Điện ảnh: Bao giờ hết phân biệt?

GiadinhNet - Giải “Cánh diều vàng” năm nay vừa khép lại khá êm thấm với sự hoan hỉ của nhiều người. Nhưng vẫn còn đó lối tư duy cũ có thể cản trở sự phát triển của môn nghệ thuật này.

Đó là việc người ta vẫn phân biệt phim “thị trường”, phim “hốt bạc” với phim “nghiêm túc cả về nội dung lẫn nghệ thuật”. Thoạt nghe thì thấy những quan điểm này rất cao vọng, nhưng suy ngẫm một chút thì thấy nó kẻ cả và bảo thủ. Kiểu suy nghĩ này cần được loại bỏ khỏi cách đánh giá phim hiện nay.

Ở những nền điện ảnh tiên tiến trên thế giới không có đánh giá kiểu này. Ví dụ, phim “Titanic” là một bộ phim rất ăn khách, người ta thu được hàng tỉ USD, đồng thời đây là bộ phim đoạt rất nhiều giải Oscar. Như vậy ở đây đánh giá chất lượng phim chỉ có hay hoặc dở. Phim hay thì vừa có thu nhập cao, vừa có nhiều giải thưởng lớn. Phim dở thì không gặt hái được gì, không có an ủi kiểu “phim nghiêm túc”.

Lại nữa, vẫn còn đó kiểu phân loại: Phim quốc doanh, phim hiệp hội, phim tư nhân... Thật ra, khán giả không quan tâm đến việc ai là người sản xuất phim. Sau khi xem thấy hay mới tìm hiểu ai mà làm được tốt như vậy. Nếu là phim của một hãng tư nhân thì họ còn dành cho nhiều lời khen hơn. Lý do thật đơn giản: Phim tư nhân chắc chắn không dùng tiền ngân sách (là tiền đóng thuế của người dân) để làm. Vậy thì đáng khen quá còn gì!

Điện ảnh là một lĩnh vực vừa có thể kinh doanha kiếm ra tiền, vừa có thể làm nghệ thuật để tạo ra những giá trị văn hóa - tinh thần rất cao. Trong cơ chế thị trường, lĩnh vực này không cần bao cấp nữa, nghĩa là không cần chi tiền ngân sách để làm phim.

Trước sự bành trướng của phim ngoại, nhiều người rất mong nền điện ảnh nước nhà có bước tiến mới để không quá lép vế ở rạp cũng như trên tivi. Muốn có được điều này, thiết nghĩ chúng ta nên chấm dứt phân biệt phim tập thể với phim tư nhân; phim hốt bạc với phim nghiêm túc; phim có kinh phí với phim không kinh phí...

Khi không còn sự phân biệt trong cách đánh giá nữa mới có sự bình đẳng thật sự trong việc làm phim, mới hi vọng có phim hay.
 
Hồ Trọng Đàm
baoin