Chỉ là “nghệ nhân” không phải “nghệ sĩ”

Giadinh.net - Kể từ ngày 1/8/2008, các cơ quan, đơn vị của Hà Nội và Hà Tây đã hoàn thành quá trình sáp nhập nhưng cho đến nay, sau 5 tháng, Hội Mỹ thuật và Hội Nhà văn của Hà Tây vẫn chưa được là “con đẻ” của Hà Nội mới.

Lý do mà theo các hội viên của hai hội Hà Tây cũ là “có lẽ là họ cho chúng tôi không xứng đáng để được vào hội của Thủ đô”.

Hai tháng mới sắp xếp xong Hội Kiến trúc

Liên hiệp văn học nghệ thuật Hà Nội (LHVHNT) có tất cả 9 hội thành viên, với gần 2.800 hội viên (bao gồm cả số hội viên của Hà Tây). Việc sáp nhập lẽ ra đã đúng tiến độ từ trước Tết Kỷ Sửu nếu không bị vướng những quan điểm cứng nhắc và sự khác nhau về điều lệ giữa các hội  là Chi hội Kiến trúc, Hội Mỹ thuật và Hội Nhà văn của Hà Nội và Hà Tây.

Nhà thơ Bằng Việt, Chủ tịch LHVHNT Hà Nội cho biết: Việc sáp nhập giữa các hội thành viên của LHVHNT đều thực hiện theo đúng chủ trương của thành phố cũng như của chính phủ. Ngay sau đó, chúng tôi đã ra một văn bản về quy trình sáp nhập trên tinh thần theo cấp số cộng về số hội viên cũng như Ban chấp hành của Hà Nội và Hà Tây. Chủ tịch Liên hiệp cũng được bỏ phiếu để bầu lại và kết quả là tôi vẫn được bầu làm chủ tịch cho đến hết 2010.
 
Nhà thơ Bằng Việt, chủ tịch LHVHNT Hà Nội.

Các hội thành viên khác về cơ bản đã sắp xếp xong từ tháng 9/2008. Trong số 3 hội có quá trình sáp nhập muộn, riêng Chi hội Kiến trúc sư có đặc thù riêng. Tuy nằm trong LHVHNT Hà Tây cũ xong nó lại trực thuộc Hội kiến trúc sư Việt Nam, có con dấu và tài khoản riêng. Vì thế, để công việc sáp nhập được nhanh chóng và gọn nhẹ, LHVHNT Hà Nội đã kiến nghị “trả” Chi hội kiến trúc về cho Hội kiến trúc sư Việt Nam và đã được chấp thuận. “Chúng tôi đã phải mất 2 tháng để sắp xếp cho Chi hội kiến trúc sư Hà Tây”, nhà thơ Bằng Việt nói.

Chưa phải hội viên vẫn là Phó Chủ tịch “chi nhánh”

Nhà thơ Bằng Việt cũng cho biết, LHVHNT Hà Nội đã nhiều lần thúc giục Hội Mỹ thuật nhanh chóng hoàn thành việc sáp nhập với chi hội Hà Tây nhưng ông Nguyễn Đỗ Bảo -  Chủ tịch Hội Mỹ thuật Hà Nội cho rằng những hội viên của Hà Tây chỉ là “nghệ nhân” chứ không phải là “nghệ sĩ tạo hình” như Hà Nội nên rất khó sáp nhập.
 
Vướng mắc ở đây là Hội Mỹ thuật Hà Nội hoạt động theo chuyên ngành là hội hoạ, đồ hoạ, điêu khắc và phê bình mỹ thuật chứ không có chuyên ngành ứng dụng và trang trí. Trong khi đó, Chi hội Mỹ thuật Hà Tây các hội viên chủ yếu hoạt động ở 2 chuyên ngành mà Hà Nội không có.
 
Ông Nguyễn Đỗ Bảo cho biết: “Tôi đã đề nghị với ông Chi hội trưởng của Hà Tây làm một việc rất nhẹ nhàng thôi là gửi cho tôi danh sách hội viên về chuyên ngành mà mình đang làm nhưng cho đến nay vẫn chưa thấy họ gửi đến. Dù “hội là hội hè thì cũng phải có nguyên tắc tổ chức. Phải có cái đó thì mới hiệp thương được”. Nhưng “cái khó” của Hà Tây là nếu ghi theo đúng chuyên ngành mà mình đang sinh hoạt thì sẽ bị “vênh” với các chuyên ngành của Hà Nội.
 
Ông Nguyễn Đỗ Bảo đã nhiều lần kiến nghị tách chuyên ngành mỹ thuật ứng dụng ra một hội riêng vì “mỹ thuật tạo hình chỉ làm giàu cho cá nhân còn mỹ thuật ứng dụng làm giàu cho đất nước. “Chúng tôi cũng đã tính đến phương án “đặc cách” cho các hội viên Hà Tây là nếu muốn vẫn có thể giữ nguyên chi hội Mỹ thuật để sinh hoạt (tức là hỗn hợp). Nhưng khi chúng tôi “hiến kế” thì họ phản ứng bảo chúng tôi không kết nạp họ vào Hội”, ông Bảo nói.
 
Ông Nguyễn Văn Chuốt, Phó chủ tịch LHVHNT Hà Nội, nguyên Chi hội trưởng chi hội Mỹ thuật Hà Tây.

Theo ông Nguyễn Văn Chuốt, Phó chủ tịch LHVHNT Hà Nội phản ánh thì lý do Chi hội này không “xuống nước” thực hiện theo hướng dẫn của Hội Mỹ thuật Hà Nội là bởi “chúng tôi không xin vào Hội mà là thực hiện chỉ thị của Nhà nước theo nguyên tắc hợp nhất. Và muốn đi đến thống nhất, Hội Mỹ thuật với tư cách là cơ quan đầu não phải mời anh em ở trong này ra họp nhưng từ hôm đó đến nay hai hội vẫn chưa ngồi lại với nhau để thống nhất, chỉ nói chuyện qua điện thoại duy nhất một lần”.

Từ sự cứng nhắc của hai Hội Mỹ thuật Hà Nội và Hà Tây đã dẫn đến một sự ngược đời là, ông Nguyễn Văn Chuốt, nguyên Chi hội trưởng Chi hội Mỹ thuật Hà Tây cũ, vốn hoạ sĩ chuyên ngành trang trí vẫn chưa chính thức là hội viên của Hội Mỹ thuật Hà Nội nhưng từ cuối năm 2008 ông đã giữ cương vị Phó chủ tịch LHVHNT Hà Nội “chi nhánh” Hà Đông. Nhà thơ Bằng Việt cho rằng đây là một sự cứng nhắc và buồn cười “nhưng chúng tôi không thể can thiệp được vì vấn đề này đã được Ban chấp hành của Hội Mỹ thuật Hà Nội quyết định”.

Trong khi chúng tôi đang thu thập tài liệu cho bài viết này thì ngày 23/3, ông Nguyễn Văn Bảng, Chi hội trưởng Chi hội Mỹ thuật Hà Tây cũ cho biết: “Để quá trình sáp nhập được suôn sẻ, chúng tôi đã gửi danh sách các hội viên đăng ký vào các chuyên ngành theo yêu cầu của Hội Mỹ thuật Hà Nội”. Và chiều cùng ngày, ông Nguyễn Đỗ Bảo đã gọi điện cho chúng tôi với vẻ phấn khởi: “Họ đã gửi cho chúng tôi bản danh sách rồi. Tới đây chúng tôi sẽ tiến hành hiệp thương để đi đến sáp nhập”.
 
Tuy nhiên, ông Bảng cho biết, dù đã gửi danh sách nhưng vẫn chưa biết đến bao giờ thì được sáp nhập với Hà Nội. Và bao giờ khi nói đến Hội Mỹ thuật Hà Nội thì các cơ quan chức năng cũng như hội viên của hội này không phải “mở ngoặc” với từ “Hà Tây cũ”?
(Còn nữa)
Thanh Hà
nguyenquyen