Nghèo đói vì… sinh đông con

Thứ bảy, 10:14 29/05/2010 | KHHGĐ

GiadinhNet - Buôn Mông chỉ cách trung tâm xã Ea Kiết, huyện Cư MGar (Đắk Lắk) hơn 15 cây số, nhưng để vào được buôn chúng tôi phải mất gần một giờ đồng hồ vì phải trải qua con đường khúc khuỷu, gập ghềnh. Buôn nhỏ nằm lọt thỏm giữa khu rừng đầu nguồn thuộc lâm trường buôn Ja Vầm.

Đây là nơi mà cuộc sống còn gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt phong tục "trọng nam khinh nữ" vẫn còn in đậm trong suy nghĩ của nhiều người.

Khi chỗ ở chưa ổn định!

Buôn Mông, xã Ea Kiết (huyện Cư MGar) có 107 hộ dân, với 569 nhân khẩu. Được biết buôn này đã được người dân lập nên từ năm 1999, dân trong buôn 100% là người Mông di cư tự do từ miền Bắc vào. Nhiều năm trước, xã Ea Kiết đã vận động họ sống định canh, định cư ở những khu làng đã lập, nhưng một bộ phận không chịu đã chuyển xuống sống ở xã Cư Dliê Mnông, còn phần đa vẫn sống trong khu rừng đầu nguồn thuộc Lâm trường buôn Ja Vầm, cách trung tâm xã hơn 15km. Lúc đó, buôn nằm tách biệt với xã Ea Kiết và chưa được thừa nhận.

Gia đình anh Sùng Se Lừ và chị Lù Thị Dính (Ảnh: Võ Thảo).

Đến năm 2004, buôn mới bắt đầu được thành lập chính quyền buôn, người dân trong buôn đã có sự hỗ trợ từ các chương trình của trung ương đối với vùng sâu, vùng xa. Tuy nhiên do vẫn chưa định canh, định cư nên các chương trình, dự án vẫn chưa thể đầu tư cho buôn.

Hiện nay, UBND xã Ea Kiết đã tham mưu cho tỉnh Đắk Lắk có kế hoạch quy hoạch 16ha đất ở cho bà con trong buôn sống định canh định cư, gần Lâm trường buôn Ja Vầm. Đó sẽ là điều kiện thuận lợi để cuộc sống của bà con được nâng lên.

Nặng nề tâm lý cố đẻ bằng được con trai!

Cùng với cộng tác viên dân số của buôn, chúng tôi đến thăm gia đình anh Trương Dũng Páo và chị Mai Thị Sính, một gia đình điển hình sinh nhiều con. Hiện tại anh chị đã có với nhau 9 đứa con gái. 3 cô con gái đầu mới học hết lớp 5 đã bỏ học đi lấy chồng từ lúc 16 tuổi, trong khi đó đứa con út vẫn còn địu trên lưng mẹ. Cuộc sống gia đình chỉ trông chờ vào những cây điều già cỗi và trồng thêm bắp, đậu... nhưng do sinh đông con nên cái đói cái nghèo cứ đeo bám quanh năm. Do không có điều kiện chăm sóc nên lũ trẻ gầy gò, xanh rớt. Khi được hỏi vì sao sinh đông con thì anh Páo trả lời: "Mình muốn sinh cho được con trai, vì sinh con gái sau này nó đi theo chồng hết. Con trai sướng hơn vì nó ở với cha mẹ". Còn gia đình anh Sùng Se Lừ- chị Lù Thị Dính cũng có đến 5 đứa con. Đứa con trai đầu mới học hết lớp 4 đã bỏ học để theo bố mẹ lên nương, lên rẫy làm việc; đứa con thứ hai đang học lớp 3 nhưng cũng đòi bỏ học vì gia đình không có điều kiện...

Sinh đẻ nhiều khiến cuộc sống của không ít hộ dân ở Ea Kiết rất vất vả (Ảnh: VT).

Điều đáng nói là những cặp vợ chồng ở những gia đình trên vẫn không chịu sử dụng các biện pháp tránh thai, vì vậy nguy cơ sinh thêm con chỉ là vấn đề thời gian. Chị Mai Thị Hiền - cộng tác viên dân số của buôn cho biết: "Toàn buôn hiện có 121 phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, trong đó có 87 phụ nữ có chồng; tỷ lệ người sử dụng các biện pháp tránh thai chưa đầy 40%; tỷ lệ gia đình sinh con thứ 3 trở lên chiếm 48%. Buôn từ lâu nay đã trở thành một điểm nóng trong công tác DS-KHHGĐ của huyện Cư MGar."

Nghèo đói vì... sinh đông con

Chính vì sinh nhiều nên đã dẫn đến tình trạng nghèo đói và thất học. Hiện tỷ lệ hộ nghèo ở buôn chiếm đến 56%; toàn buôn có 142 trẻ em đến độ tuổi đi học thì có gần 30 em không được đến trường; số học sinh học hết cấp 2 có thể đếm trên đầu ngón tay; trình độ dân trí của buôn rất thấp, nhiều người mù chữ, khi lên UBND xã làm giấy phải điểm chỉ chứ không biết ký tên. Nhiều người còn không nhớ rõ năm sinh của mình cũng như của người thân trong gia đình.

Trong thời gian qua, Trung tâm DS-KHHGĐ huyện Cư MGar đã phối hợp với Ban dân số xã Ea Kiết tổ chức các buổi tuyên truyền, tư vấn, giáo dục người dân để đồng bào sớm thay đổi nhận thức, xóa bỏ tập tục lạc hậu và chấp nhận sử dụng các biện pháp tránh thai, thực hiện KHHGĐ. Đồng thời chính quyền địa phương cũng đã có nhiều hình thức để đầu tư, hỗ trợ buôn phát triển kinh tế gia đình.

Hy vọng rằng, trong thời gian tới, những cách làm trên tiếp tục được duy trì, có như vậy mới góp phần bình ổn dân số và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Võ Thảo

thuhuyen