Người Việt ở Phnom Penh: Hương vị miền Tây
GiadinhNet - Ở Phnom Penh, có những dãy phố rất đông người Việt sinh sống và rất nhiều quán ăn miền Tây độc đáo.
Những ngày đầu ở Phnom Penh mọi thứ đều khó khăn đối với tôi từ ngôn ngữ cho đến các món ăn. Nhưng rồi không khó khi những ngày sau đó tôi đã tìm được không khí quê nhà, hương vị quê hương Việt Nam ngay giữa Thủ đô nước bạn. Ở Phnom Penh, có những dãy phố rất đông người Việt sinh sống và rất nhiều những quán ăn với những món ăn miền Tây độc đáo.
Thời tiết đầu mùa hạ, nắng chói chang mà quán cơm ở đường 113 Thủ đô Phnom Pênh vẫn còn hàng chục khách nước ngoài nhẫn nại đứng xếp hàng đợi đến lượt mua cơm thưởng thức món ăn Việt Nam.
Còn chúng tôi, những người Việt đã phải tự hỏi có gì lạ trong quán Miền Tây này mà người nước ngoài quan tâm đến vậy, họ đâu có phải những người xa quê đi tìm hương vị quê hương như chúng tôi?
Không gian Việt ở Phnom Penh
Sự nhẫn nại của những người khách ngoại quốc không thể giải đáp trọn vẹn thắc mắc trên của tôi. Chỉ có khi bước chân vào quán với một không gian giản dị, quen thuộc và rất Việt Nam, đặc biệt là hương vị miền Tây thân thuộc.
Cái không gian thân thuộc đó đập vào mắt là những bộ bàn ghế được làm bằng mây tre xinh xắn, trên tường được chủ quán bố trí những bức tranh đồng quê Việt Nam, hay là những xâu tỏi khô trắng bóc, mùi thơm của hành phi, đó là những lò than nung đỏ giữa tiết trời nóng nực. Vẫn còn đâu đó cái bề bộn quen thuộc của một quán ăn bình dân. Nhưng cái làm tôi vỡ oà sung sướng khi được nghe tiếng mẹ đẻ, giọng nhẹ nhàng đặc sệt miền Tây của chủ quán thúc giục người phục vụ:
" Một nồi lẩu cá kèo lẹ lên con. Thêm đĩa rau muống xào tỏi cho bàn số 3, để người ta chờ lâu rồi kìa...".
Thời tiết Phnom Penhcũng nóng nực như mùa hè ở Miền Nam chúng ta vậy, tuy nhiên chị Yến (chủ quán) vẫn quần áo dài với khẩu trang và trang phục vào bếp cẩn thận, chị nhanh mắt đưa qua đá lại những bàn khách đang ngồi để tiện phục vụ thực khách, trong đó quá bán là những người khách không phải người Việt Nam.
 |
|
Chị Yến với công việc thường nhật của mình. |
Nhìn tôi, bà chủ nhận ra đồng hương, chị đã gợi ý tôi thưởng thức món vịt nấu chao, món ăn thân thuộc của người miền Tây. Nếu không đi cùng mấy anh chuyên gia người Campuchia, có khi tôi đã tưởng đang ở đâu đó tại một quán ăn miền Tây Nam bộ của Việt Nam mình.
Không giấu giếm, chị Yến cho biết tất cả những món ăn ở đây đều được nhập gia vị từ Việt Nam sang. Từ bó rau muống đến củ khoai môn và đặc biệt là cách chế biến phải tuân thủ các bước như ở quê nhà. "Các nguyên liệu đều được đóng thùng đông lạnh, vận chuyển bởi các chuyến xe khách trong ngày nên thực phẩm ở quán gần như tươi sống", chị Yến cho hay.
Quán ăn chị Yến dân dã, không có menu kẹp ở bàn ăn nhưng chị có thể đọc ra vài chục món ăn rất Việt Nam từ rau muống luộc, rau muống xào tỏi, cá tra kho tộ, lẩu cá kèo, các loại bánh, bún bò cho tới cà phê đá mang phong cách Sài Gòn... để khách chọn lựa.
Giúp người xa quê đỡ nhớ quê
|
Đằng sau những tâm sự, những câu chuyện của chị Yến tôi nhận ra rằng tấm lòng người phụ nữ Sóc Trăng mộc mạc chân tình này luôn có một Miền Tây, một Việt Nam không bao giờ bị "lai căng", bị mất chất cho dù đang ở nơi đất khách quê người. Từng ấy thời gian bôn ba trên xứ người, không những không làm cho chị thôi nghĩ về quê hương mà ngược lại mãnh liệt biết nhường nào. |
Truyền thông nước Anh đã có nhiều lần đánh giá món ăn miền Tây là một trong những món ăn Châu Á ngon nhất ở London. Nhưng đó là những nơi dành cho thực khách cao cấp.Tại nước láng giềng và là người bạn của Việt Nam, những món ăn miền Tây với chi phí rẻ hơn, người lao động bình dân vẫn được thưởng thức những món ngon đó.
Điều gì đã thu hút được thực khách như vậy? Chị Yến nói chị chẳng có bí quyết nghề nghiệp nào hết ngoài việc cố gắng nấu những món ăn đúng chất miền Tây, "để phục vụ đồng bào ta xa quê hương, đến đây ăn đỡ nhớ quê hương là chính. Còn khách nước ngoài cũng chỉ là phụ thôi. Họ tò mò các món ăn Việt thì họ đến. Phấn khởi nhất vẫn là những người Việt tìm đến với chúng tôi", chị Yến tâm sự.
Ở Phnom Penh này, rất nhiều quán ăn Việt Nam, cũng nấu những món ăn Việt Nam chúng ta nhưng những chủ quán đó lại cho thêm chút dầu mỡ theo phong cách bên này, bài trí thêm lồng đèn giấy đỏ trông giống quán ăn người Trung Quốc. “Họ tưởng cho sang trọng, nhưng làm như vậy là đánh mất bản sắc. Thực khách mới đầu tìm đến nhưng được vài bữa là họ chán ngay". Chị Yến cho biết.
Từ trăn trở ấy mà chị đã cố gắng tạo bản sắc phong cách Việt. Chị Yến cùng 3 anh em trong gia đình có 6 anh em từ Sóc Trăng sang Phnom Penh sinh sống từ những năm đầu thập niên 90 thế kỷ trước. Bây giờ chị đã lập gia đình với những đứa con được ăn học ở nơi này.
Những người Việt Nam định cư lâu năm ở Phom Penh vẫn gọi quán ăn của chị là quán Sóc Trăng. Bao nhiêu kinh nghiệp của những tháng ngày đi làm thuê, và những trăn trở của một đầu bếp quê mùa ở Sóc Trăng đã gửi gắm chút hồn quê Việt ở Phnom Penh.
Ở Thủ đô Phnom Penh, quán phở Trung đã nổi tiếng không chỉ đối với đồng bào người Việt ở đây mà cả với người Campuchia cũng như du khánh nước ngoài. Toạ lạc trên một địa thế đẹp, dễ tìm ở đường Monivong, biển quảng cáo phở Trung có cả tiếng Việt lẫn tiếng Campuchia, tuy mặt bằng không rộng lắm nhưng quán lại khang trang khi được bố trí với hai lầu.
Không như những quán ăn ở đường 113 phục vụ khách với rất nhiều món ăn mang phong cách Việt Nam thì ở phở Trung chỉ có độc phở. Nước phở ngọt từ xương, bánh phở được thái bản to hơn sợi bún và đặc biệt hương vị mang lại cho người ăn dư vị phở quê nhà. Ở đây có thể thanh toán bằng 3 loại tiền, thông dụng nhất vẫn là USD, hoặc đồng Riel hoặc tiền Việt. Để tìm hương vị phở Việt chỉ mất khoảng 20 - 30 nghìn đồng.
 |
|
Quán phở Trung nổi tiếng ở Phnôm Pênh trên đường Monivong. |
Sẽ thêm nhiều quán Miền Tây
Ở Phnom Penh bây giờ không chỉ có mỗi quán ăn Sóc Trăng, không chỉ có phở Trung mà những món ăn đậm đà bản sắc Việt đã lan toả khắp cả thành phố. Mật độ quán mang phong vị Việt Nam xuất hiện nhiều ở những khu tập trung của người Việt.
Tưởng như chị Yến, anh Trung (chủ quán phở Trung) không có thời gian để suy nghĩ những chuyện ngoài nấu nước phục vụ khách hàng. Nhưng không phải vậy. "Năm vừa rồi, nghe tin đồng bào miền Trung bị bão lũ, người chết, trôi nhà trôi cửa, mất cả cơ đồ. Cũng là dòng giống Việt, máu đỏ da vàng, vợ chồng tôi gửi chút tiền nho nhỏ gọi là chút tình cảm giúp đỡ đồng bào gửi về nước", anh Trung tâm sự.
Hơn 20 năm sống trên đất bạn, từ một người nhập cư tay trắng, nay đã có một cơ ngơi gọi là tạm ổn. Hễ có người Việt sang Campuchia dù đi chơi hay sang sinh sống đều được vợ chồng chị Yến giúp đỡ nhiệt thành.
Luôn đau đáu về quê hương chưa phải là câu chuyện cuối cùng mà chị muốn kể cho tôi. Lạ lùng thay, giữa cái thời buổi "người khôn của khó", cạnh tranh gay gắt nhưng khi nghe tin có một quán ăn người Việt chị lại mừng nhiều hơn lo. Mừng vì thêm một chút hương đồng gió nội, lo không phải vì cạnh tranh khách mà lo "liệu có giữ được nguyên vẹn hương vị quê hương?".
"Dù có nhà cửa đàng hoàng ở Sóc Trăng nhưng bây giờ rất khó bố trí thời gian trở về quê hương bởi con cái đã ăn học ở bên này. Dự định sau này con cái thành đạt vợ chồng sẽ trở về quê sinh sống. Mấy Tết rồi không về, nhớ quê quá", chị Yến tâm sự.
Ba anh chị em chị Yến đều lập nghiệp, có cuộc sống ổn định nơi xứ người, từ những người nhập cư nghèo khó nay họ đã thành những ông chủ, bà chủ, tuy theo cách nói của chị "nhỏ xíu thôi à" nhưng đó là cả không gian Việt ở đất nước bạn.
Bài 2: Khu phố người Việt
Nguyễn Hồng Quân