Miền Trung những ngày áp Tết: Vẫn còn nỗi lo cháy chợ!

Trên địa bàn một số chợ lớn tại miền Trung như: Trung tâm Thương nghiệp (Chợ Cồn), Chợ Hàn (Đà Nẵng), Chợ Đông Ba (Thừa Thiên Huế)... cũng không loại trừ những nguy cơ hoả hoạn lớn, nhất là những ngày cận Tết Nguyên đán.

Nhìn đâu cũng thấy nguy cơ

Chúng tôi đã thâm nhập thực tế và được lãnh đạo Phòng CS PCCC CATP Đà Nẵng “giới thiệu” trước một số điểm đang tiềm ẩn những nguy cơ cháy, nổ cao trên địa bàn TP.

Tại Trung tâm Thương nghiệp Đà Nẵng (Chợ Cồn), ông Phạm Quang Cả, Phó BQL chợ - nói: “Toàn bộ diện tích mặt bằng chợ là 13.375m2, được quy hoạch thành 7 đình chợ, với 1.339 hộ tiểu thương kinh doanh (TTKD), buôn bán cố định tại chỗ trong các đình chợ và 700-800 hộ kinh doanh nhỏ lẻ tại các khu, đường đi lại trong chợ. Chứa “đầy” như vậy, nhưng cơ sở hạ tầng chợ lại xuống cấp một cách trầm trọng, quá tải, ảnh hưởng đến công tác quản lý cả về ANTT và công tác PCCC. Cảnh chợ chật chội như thế này, nếu có cháy không biết chạy đâu... 

Ông Lê Ngọc Duyên, Giám đốc Công ty Quản lý các chợ Đà Nẵng cho biết sự thật xót lòng hơn: “Kiểm tra chợ Cồn, cơ quan PCCC đã có ý kiến ”ngừng” hoạt động vì không đảm bảo an toàn PCCC. Nhưng cấp Công ty chúng tôi chưa có thẩm quyền ”đóng cửa” chợ. Đành phải chờ kinh phí xây dựng chợ chứ biết làm sao...”!

Cùng với lãnh đạo chợ dạo quanh một vòng, mới thấy rõ sự xuống cấp của chợ này. Hầu hết các đình chợ đã quá cũ kỹ, ẩm thấp, ngay cả phòng làm việc của BQL chợ trần nhà bằng gỗ dán cũng đã phồng rộp bong ra từng mảng, nước mưa thấm dột chảy tràn lan. Các cầu thang lên xuống tối tăm, chật hẹp, không điện, các quầy hàng từ thực phẩm, hoa quả đến hàng vải, quần áo, đồ điện... chen nhau san sát, ngay cả người đi mua hàng cũng phải khó khăn lắm mới lách người qua được để tìm mua hàng. Chính sự quá tải là một trong nhưng nguy cơ tiềm ẩn cháy nổ và gây khó khăn trong công tác cứu hộ khi sự cố xảy ra.

Theo quy định của Nghị định 02/CP của Chính phủ, trong các trung tâm thương nghiệp, các chợ, diện tích tối đa dành cho các hộ buôn bán phải là 3m2, có khoảng cách nhất định ngăn cách giữa các quầy hàng với nhau. Nhưng thực tế, chợ Cồn không xác định các quầy hàng được phân chia thế nào. Theo xác định của chúng tôi, khoảng cách giữa các lối đi chỉ nhỉnh hơn 1m là cùng. Một điều hết sức nguy hiểm đó là hệ thống dây điện vô cùng cũ nát và xuống cấp trầm trọng. Chỉ cần một đường dây điện bị chuột cắn, hay mục nát, đứt hở là gây chạm chập... và nguy cơ xảy cháy là hoàn toàn có thể.

Theo BQL chợ, trong năm 2006, BQL đã xử lý 34 vụ vi phạm các nguyên tắc sử dụng điện của các hộ tiểu thương, nhưng xem ra ý thức của mọi người vẫn còn rất kém trong công tác PCCC. Ngoài những trang thiết bị PCCC của Nhà nước trang bị như ôtô, bình cứu hoả, hệ thống nước chữa cháy, qua công tác tuyên truyền, nhiều hộ kinh doanh cũng tự trang bị các phương tiện PCCC như bình cứu hoả, nhưng chỉ đếm trên đầu ngón tay và không đồng bộ. Cả chợ chỉ có duy nhất hai con đường thoát hiểm. Nhưng nó đã bị hàng trăm hộ kinh doanh buôn bán nhỏ lẻ chiếm dụng choán hết cả lối đi. Đường thoát hiểm từ lầu 2 đình chợ số 1 của các gian hàng bán vải cũng chỉ vừa đủ lách một người đi qua... Nếu sự cố xảy ra, hàng nghìn con người buôn bán trong chợ sẽ khó mà thoát hiểm ra ngoài và xe cứu hoả của lực lượng chức năng cũng khó vào chữa cháy!

Chợ Hàn nằm ngay trung tâm TP. Đà Nẵng, gần kề sông Bạch Đằng, có khá hơn nhưng cũng không tránh khỏi tình trạng quá tải. Ông Đặng Quang Vinh - Quyền Trưởng BQL chợ cho biết, tổng diện tích chợ hiện chỉ có 5.000m2, nhưng phải chứa hơn 700 hộ kinh doanh cố định, 150 hộ kinh doanh nhỏ lẻ, bao quanh chợ là hàng chục kiốt. Cả chợ có 13 lối thoát hiểm, nhưng tất cả đều bị các hộ kinh doanh nhỏ lẻ chiếm dụng, thành ra các con đường thoát hiểm cũng hầu như mất tác dụng... Hệ thống nước cứu hoả được xây dựng vòng quanh chợ với 13 họng nước, 2 bể chứa 36m3 nước, nhưng nguồn nước chỉ được cung cấp từ hai giếng đóng ngầm ngay trong khu vực chợ, chưa chắc đã bơm kịp và bơm đủ nước để chữa cháy khi có sự cố.

Một điều nan giải hiện nay là theo quy định các khu chợ phải cách xa khu dân cư, nhưng phía đông chợ Hàn lại có hàng trăm hộ dân ở gần kề sát hông với chợ bao bọc quanh các đường Nguyễn Thái Học - Hùng Vương - Bạch Đằng... và là nếu các nhà dân này chẳng may xảy ra sự cố cháy, thì chợ bị ảnh hưởng rất lớn là điều không thể tránh khỏi.

Khu nhà C’ đường dành cho xe PCCC đã được xây dựng thanh khu nhà lồng (chợ Đông Ba)

Không có lối thoát... nếu cháy

Tại chợ Đông Ba, công tác PCCC còn tệ hại hơn nữa. Hầu hết chị em tiểu thương họ đều cho rằng BQL chợ bố trí lô và mặt hàng hoàn toàn không hợp lý như Khu nhà C, BQL chợ xây dựng khu nhà lồng bày bán trái cây và các mặt hàng khác tạp nham, xoá hẳn hai đường dành riêng cho xe PCCC vào khi có sự cố.  

Chưa hết, đi lên khu lầu F (tức khu lầu chuông) thì mới thấy hết những bất cập mà hàng năm nay chị em tiểu thương chợ kêu cứu: Cầu thang lên xuống của lầu F trước đây dành riêng để những dụng cụ PCCC thì nay đã được bố trí thành các lô bán chiếu, mền... Các dụng cụ PCCC không còn nơi để BQL chợ đưa xuống đặt sát bên quầy bán hàng choán hết cả vị trí của chị em tiểu thương. Chúng tôi đã ba lần tìm gặp Trưởng Ban Quản lý chợ Đông Ba, nhưng lần nào bà Lê Thị Ngọc Nhi - Trưởng BQL chợ cũng từ chối với lý do bận họp...!? 

Thượng tá Nguyễn Phong - Trưởng phòng CS PCCC CA TP Đà Nẵng cho biết, trong năm 2006, trên toàn địa bàn xảy ra 79 vụ cháy, chủ yếu vẫn cháy ở nhà dân và các cơ sở sản xuất KĐV tư nhân. Nguyên nhân đa phần là do sơ xuất trong việc dùng điện, dùng lửa và thiết bị sản xuất không an toàn... Hiện tại trang thiết cho phòng CS PCCC CATP Đà Nẵng có 14 chiếc ôtô, trong đó có 2 chiếc xe thang, còn lại 12 chiếc làm nhiệm vụ chữa cháy chuyên dùng. Trong những chiếc xe này, chiếc mới nhất nhận cách đay 2 năm, số còn lại đã có niên hạn vài chục năm trở lên, nhiều chiếc hư hỏng liên tục phải đi bảo dưỡng, sửa chữa. Để hoàn thành nhiệm vụ với những phương tiện như thế này thật sự là “khó”.

Hoàng Hữu Quyết