Làng… “đẻ” trên sông Cầu - Phần 1
Đã từ lâu, làng chài Nguyệt Đức (thuộc xã Vân Hà, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang) nổi tiếng bởi cái tài… đẻ. Sống rải rác ở hạ lưu Sông Cầu ráp gianh hai tỉnh Bắc Giang và Bắc Ninh, những cư dân vạn chài hầu hết không có khái niệm về sinh đẻ có kế hoạch.
Không sinh được con là… ê mặt lắm
Mang tiếng là làng chài nhưng giờ đây người Nguyệt Đức không còn giăng lưới thả câu, mà chuyển qua chuyên chở, khai thác nguyên vật liệu xây dựng. Vì thế, họ cần nhiều nhân lực và những lao động chính là nam giới nhằm tung hoành nay đây mai đó trên khắp các triền sông để mưu sinh. Phụ nữ chỉ quanh quẩn ở nhà, trông con và… đẻ. Con gái 16 -17 tuổi đã lấy chồng sinh con. Ở Nguyệt Đức, nhà “không biết sinh” cũng có 5-6 đứa, còn cỡ 9 -10 con chiếm số đông, nhiều hộ đạt kỉ lục 12 -14 con.
Nhà chị Mến chỉ là một con thuyền xập xệ khoảng 15 - 20m2, hai bên mạn thuyền và mái được che tạm bởi các tấm phên liếp, ni lông, bìa các tông… cứ mỗi lần gió thổi mạnh lại rung lên bần bật. Nhà không có gì đáng giá ngoài vài manh áo rách, đống nồi, bát đĩa cũ lỏng chỏng… Người mẹ tiếp chúng tôi nhưng câu chuyện luôn bị ngắt quãng bởi chị còn quát nạt 4 đứa trẻ khoảng 3-10 tuổi, đang nô đùa ở mũi thuyền. Chị Mến mới 30 tuổi nhưng thân hình gầy đét, tiều tuỵ, hai gò má tóp teo, khuôn mặt xạm đen làm chị già như người 50 tuổi. Chị cho biết, anh chị có 10 đứa con (6 trai, 4 gái). Chồng chị đi chở cát đã hơn 10 ngày, khoảng 1 tuần nữa mới về. Anh phải làm quần quật mới lo đủ cho mẹ con chị ngày 2 bữa cơm đạm bạc.
Các gia đình ở làng chài Nguyệt Đức luôn ở trong tình trạng có người sinh nở. Vợ chồng cô em họ chị Mến mới 26 tuổi cũng kịp cho ra lò 5 nhóc tì. Ở cái làng chài nhỏ bé này phụ nữ 40 - 50 tuổi vẫn đẻ là “chuyện thường ngày ở huyện”. Khi chúng tôi hỏi một cặp vợ chồng có 7 mặt con rằng họ có ý định hãm phanh chưa, thì anh chồng thản nhiên cười còn chị vợ dóng dả: “Thôi là thôi thế nào. Không cứ gì gia đình em, mà ở làng này nhà nào đã đẻ thì phải cho ra đẻ, hết trứng mới dừng. Lấy chồng không sinh được nhiều con thì ê mặt lắm…”. Và gia đình đạt danh hiệu “vô địch” đẻ trong làng, có lẽ thuộc về nhà ông Thiệp. Ông bà ngoại ngũ tuần, nhưng có tới… 14 mặt con.
Bạch Dương - Quang Tới
(Tạp chí Gia đình & Trẻ em)