Khai thác cát trái phép: Đê bị phá, dân cơ cực vì bụi

Theo đơn thư phản ánh của người dân, chúng tôi tìm về địa phương trong những ngày trung tuần tháng 11/2009. Con đường dẫn đến các bãi tập kết cát nham nhở, gần như bị phá nát hoàn toàn. Mặc dù chở cát nhưng không có xe nào được che đậy theo đúng quy định nên mỗi lần gặp phải ổ gà, cát từ thùng xe rơi xuống mặt đường bụi bay mù mịt khiến cho cây cối, nhà dân ven đê bị phủ một lớp bụi màu đỏ. Chỉ có mặt vài phút trên đoạn đường này quần áo chúng tôi đã chuyển sang màu bạc của bụi đất, càng thấm thía nỗi cơ cực của người dân địa phương phải chịu đựng trong nhiều năm qua.

 

Càng đi sâu vào trong khu vực tập kết cát, trước mắt chúng tôi như một công trường xây dựng, ngổn ngang các loại máy xúc, máy ủi và ô tô đang đua nhau làm việc hết công suất. Điều đáng nói, những điểm tập kết cát dọc bờ đê đều không có phép và vi phạm nghiêm trọng về hành lang đê điều.

Bãi tập kết cát đầu tiên mà chúng tôi ghé thăm là của ông Nguyễn Hữu Chiến, nằm ngay dọc bờ đê. Dù chiếc máy xúc hoạt động hết công suất nhưng xe chở cát vẫn phải nối đuôi nhau chờ đợi. Dưới lòng sông Mã, những chiếc thuyền vẫn ngang nhiên hút cát dưới lòng sông phun cát lên thân đê. Việc hút cát này đã vô tình tạo thành những dòng xoáy sâu hoắm ngay sát chân đê, khiến cho tuyến đê này có thể bị sạt sở bất cứ lúc nào.

Cách đó khoảng 500m là bãi tập kết cát của các ông Vũ Đình Nhuận, Hoàng Văn Muôn. Đây là bãi cát lớn nhất và có đoạn đường xe tải chạy trên đê dài nhất. Ngay sát điểm tập kết cát là tấm biển “Cấm neo đậu tàu thuyền và tập kết vật liệu xây dựng trong phạm vi bảo vệ công trình”.

Mặt đường đê bị nham nhở.

Theo phản ánh của người dân xã Quảng Châu, trung bình một ngày có tới hàng trăm xe ô tô ra vào mua bán, vận chuyển cát ở những bãi tập kết trái phép này. Xe chở cát quá tải qua lại nhiều trên đê sông Mã, đê sông Thống Nhất, khiến mặt đê bị trốc lở, sụt lún nghiêm trọng, có nơi sâu tới cả mét, gây mất an toàn cho thân đê mỗi khi mưa bão đến.

Ông Lê Tiến Thông- Chủ tịch UBND xã Quảng Châu (huyện Quảng Xương) thừa nhận đây là những bãi cát tồn tại, kinh doanh trái phép, được hoạt động từ năm 2000, với quy mô nhỏ, nhằm phục vụ nhu cầu xây dựng của nhân dân địa phương. Ông  Thông cho biết: “Gần đây, do nhu cầu xây dựng tăng, các bãi tập kết cát ngày càng mở rộng, mỗi ngày có đến hàng trăm xe tải lưu hành trên đường đê nhằm vận chuyển cát khiến cho đoạn đường nội bộ bị ô nhiễm và hư hỏng nặng. Đã nhiều lần chúng tôi ra quân dẹp các điểm kinh doanh, tập kết cát trái phép. Thế nhưng, chỉ dẹp được một thời gian ngắn, vì lợi nhuận những cá nhân trên vẫn ngang nhiên hoạt động trở lại.

 

Quan điểm của xã là đằng nào cũng không dẹp nổi nên từ đầu năm 2009, chúng tôi đã quyết định thu phí của 3 bãi cát là 15 triệu đồng/năm để tu sửa đường. Chúng tôi biết việc làm này là trái pháp luật, tới đây xã sẽ hủy bỏ việc thu phí đối với các chủ kinh doanh cát trái phép trên”.

Trao đổi với chúng tôi sáng ngày 12/11, ông Mai Sỹ Sơn- Phó Chi cục trưởng Chi cục Đê điều và Phòng chống bão lụt tỉnh Thanh Hóa cho biết: “Chúng tôi cũng vừa cử cán bộ xuống hiện trường kiểm tra và lập biên bản vi phạm đối với các doanh nghiệp, cá nhân lập bãi khai thác trái phép và xâm phạm hành lang bảo vệ đê sông Mã. Yêu cầu chính quyền địa phương sớm có biện pháp ngăn chặn dứt điểm tình trạng trên”.

Làm việc với phóng viên Báo GĐ&XH, ông Vũ Khoa Việt - Chủ tịch UBND huyện Quảng Xương cho biết: “Tôi cũng được báo cáo của phòng chuyên môn về việc có vài đơn vị đang thực hiện việc tập kết cát ở địa phương không có phép. Nay lại có thông tin của các anh phản ánh, tôi sẽ cho mời lãnh đạo xã Quảng Châu lên để chấn chỉnh và cho các đơn vị chuyên môn kiểm tra lại. Nếu doanh nghiệp nào có giấy phép thì địa phương sẽ tạo điều kiện giúp họ kinh doanh, còn không có phép chúng tôi sẽ cương quyết xử lý”.