Hồi âm bài: "Xây dựng bãi rác trên khu di tích lịch sử": Quy hoạch bãi rác vào khu vực cấm

Giadinh.net - Sau khi Báo GĐ&XH đăng tải loạt bài về việc UBND tỉnh Thanh Hóa quy hoạch bãi rác thải tại khu di tích lịch sử, tòa soạn nhận được công văn của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh này, tuy nhiên, đối chiếu với những tài liệu do chính quyền địa phương cung cấp, chúng tôi thấy còn những vấn đề cần làm rõ...

> Xây dựng bãi rác trên khu di tích lịch sử
> Tiếp bài “Xây dựng bãi rác trên khu di tích lịch sử”: Đập xe nhà báo trước UBND xã để phản đối xây bãi rác?
> Tiếp bài “Xây dựng bãi rác trên khu di tích lịch sử”: UBND tỉnh thiếu dân chủ?
> Hồi âm bài "Xây dựng bãi rác trên khu di tích": Đề nghị điều chỉnh lại quy hoạch
 
Vi phạm di tích
 
Công văn số 207/SVHTT&DL-QLDSVH ngày 5/11/2009 do ông Ngô Hoài Chung - Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) ký, về việc "Xây dựng khu xử lý chất thải rắn tại xã Đông Nam (huyện Đông Sơn, Thanh Hóa) có nội dung: "Ngày 26/8/2008, Sở VHTT&DL được mời tham gia khảo sát thực địa, xác định địa điểm xây dựng khu xử lý chất thải rắn của TP Thanh Hóa và các vùng phụ cận do Sở Xây dựng Thanh Hóa chủ trì.Sở VHTT&DL đồng ý phương án đề xuất địa điểm khu xử lý và chôn lấp rác thải rắn TP Thanh Hóa và các vùng phụ cận (phương án 1) tại khu vực Thung Chim - núi Vàng (xã Đông Nam). Khu vực này nằm ngoài vành đai bảo vệ khu di tích thành Nguyễn Chích".
 
Tuy nhiên, căn cứ vào những văn bản chúng tôi hiện có trong tay lại cho thấy Thung Chim nằm trong quần thể di tích của thành Hoàng Nghiêu. Tại công văn số 918/CV-UBND (ngày 3/11/2009)  do ông Bùi Đức Châu - Chủ tịch UBND huyện Đông Sơn ký gửi UBND tỉnh Thanh Hóa ghi rõ: "Kế hoạch xây dựng khu xử lý rác thải tại vị trí Thung Chim - núi Vàng (xã Đông Nam) nằm trong khu vực bảo vệ và các vị trí tọa độ khu vực I (khu vực bất khả xâm phạm) của di tích".
 
Sau đó, trong cuộc trao đổi trực tiếp với phóng viên Báo GĐ&XH, ông Châu vẫn tiếp tục khẳng định: "Tôi đã xuống địa phương để kiểm tra thực địa và phát hiện khu xử lý rác thải được quy hoạch trong khu vực I của di tích thành Hoàng Nghiêu. Đây là khu vực mà Luật Di sản và Văn hóa quy định là bất khả xâm phạm".
 
Còn tại văn bản số 12-VBKN/ĐU, do ông Lê Thế Kiệm - Bí thư Đảng ủy xã Đông Nam ký (ngày 22/9/2009) gửi UBND huyện Đông Sơn cũng nêu: "Địa điểm xây dựng khu xử lý rác thải (Thung Chim) nằm trong khu di tích lịch sử thành Hoàng Nghiêu".
 
Phạm luật
 
Khi làm việc với phóng viên Báo GĐ&XH, chính ông Ngô Hoài Chung- Giám đốc Sở VHTT&DL cũng thừa nhận hai điểm khu vực I bị xâm phạm là các điểm D và E (ký hiệu trong bản đồ quy hoạch vùng bảo vệ di tích thành Hoàng Nghiêu) là của Thung Chim.
 
Mặt khác, việc quy hoạch bãi rác đã không đúng với những điều khoản quy định tại Luật di sản và Văn hóa. Tại Điều 32 của Luật này, quy định về các khu vực bảo vệ di tích bao gồm: "Khu vực bảo vệ I gồm di tích và vùng được xác định là yếu tố gốc cấu thành di tích, phải được bảo vệ nguyên trạng; Khu vực bảo vệ II là vùng bao quanh khu vực bảo vệ I của di tích, có thể xây dựng những công trình phục vụ cho việc phát huy giá trị di tích nhưng không làm ảnh hưởng tới kiến trúc, cảnh quan thiên nhiên và môi trường - sinh thái của di tích".
 
Nếu căn cứ vào quy định này thì rõ ràng "bãi rác" mà tỉnh Thanh Hóa dự định xây dựng chẳng giúp gì cho việc "phát huy" giá trị di tích!
 
Trong công văn của Sở VHTT&DL cũng giải thích rằng, tại Hội nghị thống nhất nội dung báo cáo quy hoạch chi tiết Khu chứa và xử lý rác TP Thanh Hóa và Hội nghị tham gia ý kiến Quy hoạch chi tiết xây dựng khu liên hợp xử lý chất thải rắn sinh hoạt, Sở này đã không... được mời tham gia, cũng không được hỏi "ý kiến" về địa điểm xây dựng khu xử lý rác.
 
Vậy nhưng nhiều ý kiến nhận định, nói như vậy cũng chỉ là một cách làm nhẹ đi trách nhiệm của mình. Bởi lẽ trước đó, khi đoàn công tác đến khảo sát khu vực dự định làm bãi rác (trong đoàn có đại diện của Sở VHTT&DL là ông Hoàng Xuân Tùng), ông Lê Văn Hợp - Chủ tịch UBND xã Đông Nam đã cảnh báo về việc khu bãi rác sẽ xâm phạm di tích.
 
Ông Hợp nói: "Năm 2008, khi đoàn công tác đến khảo sát tôi đã nói khu vực Thung Chim nằm trong quần thể khu di tích thành Hoàng Nghiêu - nơi ghi lại dấu ấn quân sự của danh tướng Nguyễn Chích trong cuộc kháng chiến với giặc Minh. Nhưng bây giờ họ làm sai lại đổ lỗi lung tung".
 
Bình Minh

* Tại bức ảnh trong bài viết phản ánh vấn đề trên (số báo 127), chúng tôi có chú thích: "Bia đá còn sót tại Thung Chim". Công văn của Sở VHTT&DL Thanh Hóa cho rằng chi tiết này chưa chuẩn xác. Sau khi kiểm tra lại, chúng tôi thấy chú thích ảnh trên là chưa đúng, tấm bia đá di tích đó nằm tại Thung Chùa (đều nằm trong quần thể di tích thành Hoàng Nghiêu - PV). Thành thật cáo lỗi cùng độc giả.

phuoclong