Giải phóng mặt bằng tại Thanh Hóa: Khi dân bị “bẫy”

Giadinh.net - Sau khi Báo GĐ&XH có loạt bài về những sai phạm trong việc đền bù, GPMB tại huyện Thường Xuân, tòa soạn nhận được rất nhiều đơn khiếu nại của người dân xứ Thanh... Phóng viên Báo GĐ&XH tiếp tục tìm hiểu.

Khi huyện “lật kèo”

Ông Nguyễn Gia Tự, Giám đốc Công ty Cổ phần xây dựng hạ tầng kỹ thuật Gia Lộc khiếu nại việc ông bị UBND huyện Hậu Lộc “lật kèo”; ông Nguyễn Văn Toán (trú tại xã Quảng Thắng, TP Thanh Hóa) “kêu” bị Chủ tịch xã “câu nhử”...

Công ty CP Xây dựng hạ tầng kỹ thuật Gia Lộc (Cty Gia Lộc) được UBND tỉnh Thanh Hoá cho thuê 752.199m² để nuôi trồng thủy sản tại xã Đa Lộc, huyện Hậu Lộc thời hạn 20 năm. Sở Tài nguyên và Môi trường (TN&MT) đã đại diện UBND tỉnh ký hợp đồng thuê đất số 0072 với công ty.
 
Do đây là diện tích đã được quy hoạch từ trước nên từ năm 2004, công ty này đã ký Hợp đồng kinh tế số 07 với UBND huyện để thuê lại các hạng mục như ao hồ, hệ thống điện, hệ thống bơm nước...
 
Sau đó đầu tư hơn 12 tỷ đồng vào diện tích trên nhưng bị hai cơn bão số 6, số 7 năm 2005 tàn phá. Theo tờ trình của UBND huyện Hậu Lộc, thiệt hại do bão gây ra cho công ty lên tới 7,5 tỷ đồng.
 

Ông Nguyễn Gia Tự.

Theo ông Nguyễn Gia Tự - Giám đốc Công ty Gia Lộc, sau bão lụt năm 2005, UBND huyện Hậu Lộc đề nghị Cty Gia Lộc thanh lý Hợp đồng kinh tế số 07, vì theo huyện, với hợp đồng này, Cty Gia Lộc phải nộp tiền thầu quá cao.
 
Nay do bão lụt, công ty bị thiệt hại nhiều nên huyện ưu ái thanh lý để ký hợp đồng mới. Trong hợp đồng mới UBND huyện sẽ ưu đãi giảm giá thầu cho Cty Gia Lộc. Công ty Gia Lộc đã đồng ý nhưng sau khi ký biên bản thanh lý ngày 28/03/2006, UBND huyện Hậu Lộc lại không ký tiếp hợp đồng mới với công ty nữa.
 
Ngay sau đó, UBND huyện Hậu Lộc lại cho rằng Cty Gia Lộc không có đủ năng lực triển khai dự án. Căn cứ vào ý kiến của UBND huyện và bản thanh lý Hợp đồng 07, ngày 24/05/2006, UBND tỉnh Thanh Hoá ban hành Quyết định số 1392 QĐUB thu hồi đất của Cty Gia Lộc.
 
Điều kỳ lạ là Hợp đồng 07 chỉ là hợp đồng của Cty Gia Lộc ký với UBND huyện Gia Lộc về việc thuê các hạng mục cơ bản như đã nêu ở trên (riêng về phần đất, UBND tỉnh đã xác định UBND huyện không có thẩm quyền).
 
Còn Hợp đồng thuê đất (số 0072) được Cty Gia Lộc ký với  Sở TN&MT (đại diện cho UBND tỉnh). Như vậy, UBND tỉnh căn cứ vào việc thanh lý Hợp đồng số 07 để thu hồi đất của một giao dịch kinh tế khác (Hợp đồng số 0072) là chưa hợp lý.
 
Ông Nguyễn Gia Tự, Giám đốc Cty Gia Lộc cho biết: “Công ty bị thu hồi đất nhưng không được giao quyết định; tỉnh không lập hội đồng kiểm kê, cũng không hề thông báo cho đơn vị biết bất cứ thông tin gì về việc đền bù tài sản. Từ đó đến nay, doanh nghiệp trắng tay, hàng trăm lao động không có công ăn việc làm...”.
 
Thành phố ngó lơ...
 
Gia đình ông Nguyễn Văn Toán, ở xóm 1, thôn Vệ Yên, xã Quảng Thắng, (TP Thanh Hóa) có một mảnh đất rộng 960,3m².  Ông Đỗ Khắc Dũng - Chủ tịch UBND xã Quảng Thắng, kiêm Trưởng ban Kiểm kê bồi thường giải phóng mặt bằng mời gia đình ông Toán lên để thống nhất đền bù đất đai bị thu hồi phục vụ mở đường giao thông.
 
Để tạo sự đồng thuận, ông Dũng đã ký duyệt đơn đề nghị bồi thường 4 lô đất tái định cư với  lý do gia đình ông Toán có 4 con trai và 1 con gái đều đã lớn, cần tách hộ, lập gia đình riêng. Tuy nhiên, thỏa thuận này thực hiện xong chưa được bao lâu, xã Quảng Thắng lập tức “lờ” đi không thực hiện. Ông Toán làm đơn gửi các cơ quan chức năng.
 

Ông Nguyễn Văn Toán.

 
Sự việc vỡ lở, ông Dũng trả lời gia đình ông Toán rằng: “Chữ ký của tôi đã vượt thẩm quyền cho phép”. Bên cạnh đó, điều đáng ngạc nhiên là tại các quyết định, quy hoạch, kế hoạch nêu chỉ thu hồi của gia đình ông Toán là 436m² nhưng tại biên bản kiểm kê lại xác định thu hồi lại là 725m².
 
Ngày 10/8/2007, UBND tỉnh Thanh Hóa đã ra quyết định số 2399/QĐ-UBND nêu việc ông Đỗ Khắc Dũng, Chủ tịch UBND xã Quảng Thắng đã “phê” trong đơn đề nghị ngày 23/9/2003 của gia đình ông Toán về việc “đồng ý cấp 4 lô đất tái định cư mặt bằng 76” là trái với quy định nhà nước; Chủ tịch TP Thanh Hóa phải xem xét, tính toán lại số tiền mà gia đình ông Toán được bồi thường; tổ chức kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân có sai phạm trong việc kiểm kê, bồi thường cho gia đình ông Toán... Thế nhưng, quyết định nói trên đã không được cơ quan liên quan đến vụ việc thực hiện nghiêm túc.
 
Cả hai vụ việc trên đều cho thấy chính quyền nói một đằng, làm một nẻo. Trong khi đó, tỉnh Thanh Hóa đang có hàng loạt dự án cần GPMB. Với cách làm như thế, người dân còn biết tin ai? 

"Theo khoản 2, điều 39 Luật Đất đai quy định: Trước khi thu hồi đất, chậm nhất là 90 ngày đối với đất nông nghiệp, cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải thông báo cho người bị thu hồi đất biết lý do thu hồi, thời gian và kế hoạch di chuyển, phương án tổng thể về bồi thường, giải phóng mặt bằng, tái định cư.
 
Đối với trách nhiệm của UBND các cấp trong quy trình thu hồi đất, đền bù, Khoản 1, điều 43 Nghị định 197/CP ngày 3/12/2004 của Chính phủ quy định: “UBND cấp tỉnh có trách nhiệm lập phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư theo thẩm quyền và phê duyệt hoặc phân cấp cho UBND cấp huyện phê duyệt phương án bồi thường hỗ trợ và tái định cư".
Luật sư Xuân Bính, Văn phòng luật sư Khánh Hưng và Cộng sự
 Bùi Văn – Thu Trang
phuoclong