Nghệ thuật "vào chợ"
Giadinh.net - Vào “chợ”, nghệ thuật có bị “mất thiêng” không? Hay cần phải có một cái nhìn khác “thoáng” hơn về nghệ thuật? Hay cần phải có một cách nhìn khác hơn về chợ - chợ nghệ thuật?
Những câu hỏi này với nghệ sỹ Việt Nam ngày nay, nhất là các nghệ sỹ trẻ là một điều day dứt, một sự thách thức. Từ đó, họa sĩ trẻ Ngô Lực đã thể hiện một ý tưởng tương đối mới lạ trong triển lãm mang tên “Vào chợ” kéo dài từ 1/11 đến 5/11/07 tại Việt Art Centre, 42 Yết Kiêu, Hà Nội.
Ngay từ buổi khai mạc triển lãm, đã có rất đông các nghệ sỹ và khán giả đến tham dự chương trình nghệ thuật đặc biệt này. Không gian triển lãm “Vào chợ” được tổ chức theo một cấu trúc tượng trưng về chợ. Ở đó, không gian được phân chia thành nhiều khu vực, mỗi khu vực trưng bày một loại tranh riêng, giới thiệu một cách nhìn hội hoạ riêng, và có những chức năng riêng. Có khu thuần tuý trưng bày, có khu người xem có thể tham gia bằng cách tương tác lên tác phẩm, có khu không trưng bày gì cả mà dành riêng cho người xem nhập vai sáng tác, tự làm nên tác phẩm của mình, có khu có thể xem như một không gian vui chơi với tác phẩm nghệ thuật, mở rộng các ý tưởng ứng dụng nghệ thuật...
Nói về ý tưởng nghệ thuật của mình, họa sĩ Ngô Lực tâm sự: “Chợ không chỉ là nơi trao đổi, bán buôn hàng hoá. Chợ còn là nơi xôn xao những cảnh đời, chuyện đời khác nhau. Đi vào văn học nghệ thuật, chợ không chỉ là những hiện thực xã hội được nhìn thấy mà còn mang ý nghĩa vô vàn tượng trưng và ẩn dụ. Người ta có thể nói về chợ như những không gian của ký ức với những nỗi niềm bình dị... Người ta cũng có thể nói về chợ như những kinh nghiệm vốn nhiều mất mát trong tâm hồn, nơi người ta có thể đã phải mua nhầm đồ giả bằng tiền thật, hay có thể mua đồ thật bằng tiền giả...”
Dự án nghệ thuật này lấy ngay câu chuyện “vào chợ” của nghệ thuật với các vấn nạn của nó làm đối tượng như chuyện sao chép tranh, mua bán tranh, cò mồi nghệ thuật... Ngô Lực và 18 nghệ sỹ, bạn bè của anh sẽ không đưa ra một lời giải đáp cụ thể nào. Tất cả chỉ là không gian của sự tương tác và đối thoại. Các tác phẩm hội họa được trưng bày ở đây đều là những bức tranh chép – chép lại tranh của các họa sỹ ở khắp nơi trên thế giới.
Trong không gian triển lãm, chúng không được xem là tác phẩm. Chúng chỉ là những ký hiệu khác nhau của những cách nhìn nghệ thụât khác nhau. Người xem có thể lựa chọn, có thể tương tác vào chúng, đặt để vào đó dấu ấn của mình, hay có thể từ chúng mà tạo ra những “ký hiệu” nghệ thuật mới cho mình. Sự khác biệt của những tương tác này sẽ được hiểu như là sự biểu lộ những cảm nhận khác nhau, những thái độ ứng xử khác nhau và ẩn đằng sau là những nhu cầu, những cách hiểu khác nhau của công chúng trước nghệ thuật.
Hoạ sỹ Ngô Lực cho biết thêm: “Qua triển lãm “Vào chợ” của mình, tôi muốn mọi người không chỉ làm, thưởng thức nghệ thuật mà được sống hòa đồng cùng nghệ thuật. Tôi không chỉ đưa ra dự án này, mà tôi còn nhận lại rất nhiều từ các bạn. Ít nhất là các bạn được chạm vào cây cọ và có được tác phẩm của mình. Và biết đâu, bạn sẽ đi xa hơn”.
N.Thắng