dầu để chạy.
Ngoài lý do trên, còn hàng loạt lý do khác như trời mưa không phun được hoặc giờ dân đi biển đang... ăn cơm. Cho đến bây giờ, Trạm y tế xã vẫn chưa được phun thuốc khử muỗi. Với ý thức phòng dịch như vậy, ông Thảo lo ngại dịch khó mà có thể khống chế trong thời gian ngắn.
Trao đổi với chúng tôi, ông Phạm Văn Thanh, Phó GĐ Sở Y tế cho biết, đã chỉ đạo những huyện, xã có dịch tập trung thực hiện ngay việc phun hóa chất, làm sạch vệ sinh, làm tốt công tác truyền thông để người dân có kiến thức về phòng chống dịch. Chỉ đạo tăng cường 2 tổ khám, điều trị trực tiếp tại xã Quỳnh Phương. Hiện Sở đang đề nghị UBND tỉnh ra công văn chỉ đạo phòng chống 2 loại dịch trên trên địa bàn toàn tỉnh.
Với 15 nghìn dân, mật độ sinh sống dày đặc, điều kiện thông thương cả đường bộ lẫn đường thuỷ, nếu chủ quan, lơ là, rất có thể Quỳnh Phương sẽ là trung tâm gây bùng phát dịch TCC, dịch SXH tại địa bàn Nghệ An và các vùng phụ cận. Đề nghị chính quyền địa phương và các cơ quan liên quan khẩn trương thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch mà Trung ương đã chỉ đạo.
|
Không sử dụng nước sông để sinh hoạt
Liên quan đến dịch tiêu chảy đang xảy ra tại Nghệ An, TS Nguyễn Huy Nga - Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng và Môi trường (Bộ Y tế) cho biết, theo báo cáo của Sở Y tế Nghệ An, kết quả xét nghiệm hai mẫu nước sông Mai Giang chảy qua địa bàn huyện Quỳnh Lưu dương tính với phẩy khuẩn tả. Điều khó nhất hiện nay là sông Mai Giang rộng nên không có biện pháp nào có thể diệt hoàn toàn vi khuẩn tả. Biện pháp tốt nhất là khuyến cáo người dân không sử dụng nước sông để sinh hoạt.
Ngày 13/10, Cục Y tế Dự phòng và Môi trường (Bộ Y tế) đã có công văn số 1955/CĐ – DPMT gửi Giám đốc Sở Y tế Nghệ An và Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh đề nghị triển khai ngay các biện pháp phòng chống dịch tiêu chảy cấp. Theo đó, hai đơn vị trên phải điều tra rõ mối liên quan về dịch tễ của các trường hợp bệnh. Bộ Y tế sẽ cử các đoàn công tác chống dịch hỗ trợ địa phương.
V.Khánh |
Hồ Hà - Nguyệt Anh