Loại cá ở Việt Nam bán rẻ bèo nhưng được thị trường quốc tế thi nhau ‘săn đón’
GĐXH - Loại cá này xuất hiện nhiều trong mâm cơm của người Việt, do có hương vị thơm ngon, giàu chất dinh dưỡng nên được người tiêu dùng trong nước lẫn quốc tế ưa chuộng.
Cá tra là một trong những loại cá quen thuộc đối với người tiêu dùng Việt Nam. Từ những miếng phi lê trắng ngần trong siêu thị đến các món cá kho, cá chiên trên mâm cơm gia đình, loại cá nước ngọt này từ lâu đã trở thành thực phẩm bình dân, dễ chế biến. Thế nhưng, ít người biết rằng cá tra còn là một trong những mặt hàng thủy sản xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, với sức tiêu thụ đáng kể tại nhiều thị trường quốc tế.
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), tháng 1/2026, xuất khẩu cá tra của Việt Nam đạt 212 triệu USD, tăng 59% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, riêng thị trường Trung Quốc ghi nhận kim ngạch 68 triệu USD, tăng tới 135%, chiếm khoảng 32% tổng giá trị xuất khẩu cá tra trong tháng ảnh hưởng bởi Tết Nguyên đán năm 2026 diễn ra muộn hơn năm trước, khiến nhu cầu nhập khẩu phục vụ mùa lễ hội tập trung nhiều hơn vào tháng 1.
Cá tra của Việt Nam được nhiều người tiêu dùng trong nước và quốc tế ưa chuộng.
Đà xuất khẩu vẫn được duy trì trong những tháng tiếp theo. Theo số liệu VASEP công bố, trong 9 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc đạt khoảng 480 triệu USD, tăng 28% so với cùng kỳ năm 2025. Tổng kim ngạch xuất khẩu cá tra của Việt Nam trong giai đoạn này đạt khoảng 1,74 tỷ USD, tăng 10,7%.
Cá tra được nuôi tập trung tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, đặc biệt ở các địa phương như An Giang, Đồng Tháp và Cần Thơ. Nhờ điều kiện tự nhiên thuận lợi cùng hệ thống vùng nuôi, chế biến phát triển, Việt Nam đã xây dựng được chuỗi sản xuất cá tra quy mô lớn, cung cấp sản phẩm cho nhiều thị trường trên thế giới.
Cá tra xuất khẩu chủ yếu dưới dạng phi lê đông lạnh, bên cạnh các sản phẩm cắt khúc, tẩm gia vị và chế biến sâu. Lợi thế về giá thành, nguồn cung ổn định và thịt cá trắng, ít xương dăm giúp loại cá này có mặt trong nhiều hệ thống siêu thị và bếp ăn quốc tế.
Theo các chuyên gia, không chỉ có giá trị kinh tế, cá tra còn là nguồn thực phẩm cung cấp protein chất lượng cao trong khi hàm lượng chất béo tương đối thấp. Một nghiên cứu phân tích phi lê cá tra Việt Nam đăng trên tạp chí Food Science & Nutrition, trong 100g thịt cá có khoảng 12,5 đến 14,5g protein và chỉ khoảng 1,1 đến 1,65g chất béo. Cá tra cũng cung cấp vitamin nhóm B, selen và một lượng axit béo omega-3, trong đó có DHA.
Không chỉ có giá trị kinh tế, cá tra còn là nguồn thực phẩm cung cấp protein chất lượng cao trong khi hàm lượng chất béo tương đối thấp.
Tại thị trường trong nước, cá tra có giá thành dễ tiếp cận với người tiêu dùng và giàu protein, nhưng chất lượng bữa ăn còn phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu và cách chế biến. Nên chọn cá có nguồn gốc rõ ràng, được bảo quản đúng nhiệt độ. Với phi lê đông lạnh, cần kiểm tra bao bì, hạn sử dụng và tránh sản phẩm có dấu hiệu rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần.
Về chế biến, cá hấp, luộc, nấu canh hoặc áp chảo với ít dầu là những lựa chọn phù hợp hơn so với chiên ngập dầu. Không nên ăn cá sống hoặc chưa chín kỹ để hạn chế nguy cơ nhiễm vi khuẩn và ký sinh trùng.
Đặc biệt, cá tra không phải nguồn omega-3 dồi dào như cá hồi, cá mòi hay cá thu. Vì vậy, nên ăn luân phiên nhiều loại cá để đa dạng dưỡng chất, thay vì chỉ dựa vào một loại thực phẩm trong thời gian dài.
