Người phụ nữ hiếm muộn, mong con hơn 3 năm mới phát hiện tắc cả hai vòi trứng
GĐXH - Sau hơn 3 năm mong con, người phụ nữ phát hiện tắc cả hai vòi trứng, ứ dịch. Sau khi xử lý tổn thương và chuyển phôi IVF, chị đậu thai ngay lần đầu.
Hơn 3 năm mong con mới phát hiện tắc cả hai vòi trứng
Vợ chồng chị Lan vừa đón con trai đầu lòng tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM sau hơn 3 năm mong con. Trước đó, dù sinh hoạt vợ chồng đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai, anh chị vẫn chưa có tin vui. Nghĩ nguyên nhân có thể do áp lực công việc, hai vợ chồng điều chỉnh chế độ ăn uống, nghỉ ngơi và sử dụng thực phẩm bổ sung nhưng tình hình không cải thiện.
Năm ngoái, vợ chồng chị quyết định đến Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (IVF Tâm Anh TP.HCM) thăm khám.
Kết quả kiểm tra cho thấy tinh trùng của người chồng trong giới hạn bình thường. Chị Lan có dự trữ buồng trứng tốt, chỉ số AMH đạt 4,1 ng/mL. Tuy nhiên, kết quả chụp X-quang tử cung vòi trứng (HSG) phát hiện cả hai vòi trứng ứ đầy dịch và tắc nghẽn hoàn toàn. Đây là nguyên nhân cản trở khả năng thụ thai tự nhiên của chị.

Tắc vòi trứng gây cản trở thế nào đến khả năng mang thai
ThS.BS Lê Uyên Phương, IVF Tâm Anh TP.HCM, cho biết tắc vòi trứng là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến chị Lan khó mang thai tự nhiên. Vòi trứng đóng vai trò như cầu nối giữa buồng trứng và tử cung, đồng thời là nơi diễn ra quá trình thụ tinh khi trứng gặp tinh trùng và tạo thành phôi. Sau khi thụ tinh, phôi di chuyển qua vòi trứng đến tử cung, nơi làm tổ và phát triển thành thai nhi. Khi vòi trứng bị tắc và ứ dịch, tinh trùng khó di chuyển đến gặp trứng, cản trở quá trình thụ thai tự nhiên.
Đáng lo ngại hơn, dịch ứ đọng trong vòi trứng có thể chứa các chất gây viêm và những thành phần bất lợi cho phôi. Dịch có thể chảy ngược vào buồng tử cung, ảnh hưởng đến môi trường làm tổ và khả năng phát triển của phôi. Bệnh lý này thường tiến triển âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng nên nhiều phụ nữ chỉ phát hiện khi đi khám hiếm muộn.
"Người bệnh còn trẻ, dự trữ buồng trứng tốt nhưng nếu không phát hiện và xử lý tình trạng ứ dịch vòi trứng, cơ hội mang thai vẫn có thể bị ảnh hưởng", bác sĩ Phương nói.
Tạo được 7 phôi ngày 5 nhưng chưa chuyển phôi ngay
Sau khi đánh giá tình trạng của hai vợ chồng, bác sĩ Phương xây dựng kế hoạch thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), kết hợp xử lý tổn thương vòi trứng trước khi chuyển phôi.
Chị Lan được kích thích buồng trứng, bác sĩ thu được 9 noãn, trong đó có 7 noãn trưởng thành. Các noãn được thụ tinh bằng kỹ thuật tiêm tinh trùng vào bào tương noãn (ICSI). Phôi sau đó được nuôi cấy trong hệ thống Time-lapse tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI), hỗ trợ theo dõi liên tục quá trình phát triển và đánh giá các đặc điểm hình thái, động học của phôi, từ đó hỗ trợ lựa chọn phôi có tiềm năng làm tổ.
Kết quả, chị Lan có 7 phôi ngày 5, trong đó 4 phôi đạt chất lượng loại 1. Tuy nhiên, ê-kíp chưa chuyển phôi ngay.
Theo bác sĩ Phương, dù có phôi chất lượng tốt, tình trạng ứ dịch ở cả hai vòi trứng vẫn là yếu tố cần giải quyết. Nếu dịch tiếp tục chảy ngược vào buồng tử cung, môi trường làm tổ của phôi có thể bị ảnh hưởng, làm giảm khả năng thành công của lần chuyển phôi.
Cắt hai vòi trứng ứ dịch, đậu thai ngay lần chuyển phôi đầu tiên
Sau khi cân nhắc đặc điểm tổn thương và kế hoạch sinh sản, bác sĩ Phương chỉ định nội soi cắt hai vòi trứng nhằm xử lý tình trạng ứ dịch trước khi chuyển phôi.
Sau một tháng, khi sức khỏe ổn định, chị Lan được chuẩn bị nội mạc tử cung và chuyển phôi. Chị đậu thai ngay lần chuyển đầu tiên. Đến tuần thai thứ 38, chị sinh con trai nặng 3,2 kg. Vợ chồng chị hiện vẫn còn trữ 6 phôi để dự phòng sinh con trong tương lai.
Trường hợp của chị Lan cho thấy dự trữ buồng trứng tốt không đồng nghĩa với khả năng thụ thai tự nhiên bình thường. Những bất thường tại vòi trứng vẫn có thể là yếu tố cản trở quá trình thụ tinh và ảnh hưởng đến khả năng mang thai.
Tắc vòi trứng có thể tiến triển âm thầm, khó nhận biết
Theo bác sĩ Phương, các số liệu thống kê cho thấy nguyên nhân vô sinh nữ chiếm khoảng 40% các trường hợp vô sinh, có thể liên quan đến bất thường ở tử cung, buồng trứng, vòi trứng, yếu tố di truyền hoặc bệnh lý toàn thân. Trong đó, các vấn đề liên quan đến vòi trứng được ghi nhận chiếm khoảng 35-40% nguyên nhân vô sinh nữ.
Tuy nhiên, nhiều phụ nữ không có biểu hiện rõ ràng. Chu kỳ kinh nguyệt vẫn đều, không đau bụng bất thường và dự trữ buồng trứng vẫn tốt, nhưng khả năng thụ thai tự nhiên có thể bị ảnh hưởng do vòi trứng không còn thông suốt.
Việc phát hiện và đánh giá sớm những bất thường tại cơ quan này có ý nghĩa quan trọng trong quá trình chẩn đoán, giúp bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp, tối ưu cơ hội mang thai.
Bác sĩ Phương khuyến cáo các cặp vợ chồng dưới 35 tuổi nên đi khám hiếm muộn nếu chưa có thai sau 12 tháng quan hệ đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai. Với phụ nữ từ 35 tuổi trở lên, thời gian khuyến nghị là sau 6 tháng. Những người có tiền sử viêm vùng chậu, thai ngoài tử cung hoặc phẫu thuật liên quan đến vòi trứng nên thăm khám sớm hơn.
