Mức thu cao nhất chỉ bằng 70 - 80% chi phí đầy đủ
Giadinh.net - “Trong nội dung dự thảo Nghị định về viện phí mới lần này, về cơ bản Nhà nước đã miễn hoặc giảm viện phí cho khoảng 61 triệu dân (khoảng 72% dân số); khoảng 9,8 triệu trẻ em dưới 6 tuổi đã được Nhà nước bảo đảm kinh phí; khoảng 14 triệu người cận nghèo đang đề nghị Chính phủ hỗ trợ để mua thẻ Bảo hiểm y tế (BHYT) tự nguyện”.
TS Dương Huy Liệu Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính, Bộ Y tế cho biết như vậy trong cuộc trao đổi với PV Báo GĐ&XH.
Quan tâm các đối tượng chính sách và công khai mức thu viện phí
Chính sách viện phí mới sẽ liên quan tới rất nhiều đối tượng, vậy các đối tượng chính sách xã hội sẽ được quan tâm như thế nào, thưa ông?
- Điểm mới của dự thảo này là diện miễn giảm viện phí tăng hơn trước, đối tượng còn lại theo hướng phải nộp đủ chi phí cho khám chữa bệnh (KCB). Do viện phí liên quan trực tiếp đến người bệnh nên trong dự thảo, Bộ Y tế hết sức quan tâm đến các đối tượng chính sách xã hội như người có công, người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số, trẻ em dưới 6 tuổi để bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận với dịch vụ y tế khi bị ốm đau, không bị ảnh hưởng nhiều theo hướng tăng số đối tượng được miễn, giảm viện phí, các đối tượng còn lại thu đủ các chi phí trực tiếp để bảo đảm và nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.
Các đối tượng thực hiện BHYT bắt buộc thì cơ quan BHYT thanh toán viện phí cho các cơ sở y tế theo quy định của BHYT. Các đối tượng không có thẻ BHYT, không thuộc diện miễn viện phí nhưng trong trường hợp bị bệnh nặng, có sử dụng các dịch vụ kỹ thuật cao, chi phí lớn và không có khả năng nộp toàn bộ viện phí thì được xem xét giảm nộp một phần số tiền viện phí phải nộp.
Ngoài việc quy định cụ thể các đối tượng được miễn, giảm viện phí, các đối tượng do Nhà nước và quỹ BHYT chi trả, dự thảo còn có một số điểm mới như:
Quy định cụ thể khái niệm đầy đủ của viện phí, các yếu tố cấu thành viện phí, phân kỳ lộ trình thực hiện; cụ thể từ nay đến 2010 chỉ tính và thu các yếu tố trực tiếp phục vụ người bệnh như thuốc, máu, dịch truyền, vật tư hóa chất, tiền điện, nước để thực hiện các dịch vụ kỹ thuật y tế..., một phần khấu hao trang thiết bị trực tiếp phục vụ người bệnh và chỉ thu ở tuyến Trung ương và tuyến tỉnh; tuyến huyện và tuyến xã không thu, minh bạch, công khai các khoản thu để người dân biết.
Chúng tôi cũng đưa ra 2 hình thức thu viện phí là thu theo phí dịch vụ (ví dụ như từng lần chiếu chụp, xét nghiệm)... và thu trọn gói dựa trên mức chi phí bình quân cho từng loại bệnh hay nhóm bệnh cụ thể đã được chẩn đoán xác định. Tùy điều kiện và tình hình cụ thể để áp dụng cho phù hợp.
Quy định cụ thể nguyên tắc thu đối với các dịch vụ khám chữa bệnh theo yêu cầu như tự lựa chọn thầy thuốc, buồng bệnh, cơ sở KCB, dịch vụ y tế; KCB cho người nước ngoài; các dịch vụ liên doanh, liên kết: do thủ trưởng các cơ sở y tế quyết định mức thu viện phí theo nguyên tắc bảo đảm bù đắp đủ chi phí và có tích lũy.
Các cơ sở y tế phải thông báo công khai mức thu để người bệnh biết và tư vấn cho người bệnh trước khi sử dụng các dịch vụ, kỹ thuật y tế này.
Dự thảo cũng bỏ việc sử dụng 30% viện phí để khen thưởng, các đơn vị được chủ động sử dụng số thu viện phí để thực hiện chế độ tự chủ tài chính theo Nghị định 43/2006/NĐ-CP của Chính phủ (trong đó có phúc lợi và khen thưởng).
Triển khai nhiều dịch vụ y tế kỹ thuật cao
Như vậy, những đối tượng chính sách xã hội không bị ảnh hưởng bởi việc thay đổi viện phí. Nhưng 28% đối tượng còn lại khi theo chính sách viện phí mới có được hưởng những dịch vụ y tế tốt hơn không, thưa ông?
- Chính sách thu viện phí hiện nay là thu một phần viện phí theo Nghị định số 95/CP ngày 27/8/1994 của Chính phủ. Sau 13 năm thực hiện đã khẳng định chủ trương thu một phần viện phí của Đảng và Nhà nước là đúng đắn, được nhân dân chấp nhận, thúc đẩy thực hiện chủ trương xã hội hóa các hoạt động y tế, góp phần quan trọng trong việc bảo đảm kinh phí hoạt động của ngành y tế, đáp ứng được khoảng 50% tổng số chi của các bệnh viện. Tạo điều kiện để ngành y tế dành một phần ngân sách Nhà nước KCB cho các đối tượng chính sách xã hội, trẻ em dưới 6 tuổi, người nghèo không có điều kiện nộp viện phí, giảm bớt sự bao cấp tràn lan trong công tác KCB. Khuyến khích các bệnh viện đầu tư, phát triển các dịch vụ y tế, đặc biệt là các dịch vụ kỹ thuật cao, mua sắm trang thiết bị y tế bằng các nguồn vốn ngoài ngân sách Nhà nước. Tuy nhiên đến nay đã xuất hiện nhiều điểm bất hợp lý, cần phải sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với tình hình thực tế.
Nguyên tắc thu một phần viện phí quy định tại Nghị định 95/CP, chỉ là thu một phần trong tổng chi phí KCB nên chưa bù đắp đủ các chi phí trực tiếp phục vụ người bệnh, làm cho bệnh viện không có đủ kinh phí để thực hiện KCB, chất lượng KCB bị giảm sút; chưa rõ ràng vì người dân không biết một phần là bao nhiêu, chưa biết viện phí tính đúng và đủ gồm những khoản mục gì, nên không biết được mức độ bao cấp của Nhà nước trong KCB. Như vậy, Nhà nước đã bao cấp cho cả người có thu nhập cao, có khả năng chi trả toàn bộ viện phí.
Phương thức thu viện phí quy định tại Nghị định 95/CP là theo ngày điều trị đối với người bệnh nội trú và theo dịch vụ đối với người bệnh ngoại trú, chưa phù hợp với thực tế, do đó cần phải bổ sung các hình thức thu cho phù hợp như thu theo dịch vụ, thu trọn gói theo loại bệnh hay nhóm bệnh đã được chẩn đoán, để khuyến khích việc tiết kiệm chi phí, hạn chế lạm dụng các dịch vụ không cần thiết.
Ngoài ra, còn một số tồn tại khác như: mức thu hiện nay còn mang tính chất bình quân, chưa thu theo khả năng đóng góp của người bệnh nên chưa huy động đúng và hợp lý các nguồn lực của xã hội cho hoạt động y tế và chưa phù hợp với Pháp lệnh phí và lệ phí đã được Quốc hội ban hành. Mức thu giữa các bệnh viện và các tuyến kỹ thuật chưa có sự khác biệt một cách rõ rệt nên chưa khuyến khích được người bệnh mắc các bệnh thông thường khám và điều trị ở tuyến y tế cơ sở (tuyến huyện, tuyến xã). Người bệnh thường đến thẳng các bệnh viện tuyến tỉnh hoặc tuyến trung ương, tạo nên sự quá tải của các bệnh viện tuyến trên, gây lãng phí cho xã hội. Chưa đồng bộ với chính sách BHYT mới được ban hành theo Nghị định 63, với Nghị định số 43/NĐ-CP ngày 25/4/2006 quy định quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính đối với đơn vị sự nghiệp.
Với dự thảo chính sách viện phí mới, mọi thứ sẽ được tính đúng, tính đủ. Vậy cơ sở y tế công lập có khác gì với bệnh viện tư, thưa ông?
- Dự thảo chính sách viện phí mà Bộ Y tế đang trình Chính phủ trong giai đoạn 2010 chỉ thu các chi phí trực tiếp mà người bệnh đã sử dụng như thuốc, máu, dịch truyền... và thực hiện các dịch vụ y tế mới chỉ tính một phần khấu hao (50% đối với tuyến Trung ương, 30% đối với tuyến tỉnh, huyện và xã chưa thu). Chưa tính và thu các chi phí như: tiền lương của cán bộ y tế, chi phí duy tu, bảo dưỡng, khấu hao, sửa chữa lớn tài sản cố định là cơ sở hạ tầng, các trang thiết bị phụ trợ, quản lý đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, chuyển giao công nghệ nghiên cứu khoa học; có chính sách miễn giảm đối với một số trường hợp đặc biệt. Do vậy, mức thu viện phí của các cơ sở y tế công lập vẫn thấp hơn các cơ sở y tế ngoài công lập, do ngoài công lập phải tính đầy đủ chi phí và có tích lũy.
Xin cảm ơn ông!
|
* Dự thảo Nghị định của Chính phủ quy định về chính sách viện phí và đối tượng nộp, được miễn nộp, giảm nộp viện phí trong các cơ sở y tế công lập đang được lấy ý kiến nhân dân, các tổ chức, cá nhân trên website của Chính phủ.
Các đối tượng được giảm nộp một phần viện phí, gồm giảm nộp trực tiếp như: Trẻ em từ 6 đến dưới 16 tuổi; người bị bệnh nặng có sử dụng các dịch vụ kỹ thuật cao, chi phí lớn, sau khi được Quỹ khám, chữa bệnh người nghèo hỗ trợ nhưng vẫn không có khả năng nộp số viện phí còn lại do đời sống thực sự khó khăn. Hoặc được Nhà nước hỗ trợ một phần để mua thẻ BHYT tự nguyện (theo tin mới nhất Chính phủ đang có định hướng hỗ trợ 50% mệnh giá thẻ để người cận nghèo mua thẻ BHYT tự nguyện). * Chỉ còn lại khoảng 28% thuộc đối tượng phải nộp viện phí sẽ bị ảnh hưởng. Tuy có điều chỉnh viện phí nhưng cũng vẫn chỉ là thu một phần chi phí nên mức thu cao nhất chỉ bằng khoảng 70-80% chi phí đầy đủ, do vậy các đối tượng này vẫn có khả năng chi trả (trên thực tế, một số người thuộc đối tượng này đã KCB tại nước ngoài, tại các bệnh viện liên doanh, bệnh viện 100% vốn nước ngoài, bệnh viện tư có mức thu rất cao). Tuy nhiên, vẫn có những người thuộc đối tượng này trong trường hợp mắc bệnh nặng, chi phí điều trị lớn sẽ khó có thể chi trả viện phí. Vì vậy cần phải tăng cường vận động, tuyên truyền để các đối tượng này tham gia BHYT tự nguyện, tiến tới BHYT toàn dân. Với mức thu mới như vậy, các bệnh viện sẽ có điều kiện để nâng cao chất lượng KCB, người bệnh được hưởng các dịch vụ y tế có chất lượng cao hơn. Thực hiện được chủ trương chuyển dần việc cấp ngân sách cho các cơ sở y tế sang cho đối tượng thụ hưởng là người dân thông qua việc hỗ trợ mua thẻ BHYT. Khuyến khích xã hội hóa các hoạt động y tế. TS Dương Huy Liệu |
