Học sinh là trung tâm

Chủ trương mới này của Bộ GD&ĐT không chỉ là tạo ra sự hợp lý trong việc tổ chức kế hoạch năm học mà thêm một bằng chứng cho thấy đang có một sự thay đổi lớn về tư duy quản lý giáo dục.

Theo chủ trương mới của Bộ GD&ĐT, các địa phương được chủ động lên kế hoạch năm học cho phù hợp tình hình, miễn sao đảm bảo khung chương trình quy định. Mặt khác, Bộ GD&ĐT cũng cho phép các địa phương được chủ động quy định thời gian nghỉ hè, nghỉ Tết. Đặc biệt, đối với những vùng có điều kiện thiên nhiên khắc nghiệt có thể chủ động cho học sinh nghỉ học khi cần thiết. Chủ trương này rất phù hợp với một đất nước có khí hậu đa dạng như Việt Nam. Từ nay, người dân ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long sẽ bớt lo cảnh con em mình phải chèo thuyền đi học vào mùa nước nổi. Học sinh khu vực Miền núi phía Bắc sẽ không còn phải dằm mình giữa cái rét cắt da cắt thịt để đến trường…

Thật ra, chủ trương “linh hoạt” trong kế hoạch giảng dạy đã được một số chuyên gia đề xuất từ lâu. Đã có những cuộc hội thảo được tổ chức, bàn luận hẳn hoi. Tuy nhiên, nó chưa nhận được sự đồng tình của những người có trách nhiệm của ngành giáo dục khi đó. Tham dự một cuộc hội thảo như vậy, người viết bài này từng nghe một đại biểu bức xúc: “Có đồng chí lãnh đạo ngành giáo dục, khi tiếp khách nước ngoài đã khoe: Tôi có thể tự hào nói với ông, tại thời điểm này, tôi ngồi ở đây nhưng vẫn nắm rõ từng cấp học đang học bài gì!?”. Câu chuyện này có thể có thật hoặc không, nhưng thực tế  đã có một thời gian khá dài tồn tại kiểu giáo dục “công nghiệp” như vậy. Nó đã dẫn đến vô vàn những hệ luỵ như tình trạng “thầy đọc trò chép”, độc quyền trong xuất bản Sách giáo khoa…

Gần đây, ngành giáo dục triển khai nhiều chủ trương để chuyển từ giáo dục “đồng loạt” sang giáo dục “theo đối tượng”, học sinh được đặt ở vị trí trung tâm của giáo dục. Sau nhiều năm thí điểm mô hình phân ban THPT, cách đây một năm, ngành giáo dục đã có sự định hướng lại “phân ban kết hợp với dạy học tự chọn”. Tức là, ngoài phần kiến thức cơ bản, học sinh sẽ được học những môn phù hợp với năng lực, sở thích.  Cho giáo viên chủ động thực hiện kế hoạch giảng dạy, không “bó” vào phân phối chương trình có sẵn như trước đây. Rồi từ cuộc vận động “Hai không” năm trước đến “Ba công khai” năm nay đang dần làm lành mạnh hoá môi trường giáo dục...

Mặc dù, nhiều mục tiêu lớn vẫn đang còn ở phía trước nhưng với những chuyển động như vậy, hy vọng rằng, giáo dục trong thời gian tới sẽ có nhiều biến chuyển, không còn sự nặng nề, những tiêu cực. Để cho khẩu hiệu “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui”  ngày 5/9 - ngày “Toàn dân đưa trẻ đến trường” và cũng là ngày khai giảng năm học mới đã gắn liền với bao thế hệ sẽ trở thành hiện thực.

Thủy Thanh