Một bản án gây bất bình

Nội dung vụ việc

 

Theo đơn của chị Lê Thị Lan (SN 1978, trú tại thị trấn Sơn Dương, Tuyên Quang) gửi Báo GĐ&XH: “Ngày 27/4/2008, chồng tôi là anh Đặng Ngọc Hiển (SN 1978) vay của chị Phạm Bích Loan (SN 1974, phường Tân Quang, thị xã Tuyên Quang) 260 triệu đồng trong thời hạn một tháng phải trả gốc và lãi là 300 triệu đồng. Khi vay, anh Hiển đã thế chấp “sổ đỏ” và ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cùng tài sản trên đất là ngôi nhà 3 tầng mà hai vợ chồng tôi đang sinh sống mà không hề bàn bạc với tôi. Khi biết tin, tôi đã gặp chị Loan để thoả thuận trả lại tiền nhưng không được chấp thuận. Ngày 2/4/2009, chị Loan có đơn khởi kiện ra TAND huyện Sơn Dương yêu cầu buộc chồng tôi trả lại nhà đất”.

 

Chị Lan cho biết: “Ngày 25/6/2009, TAND huyện Sơn Dương mở phiên sơ thẩm vụ kiện “tranh chấp hợp đồng vay tài sản thông qua thế chấp chuyển nhượng nhà, đất” giữa chồng tôi và chị Loan. Theo nhận định của Toà, hợp đồng chuyển nhượng nhà, đất trên là vô hiệu.

 

Ngôi nhà của vợ chồng anh chị Lan, Hiển.

 

Vậy nhưng, thay vì bác đơn khởi kiện của chị Loan, HĐXX phiên sơ thẩm lại yêu cầu chồng tôi phải giải quyết hậu quả của hợp đồng vô hiệu trên bằng tổng số tiền là 568 triệu đồng (tròn số) để trả cho chị Loan. Rồi áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời để phong toả căn nhà 3 tầng và toàn bộ diện tích đất sử dụng mà gia đình tôi đang sinh sống. Trong khi đây là khối tài sản chung của hai vợ chồng, nhưng khi ra phán quyết HĐXX lại không hề đếm xỉa đến những quyền lợi của tôi.

 

điểm của gia đình là sẽ trả lại số tiền gốc mà anh Hiển đã vay và tính lãi thực tế theo quy định của ngân hàng. Chưa hết, trong quá trình hoà giải và thu thập chứng cứ vụ án, gia đình tôi nhận thấy có những biểu hiện thiếu khách quan nên làm đơn đề nghị VKSND huyện Sơn Dương tham gia vụ án nhưng không được chấp nhận”.

 

Phán quyết ngược

 

Ngày 23/6/2009 VKSND tỉnh Tuyên Quang có công văn gửi VKSND huyện Sơn Dương xem xét việc VKSND cử kiểm sát viên tham gia phiên toà. Tuy nhiên, trong phiên sơ thẩm đã không có sự xuất hiện của đại diện VKSND huyện Sơn Dương. Như vậy, cơ quan này đã vi phạm khoản 2, Điều 21, Bộ Luật Tố tụng Dân sự năm 2004: “VKSND tham gia phiên toà đối với những vụ án do Toà án thu thập chứng cứ mà đương sự có khiếu nại”.

 

Chị Lan cho rằng, vì thiếu đi sự giám sát của VKSND nên trong phiên sơ thẩm, HĐXX đã lái vụ án sang cả kiện đòi nợ, với cái tên gọi là “kiện tranh chấp hợp đồng vay tài sản thông qua thế chấp chuyển nhượng nhà, đất”. Trên thực tế, khi khởi kiện chị Loan và các hồ sơ có trong tài liệu cho thấy nguyên đơn chỉ yêu cầu anh Hiển phải giao nhà, đất theo hợp đồng, chứ không hề đề cập đến vấn đề vay nợ giữa hai bên.

 

Chưa hết, trong phiên sơ thẩm, HĐXX nhận định hợp đồng chuyển nhượng nhà đất giữa chị Loan và anh Hiển là vô hiệu, vì trong khối tài sản mà hai bên lập hợp đồng chuyển nhượng thì nhà là tài sản chung của hai vợ chồng, nhưng khi lập hợp đồng chị Lan đã không được biết.

 

Bên cạnh đó, hợp đồng được lập giữa anh Hiển, chị Loan không thực hiện đúng theo trình tự quy định của pháp luật. Với việc hợp đồng bị vô hiệu, theo quy định tại khoản 2, Điều 137, Bộ Luật Tố tụng Dân sự năm 2004 thì các bên khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận. Nếu không trả được bằng hiện vật thì phải hoàn trả bằng tiền...

 

Nhận định là vậy, nhưng trong phần tuyên án, HĐXX  tuyên hợp đồng chuyển nhượng nhà, đất giữa anh Hiển và chị Loan là vô hiệu. Để giải quyết hậu quả, buộc anh Hiển phải có nghĩa vụ trả lại cho chị Loan tổng số tiền là 568 triệu đồng (tương đương giá trị nhà đất mà anh Hiển lập hợp đồng chuyển nhượng).

 

 Bình Minh