Dự thảo Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh:“Thuốc” trị lạm thu?

 

Tuy nhiên, một số Sở GD&ĐT địa phương lại cho rằng, trong bối cảnh nguồn đầu tư thấp như hiện nay, việc phụ huynh đóng góp cho các hoạt động dạy và học, hỗ trợ cơ sở vật chất… của nhà trường là cần thiết.

 

Được đánh giá là "quả đấm thép" để hạn chế lạm thu tràn lan như hiện nay, Dự thảo Điều lệ Ban đại diện CMHS của Bộ GD&ĐT nêu rõ: "Việc thu, chi kinh phí của Ban đại diện CMHS bảo đảm nguyên tắc công khai, dân chủ. Sau khi chi tiêu phải báo cáo công khai quyết toán kinh phí tại các cuộc họp toàn thể CMHS lớp và các cuộc họp toàn thể Ban đại diện CMHS trường. Không quy định mức kinh phí ủng hộ bình quân".

Cũng theo Dự thảo, không được quyên góp cho quỹ nếu không theo nguyên tắc tự nguyện. Đồng thời, không được sử dụng vào các công việc như bảo vệ cơ sở vật chất của nhà trường, bảo đảm an ninh nhà trường, trông coi phương tiện tham gia giao thông của học sinh; Vệ sinh lớp học, vệ sinh trường; Khen thưởng cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên nhà trường; Mua sắm máy móc, trang thiết bị, đồ dùng dạy học cho trường, lớp học hoặc cho cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên nhà trường; Hỗ trợ công tác quản lý, tổ chức dạy học và các hoạt động giáo dục; Sửa chữa, nâng cấp, xây dựng mới các công trình của nhà trường.

Cần minh bạch cách chi tiêu các khoản thu của nhà trường. Ảnh: Chí Cường

Tuy nhiên, Dự thảo lại chưa nhận được sự đồng tình từ nhiều Sở GD&ĐT địa phương vì cho rằng nên duy trì việc vận động phụ huynh quyên góp ủng hộ cơ sở vật chất cho nhà trường. Tại Hội nghị giao ban vùng 7 (5 Sở GD&ĐT gồm Hà Nội, TPHCM, Cần Thơ, Đà Nẵng và Hải Phòng), nhiều Sở đã thẳng thắn đề nghị "bác" một số quy định. Theo lãnh đạo Sở GD&ĐT TPHCM, nên dùng tiền đóng góp của phụ huynh hỗ trợ việc mua sắm cơ sở vật chất cho nhà trường, miễn là có sự đồng thuận. Chính vì thế Dự thảo cần bỏ các quy định như: cấm lấy kinh phí của Ban để mua sắm máy móc, trang thiết bị, đồ dùng dạy học, sửa chữa, nâng cấp, xây dựng các công trình... Còn theo lãnh đạo Sở GD&ĐT Cần Thơ, hiện nay nhà trường cần huy động đóng góp của CMHS để phục vụ các hoạt động dạy và học, bởi nguồn ngân sách cho các trường còn hạn chế, không đồng đều.

 

Chưa đồng tình vì sợ ảnh hưởng đến "xã hội hóa", nhiều Sở vẫn giữ quan điểm này để tiếp tục duy trì các nguồn ủng hộ thông qua các khoản "tự nguyện" và quỹ Ban đại diện CMHS. Tuy nhiên, tại Hà Nội - điểm "nóng" chuyện lạm thu đầu năm học trong nhiều năm qua - việc ra đời Dự thảo đã thu hút được nhiều phụ huynh học sinh quan tâm, đồng tình về những quy định của Dự thảo.

Anh Đinh Kim Nam (Nguyễn Lương Bằng, quận Đống Đa) có con học tại Trường THCS B.V.Đ cho rằng: "Tôi thấy việc có Điều lệ là rất cần thiết. Nếu đã là quỹ của phụ huynh thì nên độc lập, tự phụ huynh thống nhất với nhau về mức quỹ phù hợp. Cấm "bổ đầu" áp đặt, bởi nhiều phụ huynh còn khó khăn. Như hiện nay, các trường cứ thu bình quân thì buộc phụ huynh phải đóng. Cái này lên loại bỏ".

Đồng tình với các quy định của Dự thảo, anh Nguyễn Quang Hải (Khương Trung, quận Thanh Xuân) có con học ở Trường THCS N.T cho rằng: "Trường con gái tôi, mỗi năm đóng 200.000 đồng tiền quỹ phụ huynh, cả trường có 1.000 học sinh, tổng cộng quỹ lên tới 200 triệu đồng. Số tiền lớn như vậy dễ sử dụng bừa bãi, chi vào các khoản theo sự "gợi ý" của nhà trường. Theo tôi, Quỹ Ban phụ huynh không được phục vụ việc hỗ trợ cơ sở vật chất, mua sắm trang thiết bị, dụng cụ học tập... Nhà nước đã đầu tư rất nhiều tiền vào cải tạo, nâng cấp cơ sở vật chất rồi, tại sao còn bắt phụ huynh phải đóng thêm?".

Còn chị Phạm Thu Hà (Định Công, quận Hoàng Mai) có con học ở Trường tiểu học K.G góp ý: "Tôi thấy Dự thảo còn đề cập chung chung ở việc xử lý vi phạm. Cần nêu cụ thể khung hình phạt, bởi có chế tài nghiêm khắc mới đủ răn đe cho những hiệu trưởng cố tình sai phạm".

Đây không phải lần đầu Bộ GD&ĐT quyết tâm chống lạm thu. Trước mỗi năm học, Bộ và các sở địa phương đều ra văn bản hướng dẫn chống lạm thu trong trường học và không phải Bộ thiếu cơ chế để "quản" việc này, bởi ngay cả Luật Giáo dục cũng đã đề cập đến các khoản thu trong các trường học. Việc ban hành thêm Điều lệ Ban đại diện CMHS là rất cần thiết, tuy nhiên quyết tâm làm hay không lại là chuyện khác. Dù Dự thảo Điều lệ Ban đại diện CMHS ra đời nhưng vẫn vấp phải sự phản đối của một số địa phương thì cũng chẳng khác tình trạng các quy định trước đó: "trên bảo, dưới không nghe" và lạm thu cứ "hoành hoành".

 

"Ban đại diện CMHS cần phải thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ mà điều lệ quy định, không liên quan gì đến việc xây dựng cơ bản, mua sắm thiết bị thì kinh phí hoạt động của ban này đương nhiên không phục vụ cho các nhiệm vụ này.   Điều lệ không cấm cá nhân, tập thể tự nguyện đóng góp đầu tư xây dựng công trình phục vụ giáo dục, đóng góp tài trợ ủng hộ tiền hoặc hiện vật để phát triển giáo dục. Tuy nhiên, việc đóng góp này phải được tuân thủ theo các quy định của pháp luật, mà Ban đại diện CMHS không được đứng ra để thu tiền". TS Vũ Đình Chuẩn Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học (Bộ GD&ĐT)

 

Ngô Quang Huy