Chương trình phân ban THPT: Thi cử khiến phân ban lệch

>  Chương trình phân ban THPT: Loay hoay sửa “lệch”

> Chương trình phân ban THPT: Còn người học vẫn còn... tồn tại!

"Tăng tải trọng trên đường đua"

Đấy là ý kiến của bạn đọc Phạm Được tại diễn đàn ngoinhachung.net. Theo bạn đọc này, chúng ta cải cách lòng vòng rồi quay lại như thời chưa phân ban vì vậy rất lãng phí, tốn kém vì loay hoay tìm hướng đi. Đó là chương trình nâng cao nặng nề, quá tải, lại không có lợi cho kỳ thi tốt nghiệp và thi ĐH. HS đổ dồn về ban cơ bản do  học chương trình chuẩn nhẹ nhàng hơn, thi tốt nghiệp có phần giao giữa hai chương trình, thi đại học cũng có phần riêng cho chương trình chuẩn nên dại gì chọn nâng cao cho vất vả.

Ngoài ra, con số 1,9% HS chọn ban KHXH&NV cho thấy ban này đang "ngắc ngoải". Trên thực tế nhiều trường đã xóa hẳn ban này do HS không muốn chọn vào ban mà cơ hội nghề nghiệp và triển vọng tương lai rất ít. Thực trạng và những con số thống kê cho thấy không sớm thì muộn chương trình phân ban THPT sẽ phá sản.

Còn theo bạn Nam Anh (diễn đàn ngoinhachung.net) phân ban THPT của Bộ GD&ĐT nhằm phân luồng HS năng khiếu là một việc đi đúng hướng. Tuy nhiên, về phương pháp thực hiện thì cần xem lại. Hãy xem HS như những vận động viên điền kinh đang trên đường về đích. Nhưng điểm khác là trong số đó có những vận động viên bình thường (chiếm đa số) và vận động viên năng khiếu (chiếm thiểu số).

Việc tăng thêm sức nặng chương trình cho nhóm HS năng khiếu khác nào như khoác thêm cho những vận động viên đặc biệt này hai cục gạch nặng vài chục ký sau lưng, và những vận động viên bình thường thì cũng... có một cục gạch. Trong khi mục tiêu của họ là rút ngắn thời gian để "về đích sớm" chứ không phải là được "tăng tải trọng trên đường đua".

trong các kỳ thi tốt nghiệp và tuyển sinh ĐH, CĐ.

Tại diễn đàn updatesofts.com, những tranh luận xung quanh việc phân ban THPT diễn ra khá căng thẳng. Bạn đọc có biệt danh anhthai125 nhận xét: "Em mới thi xong tốt nghiệp, thực sự là thấy phân ban vô ích 99%, vì thi thố đều cho lựa chọn trong phần riêng. Có những bạn học ban cơ bản còn giỏi hơn cả phân ban. Năm lớp 10, em cứ đòi chuyển lớp để chuyển ban nhưng ngày càng thấy ân hận".

"Việc cùng một cấp học, một lớp học vừa có chương trình chuẩn vừa có chương trình nâng cao làm cho việc dạy và học trong nhà trường trở nên phức tạp. Nhiều thí sinh còn nhầm lẫn giữa các môn thi có phần chung, phần riêng (dành cho HS học ban cơ bản và học theo chương trình nâng cao, gây thiệt thòi cho các em. Nên có một chương trình chuẩn thống nhất, tất cả HS được học theo chương trình chuẩn ấy và làm một đề thi theo chương trình ấy, mới bảo đảm được sự công bằng trong việc thi tốt nghiệp THPT và thi tuyển vào ĐH, CĐ", bạn đọc có biệt danh Danglanh kiến nghị.

"Liệu cơm gắp mắm"

Theo GS Văn Như Cương - Hiệu trưởng Trường THPT dân lập Lương Thế Vinh (Hà Nội), chính cấu trúc đề thi hiện nay khiến việc đào tạo trở nên lệch lạc. Không nên ra đề riêng theo từng ban mà nên có chương trình chuẩn. Tốt nhất cứ bám theo chương trình đó để ra đề thi.

Hiện, 100% HS Trường Lương Thế Vinh chọn ban cơ bản. Trường đã phải chọn giải pháp, lấy SGK nâng cao của ban KHXH&NV, ban KHTN để dạy các môn học tự chọn theo hướng nâng cao của ban cơ bản. Bởi vậy nên dạy học tự chọn cũng chỉ được theo từng môn chứ không thể theo từng phần nội dung như các nước trên thế giới đang làm.

Cũng theo GS Văn Như Cương, trước khi có ban cơ bản, Bộ GD&ĐT chỉ chủ trương có hai ban. Tuy nhiên, khi thực hiện thí điểm, có một số HS không thể vào ban nào. Vì vậy, mới "đẻ" ra thêm ban cơ bản. Chính vì giải quyết tình thế nên ngành giáo dục chưa có chuẩn bị chu đáo khi thực hiện.

Trong 8 môn học tự chọn nâng cao của ban cơ bản hiện nay, chưa có tài liệu biên soạn thống nhất mà giao cho các địa phương và giáo viên tự biên soạn nên chưa đáp ứng hết yêu cầu của từ "tự chọn". Còn chọn giải pháp chỉ có một ban cơ bản để đào tạo như một số trường đang làm hiện nay thì phải đầu tư, vì bản chất của dạy học phân hóa là có nhiều mức độ cho HS lựa chọn.

Còn theo cô Hà Thanh - Phó Hiệu trưởng Trường THPT Trương Định (Hà Nội), trong số gần 2.000 HS của trường, chỉ có khoảng 150 em học ban KHTN, còn lại vào ban cơ bản. Tuy nhiên, ở trong phần tự chọn của ban cơ bản như hiện nay cũng chưa diễn ra đúng nghĩa vì chỉ tự chọn giữa các môn chứ không theo từng phần nội dung, vì các trường thiếu cơ sở vật chất.

Thí dụ, đáp ứng đủ cho việc học CNTT, trường cần thêm ít nhất 3 phòng máy tính và một số máy chiếu đa năng. Trong khi chương trình quá nặng, cơ sở vật chất dạy tự chọn còn thiếu thốn, trường đành triển khai phân ban THPT kiểu "liệu cơm gắp mắm", nghĩa là căn cứ trên đầu vào của HS để dạy việc tự chọn ở ban cơ bản theo cách bám sát SGK chuẩn nhưng tăng giờ luyện các môn mà HS còn yếu.

Nhiều trường không muốn có cả 3 ban "Bằng thực tiễn quan sát và giảng dạy của mình ở bậc THPT, chúng tôi nhận thấy một số nguyên nhân lệch ban quá lớn ở học sinh THPT, đó là: Số học sinh có năng khiếu học ban KHTN và ban KHXH&NV chỉ là thiểu số. Số HS mức trung bình, khá, không có thiên hướng 2 ban trên, chọn học ban cơ bản là đa số. Lớp 10, nhiều em chọn học ban KHTN và KHXH &NV nhưng lên lớp 11, 12, lại xin sang học ban cơ bản, vì nhận thấy mình không đủ khả năng để theo đuổi 2 ban ấy cho đến cùng. Mặc dù, theo chỉ dẫn của Bộ GD&ĐT, nhà trường phải căn cứ vào nguyện vọng đăng ký các ban của học sinh để phân lớp, phân ban nhưng nhiều nhà trường chỉ tập trung vào ban cơ bản vì ban này dễ học, dễ thi cử. Nhiều HS đã chọn theo chỉ dẫn của thầy cô, nhà trường. Bản thân nhiều nhà trường, càng về sau, càng có thêm "kinh nghiệm" không muốn có đầy đủ 3 ban. Vì nhiều ban càng thêm phức tạp, rắc rối, nặng nề cho phía quản lý của ban giám hiệu và  giảng dạy của thầy cô giáo. Định hướng học sinh học ban cơ bản, vừa dễ cho mình vừa thuận cho trò. Học sinh chọn ban cũng chỉ nhắm tới thi tốt nghiệp và thi ĐH, CĐ. Rõ ràng chọn học ban cơ bản vừa nhẹ nhàng vừa cơ động, linh hoạt, thuận lợi chuyện thi cử đó". Đỗ Tấn Ngọc, Tổ trưởng tổ Văn, Trường THPT Huỳnh Thúc Kháng, Sơn Tịnh, Quảng Ngãi

 Lương Mỹ