Kiểm soát khí thải xe cơ giới theo tiêu chuẩn Euro II từ 1/7: Lấy đâu ra trung tâm kiểm định?

Thế nhưng, cho đến nay, cả nước vẫn chưa có một trung tâm kiểm định nào đủ tiêu chuẩn xác định tiêu chuẩn khí thải Euro II.

Có tiêu chuẩn nhưng chưa có nơi kiểm tra

Năm 2005, Chính phủ ban hành Quyết định 249/2005/QĐ-TTg ngày 10/10/2005 về kiểm tra khí thải theo tiêu chuẩn châu Âu Euro II. Theo đó, lộ trình áp dụng các mức tiêu chuẩn khí thải này đối với xe cơ giới được sản xuất, lắp ráp trong nước và nhập khẩu mới được xác định là ngày 1/7/2007.

Đối với xe cơ giới được chứng nhận chất lượng, an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường trước ngày 1/7/2007 nhưng chưa được sản xuất, lắp ráp thì áp dụng các mức tiêu chuẩn khí thải theo các Tiêu chuẩn Việt Nam tương đương Euro II đối với từng loại xe kể từ ngày 1/7/2008. Các xe đang lưu hành (có biển số rồi) thì không áp dụng Euro II, mà áp dụng tiêu chuẩn TCVN 6438, được kiểm tra định kỳ tại các trạm đăng kiểm trên cả nước.

Các Tiêu chuẩn Việt Nam tương đương mức Euro II gồm:  TCVN 7357:2003 cho mô tô, TCVN 7358:2003 cho xe máy, TCVN 6785:2006 cho ô tô hạng nhẹ (chủ yếu), TCVN 6567:2006 cho động cơ ô tô hạng nặng.

Để chuẩn bị cho việc này, ngày 12/6/2007, Cục Đăng kiểm VN đã ban hành hướng dẫn 600/ĐK về việc áp dụng Euro II. Về bản chất, việc kiểm tra khí thải chỉ là một trong những hạng mục kiểm tra xe cơ giới sản xuất, lắp ráp và xe nhập khẩu mới, nên thủ tục phải phù hợp với các quy định hiện hành của Bộ GTVT về kiểm tra chất lượng, an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường.

Các xe có giấy chứng nhận từ nước ngoài của cơ quan có thẩm quyền, có báo cáo thử nghiệm khí thải của các phòng thử nghiệm được Cục Đăng kiểm VN công nhận trong đó nêu rõ xe thoả mãn tiêu chuẩn Euro II trở lên sẽ được chấp nhận là đạt tiêu chuẩn Euro II và nếu các hạng mục khác cũng đạt tiêu chuẩn quy định thì sẽ được cấp giấy chứng nhận chất lượng.

Ông Phạm Quang Thành, Phó Trưởng phòng chất lượng xe cơ giới, Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết, Cục đã công bố các phòng thử nghiệm nước ngoài được Cục Đăng kiểm VN công nhận kết quả thử nghiệm khí thải Euro II trở lên. Trong thời gian qua Cục Đăng kiểm VN đã tiến hành đánh giá, công nhận thêm một số phòng thử nghiệm ở nước ngoài và cho phép các công ty được thử nghiệm tại các phòng thử này dưới sự giám sát, chứng kiến của cán bộ kiểm tra của Cục Đăng kiểm VN. Ngoài ra, Cục cũng đang xúc tiến xây dựng Trung tâm thử nghiệm khí thải xe cơ giới tại Hà Nội, để năm 2009 sẽ tiến hành kiểm tra khí thải đầu tiên tại Việt Nam, trong khi vẫn kết hợp với các phòng thử nghiệm khác.

Mang ra nước ngoài có chính xác?

“Căn cứ vào những thông tin mà Cục đăng kiểm Việt Nam cung cấp thì cho đến nay, nước ta chưa có một trung tâm kiểm định khí thải nào để kiểm tra tiêu chuẩn Euro II. Vì vậy, các doanh nghiệp sản xuất lắp ráp xe trong nước chỉ còn cách... mang xe ra nước ngoài kiểm định. Hiện nay chúng ta chấp nhận 10 trung tâm kiểm nghiệm nước ngoài chủ yếu là của Trung Quốc, Thái Lan, Nhật Bản...” - ông Thành nói thêm.

Như vậy, việc áp dụng Euro II ở nước ta hiện nay đang làm theo kiểu tiêu chuẩn áp trước, kỹ thuật “đuổi theo” sau và việc “hậu kiểm” thì... phụ thuộc! Hàng năm, lượng xe xuất xưởng vẫn tăng ầm ầm, nhưng kiểm soát khí thải lại phụ thuộc vào nước ngoài.

Về trách nhiệm của các doanh nghiệp trong việc kê khai khí thải, Ông Tô Đức Long, Trưởng phòng chất lượng xe cơ giới, Cục Đăng kiểm VN cho biết: “Theo quy định của luật pháp, doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm về việc làm của mình. Tuy nhiên, Cục Đăng kiểm VN có giám sát và có biện pháp ngăn chặn, không để doanh nghiệp muốn làm gì thì làm”. Nói như thế, nhưng khi không thể chủ động kiểm tra được thì chuyện có người gian dối, luồn lách để có giấy chứng nhận thì làm sao phát hiện được khi ngay một công cụ “hậu kiểm” đơn giản, Cục Đăng kiểm VN cũng không có?.       

 Ngọc Tước