Khát vọng vượt lên của chàng trai “3 bánh”

Trong một buổi trà dư tửu hậu với một người bạn cựu chiến binh già, chúng tôi được nghe câu chuyện về một gia đình thương binh với 5 nạn nhân của chất độc dioxin quái ác. Đó là một câu chuyện kỳ lạ. Kỳ lạ ở chỗ, chính nghị lực và niềm hăng say lao động của những con người ấy đã giúp họ phá tan mặc cảm, vượt qua những đớn đau thể xác để viết nên một câu chuyện cổ tích giữa đời thường.

 

Một chiếc xe máy đang được bố con ông Thách “chế” thành chiếc xe ba bánh cho người tàn tật.Ảnh: PV

 

Từ một mơ ước bình dị…

Lần theo địa chỉ mà ông cựu chiến binh già cung cấp, chúng tôi tới thôn Khả Lễ, phường Võ Cường, thành phố Bắc Ninh vào một ngày đông lạnh giá. Khi chúng tôi đến, hai cha con ông Diêm Trọng Thách và anh Diêm Trọng Thắng đang "đánh vật" với chiếc xe Nouvo của một khách hàng Hải Phòng. Tưởng chúng tôi là khách, họ chỉ ngẩng lên hỏi: "Anh chị muốn đặt xe cho người nhà à?" rồi lại cúi xuống lặng lẽ với công việc của mình. Sau hơn một giờ chờ hai bố con "xử lý" xong chiếc xe,  chúng tôi mới có cơ hội chuyện trò với họ.

Năm 2007, 4 anh em Thắng đưa ra ý tưởng mua một chiếc xe ba bánh để họ có thể ra ngoài ngắm nhìn cuộc sống. Lúc đầu, mọi người ngăn cản, cho là ý định viển vông, vì điều kiện sức khỏe của mấy anh em không đảm bảo. Nhưng điều đó không ngăn cản ước mơ của các anh. Mất hơn một năm gom góp tiền từ việc buôn bán tạp hóa, các anh chung nhau mua một chiếc xe điện để đi chung. Cũng từ đây, ý tưởng có một xưởng cơ khí gần đó chế lại xe máy thành xe ba bánh đã ra đời.

 

Sau 4 tháng sử dụng, sản phẩm này bắt đầu bộc lộ một số lỗi, độ chính xác cũng mất dần, có lúc xe không chịu đi thẳng mà cứ quay tròn. Thấy vậy, anh Thắng tự mày mò cải tiến, khắc phục các bộ phận lỗi, bỏ vỏ khung, chỉ giữ lại "củ máy". Anh nghĩ, trục xe nhỏ sẽ có tính thẩm mỹ, nhưng lại dễ bị cong, gãy nên làm trục to hơn (đường kính 21mm) và vòng bi lớn hơn, có khả năng chịu tải lên tới 200 kg. Sau khi chiếc xe này hỏng, anh tháo tung ra, tìm hiểu nguyên lý hoạt động của nó.

 

Anh Thắng đang hướng dẫn khách kỹ thuật vận hành xe ba bánh.

Đến sản phẩm thiết thực cho người khuyết tật

Hì hục, mày mò, sau khi "làm hỏng" 3 chiếc xe thí nghiệm, xưởng của Thắng bắt đầu cho ra đời sản phẩm đầu tiên. Xưởng chuyên thiết kế khung càng, trục xe, thiết kế ống bao trục, cải tiến vòng bi để chuyển từ kết cấu xe hai bánh thông thường thành xe ba bánh. Ban đầu phải đặt mẫu mã, các phụ kiện chuyên dụng trên thị trường, chỉnh sửa cho nhỏ gọn, phù hợp. Những chi tiết cần độ chính xác cao, các anh tận dụng những sản phẩm có sẵn để cải tiến lại. Sau này, do chi phí thuê ngoài quá đắt, ông Thách và các con mày mò học thêm nghề hàn, tập luyện trên các thanh sắt vụn. Sau khi bán được sản phẩm, họ tiết kiệm mua máy móc, tự làm toàn bộ tại xưởng - sân sau nhà. Khi đã thạo nghề, mấy bố con mất trung bình từ 7 - 20 ngày cho một chiếc xe.

Tới giờ, xưởng Trọng Thắng đã cải thiện bánh tải của xe chuẩn xác đến mức tối đa, vận hành liên tục trên những quãng đường dài, gập ghềnh. Anh Thắng đã nhờ hai người em họ của mình đi xe trên một quãng đường từ Bắc Ninh lên Bắc Giang, qua Lạng Sơn, về Hà Nội rồi tiếp tục ngược lên Hòa Bình, vừa để thử độ ổn định của xe trên các cung đường khác nhau, vừa tranh thủ đi tìm hiểu, nghiên cứu thị trường. Đặc biệt, với mỗi khách hàng, tùy theo các khuyết tật về mặt hình thể, anh Thắng lại tư vấn và thiết kế một kiểu xe riêng cho họ. Để đảm bảo uy tín của mình, xưởng của anh chủ yếu "chế" lại xe cũ của khách hàng mang tới. Trừ một số trường hợp đặc biệt, anh mới đặt mua hộ khách xe mới.

 

Một chiếc xe đã được thiết kế hoàn chỉnh.

Khi cuộc sống ý nghĩa hơn

Khát vọng vươn lên, chiến thắng số phận- Đó cũng là điều anh Diêm Trọng Thắng gửi gắm vào logo sản phẩm của mình. Một người đứng trên vòng tròn (tượng trưng cho bánh xe) và được bao bọc bởi vầng trăng lưỡi liềm; bên trong vòng tròn là ngôi sao màu đỏ. Anh Thắng nói: "màu đỏ là tượng trưng cho nhiệt huyết, ngôi sao và vầng trăng là biểu tượng của khát vọng tuổi trẻ, những ước mơ bay bổng. Người khuyết tật chúng tôi cũng có những ước mơ và vầng trăng, ngôi sao sẽ chắp cánh cho ước mơ ấy vươn cao."

Dù sức khỏe không tốt, anh Thắng vẫn thường đi quanh thành phố Bắc Ninh và Hà Nội để tìm những nguồn phụ kiện tốt và giá cả hợp lý. Có những khách muốn anh đến tận nhà tư vấn và xem trước mẫu sản phẩm, anh cũng không ngần ngại lái xe đến với họ. Anh nghĩ họ cũng có cùng khao khát như anh ngày xưa. Vì nhiệt tình và uy tín, sản phẩm của xưởng Trọng Thắng đã đến với những người khuyết tật ở khắp các tỉnh Hải Phòng, Quảng Ninh, Hà Nội, Sơn La, Hà Giang... và một số tỉnh miền Trung.

 

Anh Thắng chia sẻ: "Mình vừa thiết kế một website có tên là www.xebabanh.vn để thuận tiện hơn cho người khuyết tật có nhu cầu tìm kiếm, tìm hiểu về xe ba bánh để thuận tiện hơn trong sinh hoạt hàng ngày". Từ ngày xưởng sản xuất ra đời, những số phận bất hạnh ấy thấy cuộc sống có ý nghĩa hơn vì họ được lao động có ích và vì mỗi ngày lại có thêm những người khuyết tật được họ giúp đỡ.

Khi chúng tôi ở đây, cũng có một người khách ở Hưng Yên tới nhận xe. Anh không giấu nổi niềm vui khi ngắm nghía chiếc xe "mới". Anh  đã tham khảo trang web từ hồi tháng 4. Lúc ấy gia đình chưa có điều kiện nên anh chưa dám mua, nhưng vẫn âm thầm tiết kiệm tiền. Ở làng anh cũng có người thương binh đã mua xe ba bánh, nhưng không có số lùi nên mỗi khi vào ngõ nhỏ, ông phải nhờ người đẩy giúp. Khi đủ tiền, anh quyết định xuống tham quan xưởng Trọng Thắng, thử sản phẩm rồi quyết định nhờ anh Thắng chế lại chiếc xe cũ của vợ thành một chiếc xe ba bánh có số lùi. Vị khách này vốn không phải là người tàn tật bẩm sinh. Sau một lần bị tai nạn, anh phải cưa một bên chân và từ đó, "sống chung" với đôi nạng. Anh kể: "Tôi phải mất một thời gian rất dài để làm quen với sự thiếu hụt đó. Nhiều lúc thấy dường như mình bất hạnh quá! Thế rồi đến đây, nhìn thấy nghị lực và ý chí của gia đình này, tôi mới thấy mình còn quá may mắn!".

 

Huyền Trang