Chia tay Nam Phi

Thứ hai, 09:30 12/07/2010 | Bốn phương

GiadinhNet - World Cup 2010 đã kết thúc. Tiếng kèn vuvuzela không còn sôi động trong cầu trường, trên đường phố. Có người thỏa mãn với sự kiện bóng đá lớn nhất hành tinh, nhưng cũng không ít người than vãn: "World Cup không dành cho chúng tôi".

Ai đứng ngoài cuộc vui, ngoài niềm tự hào chung ấy?

Những gợn buồn…

Một buổi chiều ở Sweetwaters – khu phố ảm đạm phía tây nam ngoại ô Johannesburg, bao bọc bởi những căn lều mỏng manh rách nát, mấy đứa trẻ chân đất đang chơi đùa bên đống rác, hơn chục đứa khác thì đang hăng máu cùng với quả bóng sờn da. Đứa cao nhất tên Lindo Sithebe, 18 tuổi, khoanh tay nói rất... phớt đời: “World Cup này không dành cho những người như chúng tôi”. Chẳng giải thích gì thêm, cậu nói tiếp: “World Cup không dành cho nơi này”.

Sau 4 tuần say cùng bóng đá, đê mê với vũ khúc vuvuzela và vũ điệu sân cỏ, giờ là lúc để nhiều người bình tâm mà ngẫm lại, một tháng bóng đá có giúp Nam Phi thay da đổi thịt?

Cách chỗ bọn trẻ không xa, một nhóm các bà trung niên đang ngồi sưởi nắng và buôn chuyện. Sharon, người phụ nữ cao ráo và hay nói nhất hội đang uống bia và cằn nhằn rằng ở nhà bà chẳng có đủ chăn mà đắp. Nhưng cả 5 bà nội trợ lại ra vẻ hài lòng khi nhắc đến World Cup. Một người nói: “Bây giờ dễ hơn nhiều để nói rằng, tôi là người Nam Phi. Cảm giác đó khiến bạn tự hào, cảm thấy mình nhiều sức sống hơn”.

Có điều, tự hào hay tự tin là những thứ thật khó đong đếm. Nam Phi không phải một nước nghèo nhưng cũng có không ít người dân sống ở mức nghèo khổ. Đối với họ, niềm tự hào về World Cup là có thật nhưng cũng thật mơ hồ. Họ không biết mình được gì từ World Cup khi không có đủ tiền sở hữu tấm vé xem đá bóng.

Nam Phi là một nước phát triển, tuy nhiên, sự phát triển này chủ yếu tập trung quanh một số vùng là Cape Town, Port Elizabeth, Durban và Johannesburg... Ngoài các trung tâm kinh tế đó, tình trạng nghèo khổ vẫn hiện diện nhiều nơi dù đã có những nỗ lực của chính phủ.

Nam Phi đã làm một điều hết sức đẹp đẽ trong lịch sử World Cup là dành riêng hàng nghìn chỗ ngồi ưu đãi cho dân nghèo trong ngày khai mạc. Nó phần nào làm không khí ở những khu dân cư nghèo tươi sáng hơn, làm cả dân tộc cùng hướng về ngày hội chung.

Nhưng điều mong đợi hơn là nếu World Cup một lần nữa ghé thăm Nam Phi, thì hi vọng sẽ không còn những người nghèo tự tách mình ra khỏi cuộc vui lớn ấy, chỉ vì không có tivi mà xem bóng đá, chỉ vì mối lo cơm áo hằng ngày.

Vuvuzela trở thành thương hiệu của Nam Phi, là món đặc sản không thể thiếu ở World Cup 2010.

Và những điều đẹp đẽ đọng lại

Nhà tân vô địch của World Cup đã được tìm ra. World Cup 2010 đã kết thúc. Lần đầu tiên trong lịch sử ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh tìm đến lục địa đen. Sau một tháng tròn, mọi lo toan ban đầu đã biến mất. Nam Phi đã ghi điểm rất nhiều với cả thế giới bằng sự kiện trọng đại này.

Theo thống kê không đầy đủ, Nam Phi xinh đẹp và hiếu khách của Nelson Mandela vĩ đại đã đón hơn 1 triệu khách du lịch. Không có sự cố nào nghiêm trọng xảy ra trong thời gian World Cup. Châu Phi nghèo khó càng trở nên gắn bó trong một tháng ngắn ngủi. Hàng núi việc làm đã được tạo ra cho người nghèo trong nước và các quốc gia láng giềng. Và đặc biệt hơn, tiếng kèn vuvuzela cùng những cái nhất, những cái đầu tiên, những cái bất ngờ càng làm cho World Cup 2010 đáng được ghi vào sử sách bóng đá nhân loại.

Nếu có một điều đáng tiếc nhất để nói về World Cup 2010 thì có lẽ là sự thất bại của Bafana Bafana (tên gọi thân yêu mà người dân dành cho tuyển Nam Phi) ở vòng bảng, nhưng người bạn Ghana đã làm thay nhiệm vụ cho tất cả các đội bóng châu Phi khác và lọt vào đến tứ kết. Cả lục địa đen đã như hóa làm một để thổi vang tiếng kèn vuvuzela, tạo nên một thứ âm thanh đặc biệt nhất các kỳ World Cup. Xét về mặt “làm thương hiệu”, đôi khi chỉ cần như thế thôi là đủ. Tạm biệt World Cup 2010, tạm biệt Nam Phi của Mandela vĩ đại.

Việt Nguyễn (Tổng hợp)

hoaianh