Nặng trĩu bước chân đến trường

Chúng tôi đến Trường Tiểu học Biên Giới, xã Biên Giới vào một ngày giữa tháng Hai. Trời đứng nắng, rọi qua ô cửa sổ không có cánh, tấm màn che mỏng manh dường như không ngăn được cái nắng nóng chiếu lên từng khuôn mặt đen nhẻm đang chăm chú vào bài học.

Gọi là trường nhưng chỉ có vài phòng học và chỉ có hai lớp học là có học sinh. Các phòng khác chỉ là nơi dành để chất bàn ghế, phòng sinh hoạt tập thể sau giờ lao động. Thầy Nguyễn Văn Mến, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Biên Giới bùi ngùi tâm sự: “Mặc dù học phí không phải đóng, sách vở được cấp phát nhưng vận động các em đi học thật không dễ dàng. Nhiều phụ huynh đang giằng co giữa việc tiếp tục cho con đi học hay nghỉ học đi làm mướn. Sự động viên của thầy cô giáo không đủ níu kéo các em...”.

Nói đến đây, thầy chỉ về phía một bé gái quần áo đầy bùn đất, đầu tóc rối bù, một tay ẵm em, tay kia với lên thanh cửa sổ, lấp ló bên ô cửa toang hoác của lớp học vỡ lòng, phân trần: “Đó là em Sự, nhà ở ngay sau trường nhưng đi học bữa có bữa không vì còn phải trông em. Vận động mãi cha mẹ Sự mới cho em đến lớp, nhưng thời điểm này cả hai vợ chồng đều đi làm mướn xa nên em lại phải nghỉ”.

 

Em Sự ẵm em bên ngôi nhà tranh trống hoác.

Theo lời kể của các thầy cô giáo, chúng tôi đến nhà em Tú ở xã Hòa Thạnh, huyện Châu Thành. Bố Tú mất sớm, em sống với mẹ. Nhà không có đất, mẹ hàng ngày phải đi làm mướn cho người khác, em một buổi đi học, buổi còn lại phụ mẹ nuôi bò mướn.

Tình trạng trẻ không được đến trường vì hoàn cảnh gia đình khó khăn, cha mẹ không quan tâm đến việc học chữ vì bản thân cũng thất học trở nên phổ biến ở nơi đây. Cô giáo Lê Thị Hồng Nhung, Trường Tiểu học Biên Giới cho biết: “Hầu như cha mẹ không hề quan tâm đến việc học của trẻ. Có những em hoàn cảnh rất thương, em thì mẹ bệnh mất sớm, mới mấy tuổi đầu đã phải phụ bố nuôi em nhỏ; có em thì mẹ bỏ nhà đi nơi khác vì không chịu nổi cái nghèo. Ở đây, chúng tôi vừa là cô giáo dạy chữ, vừa như là mẹ các em”.

 

Lớp học không cửa sổ.

“Phần đông người nghèo đều có trình độ dân trí thấp, kiến thức hạn chế lại sống ở vùng đất không được sự ưu đãi của thiên nhiên nên khó phát triển kinh tế.   Hai xã thuộc huyện Châu Thành chủ yếu sinh sống bằng nông nghiệp là chính, lại không có điều kiện phát triển công nghiệp như các huyện khác nên đời sống rất cơ cực”.   Bà Nguyễn Thị Giảm, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh

Thầy Nguyễn Khánh Cường, Hiệu trưởng trường Tiểu học Hoà Thạnh, huyện Châu Thành cho biết thêm, một nguyên nhân nữa khiến các em bỏ học là vì phải đi học quá xa. Nhiều em nhà cách điểm trường tới 6 – 7 km, có em còn xa gấp đôi, nhất là các em có nhà giáp ranh với biên giới thì điều kiện đi lại càng khó khăn. Các em con nhà nghèo, không có phương tiện đi lại, nhà chỉ có chiếc xe đạp thì cha mẹ phải đi làm, không có điều kiện đưa đón nên phải đi bộ.

 

Theo ông Đặng Thanh Hải, Chủ tịch UBND huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh, hiện toàn huyện Châu Thành có 3.696 hộ nghèo, trong đó xã Hòa Thạnh và xã Biên Giới là hai xã có tỷ lệ nghèo cao nhất. Đây là những xã vùng sâu biên giới, đất đai khí hậu khô cằn nên đời sống người dân rất khó khăn. Đời sống cơ cực nên họ không chú trọng đến việc học mặc dù được sự hỗ trợ, khuyến khích đặc biệt của Nhà nước.