Giá gạo tăng cao: Nỗi lo từ một vùng quê lúa

>> Xử lý nghiêm đầu cơ tăng giá gạo    
>> Đập tan tin đồn, giá gạo giảm rất nhanh

Nhưng một tiền lệ đang khiến không ít người tiêu dùng lo lắng là giá đã tăng sẽ khó lòng xuống ngay. Và trong những ngày tới người dân vẫn phải mua gạo với giá cao. 

Cả làng hụt hơi

Chiều 28/4, chúng tôi có mặt tại xã Phúc Thọ, huyện Đan Phượng, tỉnh Hà Tây. Nỗi lo giá gạo cao đang diễn ra tại phần lớn những gia đình sinh sống nơi đây. Những người dân trồng lúa ở đây cho biết, sau vụ thu hoạch lúa mùa, hầu hết gia đình nào cũng phải bán lúa để cải thiện cho ngày làm mùa, mua quần áo mới cho con trong dịp Tết đến,… gia đình bán ít nhất cũng khoảng 1/3 sản lượng làm ra. Nên phần lớn các hộ gia đình ở đây hiện đang phải ăn đong. Ngày 26/4, sau khi giá gạo tăng một cách bất thường, nhiều phụ nữ trước đây chỉ thuần tuý làm ruộng trong xã đã phải theo một số chị em trong xã chạy chợ kiếm ăn. Hầu hết đều đi buôn hoa quả với mức vốn không nhiều và lời kiếm được cũng rất khiên tốn.

Chị Lê Thị Hồng Ánh, đội 5, thôn Đạc Chín, xã Thọ Xuân, huyện Đan Phượng, tỉnh Hà Tây nói: “Nhà tôi đang phải ăn đong gạo nên đói đến nơi, vì nhà 5 miệng ăn nhưng chủ yếu trông vào việc buôn chuyến. Tôi bán hàng thuộc diện có duyên nhưng mỗi ngày cũng chỉ kiếm được 3kg gạo. Đó là tôi đong gạo Khang Dân loại rẻ nhất nhưng được nhiều cơm nhất”.

Còn chị Nguyễn Thị Hương, đội 1, thôn Thọ An, xã Đan Phượng, có kinh tế khá hơn nhưng chị cũng phải cuống cuồng với nỗi lo gạo vẫn đứng giá ở mức cao. Chị Hương cho biết: “Phải đi mua gạo giá cao lo lắm, vì tiền làm ra thì ít mà chỉ mua gạo ăn đã hết 50.000 đồng/ngày. Với khoản tiêu này, làm gì cho lại, nhưng tôi tin Chính phủ sẽ nhanh chóng có cách đưa gạo về giá cũ”.

Giảm giá từ từ

Tuy nhiên, theo các chuyên gia thì giá gạo không thể giảm một cách đột ngột vì thị trường vẫn có tiền lệ giá đã tăng khó lòng giảm xuống. Tuy nhiên, người dân có thể yên tâm vì giá gạo sẽ đổi chiều trong nay mai. Và chuyện thiếu gạo sẽ không xảy ra, vì trong công điện khẩn, Thủ tướng Chính phủ đã nêu rõ: Lượng gạo tồn kho trong dân và doanh nghiệp từ sau vụ Đông Xuân 2008 đạt trên 1,3 triệu tấn. Bên cạnh đó, Nhà nước tiếp tục tăng mua lượng gạo dự trữ quốc gia. Như vậy, sản lượng hoàn toàn đủ cho tiêu dùng trong nước và dành một phần cho xuất khẩu. Cũng trong công điện của Thủ tướng thì hiện tại, các công ty kinh doanh lương thực vẫn tiếp tục mua lúa gạo theo kế hoạch, Bộ Công Thương và Hiệp hội Lương thực điều hành việc xuất khẩu gạo theo đúng tinh thần chỉ đạo, không để khan hiếm cục bộ, nghiêm cấm mua vét, đầu cơ lúa gạo, các tỉnh tăng cường kiểm tra xử lý các trường hợp tăng giá gạo, gây bất ổn thị trường trong nước và xuất khẩu lậu lúa gạo.

Bên cạnh đó, theo báo cáo tình hình sản xuất, xuất khẩu lúa gạo những tháng đầu năm 2008 của Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và PTNN Diệp Kỉnh Tần, thì chỉ tính riêng những tháng đầu năm 2008, sản lượng lúa đưa vào cân đối gồm: sản lượng lúa vụ mùa 2007 đã thu hoạch 8,8 triệu tấn; sản lượng lúa Đông Xuân ở ĐBSCL 9,6 triệu tấn, lúa Hè Thu sớm khoảng 700 ngàn tấn; một phần sản lượng lúa Đông Xuân ở các tỉnh duyên hải miền Trung, Tây Nguyên, Đông Nam Bộ đã thu hoạch khoảng 700 ngàn tấn, chiếm tới 35% sản lượng cả vụ. Tổng lượng cung về lúa gạo để chi dùng trong 4 tháng đầu năm 2008 và 2 tháng cuối năm 2007 là 19,8 triệu tấn; chi dùng nội địa 6 tháng khoảng 14,8 triệu tấn; lượng lúa hàng hoá còn lại dành cho xuất khẩu là 5 triệu tấn. Theo báo cáo của Tổng cục Hải quan, đến hết tháng 4/2008, xuất khẩu gạo đạt khoảng 1,57 triệu tấn. Do đó, lượng gạo hàng hoá còn lại trong nước vào thời điểm hiện nay khoảng 1,23 triệu tấn. Với lượng lúa này, không những đáp ứng đủ nhu cầu đảm bảo an ninh lương thực trong nước, mà còn có thể dành ra một lượng nhất định để xuất khẩu.

Cũng theo Bộ Nông nghiệp và PTNN, hiện tại giá lúa tẻ thường tại các tỉnh phía Bắc ở mức 6.000- 6.500 đồng/kg, gạo tẻ thường ở mức 8.000- 9.000 đồng/kg; Tại các tỉnh phía Nam, giá lúa phổ biến ở mức 4.700- 5.200 đồng/kg, gạo nguyên liệu ở mức 7.000- 7.150 đồng/kg, gạo thành phẩm 5%: 8.850 đồng/kg; gạo 10%: 8.750 đồng/kg…; Giá chào xuất khẩu (FOB) gạo VN loại 5%: 995 USD/tấn; 10%: 985 USD/tấn…

 Ông Trương Thanh Phong, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam cũng khẳng định, theo thông tin từ một số tỉnh thì đến thời điểm này, giá gạo đang chững lại. Thực tế, với giá gạo mà các doanh nghiệp mua vào và bán ra chỉ trên dưới 12.000 đồng/kg. Nếu các doanh nghiệp cùng ra tay hợp tác, thì giá gạo sẽ bình ổn, thậm chí là sẽ giảm hơn so với mức cũ. Tuy nhiên, đòi hỏi gạo sẽ giảm ngay sẽ là chuyện không tưởng, mà giá gạo sẽ giảm từ từ.

Thanh Mai