Những di chứng sau bỏng nguy hiểm ở trẻ em

Chỉ vì sơ ý đánh đổ bát cháo nóng mà phần ngực của T.M (12 tuổi, Hà Nội) đã phải chịu những vết bỏng khá nặng. Và di chứng để lại là toàn bộ tuyến vú bên phải của em vĩnh viễn sẽ không có khả năng phát triển nữa.

Di chứng nặng nề

Dĩ nhiên, ở độ tuổi hồn nhiên của một cô bé 12 tuổi hiện giờ, di chứng này không gây ảnh hưởng đáng kể bởi sự đau đớn đã qua đi. Tuy nhiên, về sau này, thì đó là cả sự mặc cảm, một thiệt thòi quá lớn. Không chỉ với riêng T.M, những di chứng của bệnh bỏng đang để lại dấu ấn trên nhiều bệnh nhân, đặc biệt là ở trẻ em.

Cháu N.C.T. (19 tháng tuổi, ở Hải Dương) vào cấp cứu tại Viện Bỏng Quốc gia trong tình trạng bỏng sâu 23% toàn bộ vùng bụng, hai bàn chân và toàn bộ cơ quan sinh dục. Chỉ do một chút sơ suất của người  lớn không trông nom cẩn thận, để cháu bò ra nghịch phích nước sôi dưới nền nhà, dẫn đến bị bỏng. Các bác sĩ điều trị tại đây cho biết, cũng phải mất vài tháng nữa, các vết bỏng mới lành trở lại, tuy  nhiên, bộ phận sinh sản của cháu sẽ khó hồi phục và chịu thương tổn vĩnh viễn.

Nằm ngay sát giường bên cạnh là cháu V.Q.T (14 tuổi, quê Hà Tây). Khi chúng tôi gặp thì cháu đã điều trị tại đây được một tháng, các vết bỏng đang dần hồi phục, ranh giới giữa sự sống và cái chết đã qua đi, tuy nhiên, di chứng để lại là cháu đã phải cắt mất một cánh tay bị hoại tử vì trò nghịch dại của mình. T bị bỏng điện do đứng trên ban công tầng 2 ở nhà, lấy gậy quất lên đường dây điện cao thế.

Điều trị khó khăn

ThS Đặng Hoàng Thơm, Trung tâm phẫu thuật tạo hình Hà Nội (BV Việt Nam -Cu Ba) cho biết, tuy mới đầu hè nhưng mỗi ngày cũng có tới vài ba ca trẻ em tới đăng ký điều trị di chứng sau bỏng. Thông thường, vào mùa hè, số lượng này phải tăng gấp 3 – 4 lần. Nhiều cháu đến trong tình trạng biến dạng toàn bộ vùng mặt, hở mi mắt, mũi co kéo cản trở đường thở, môi co kéo không há được miệng.... Có cháu sẹo lồi khắp người, cơ quan sinh dục không còn hình thù...

ThS Nguyễn Đình Minh, khoa Phẫu thuật tạo hình (BV Đa khoa Saint Paul)  cho biết, thời gian gần đây, trẻ bị bỏng do nhúng tay vào nước nóng, bỏng hơi nồi cơm điện rất nhiều. Thông thường, trẻ bị bỏng thường sau khoảng 1 tháng, có khi 1 năm mới vào điều trị các di chứng, đó là các ngón tay bị dính, cong gập. Di chứng này không những ảnh hưởng đến thẩm mỹ mà còn gây hại đến chức năng của bàn tay. Do đó phải qua 2, 3 lần phẫu thuật, bàn tay bị tật mới trở lại bình thường.

Trong nhiều trường hợp vết bỏng ở diện rộng, khắp vùng ngực để lại những di chứng nặng nề, đặc biệt ở trẻ nữ, gây hỏng mầm tuyết vú, khiến tuyến này sẽ không phát triển được như trường hợp của T.M, hoặc với các bé trai, nếu bỏng bộ phận sinh dục sẽ gây dính, mất khả năng sinh sản nếu không điều trị kịp thời. BS Minh cũng đưa ra thêm một di chứng nữa hay gặp và gây ra những hậu quả nặng nề là các vết bỏng ở cổ thường gây ra dính cổ, khiến trẻ vận động khó khăn và biến dạng đốt sống cổ.

Qua nhiều năm điều trị, ThS Minh  cho biết, điều trị di chứng bỏng trẻ em khó hơn người hớn do hợp tác kém và vùng bỏng nhỏ. Các bác sĩ tại đây khuyến cáo bệnh nhân bỏng ngay sau quá trình điều trị cấp cứu tại các cơ sở điều trị bỏng từ 3-6 tháng là bắt đầu xuất hiện các di chứng, thì nên đến các khoa phẫu thuật tạo hình để tiếp tục điều trị. Nếu các biến dạng càng để lâu thì các chứng năng sẽ khó phục hồi.

“Điều trị di chứng bỏng rất khó khăn. Hiếm bệnh nhân nào chỉ điều trị một lần là hoàn thành mà hầu hết phải làm nhiều lần từ vá da, tạo hình chuyển vạt, dùng vạt giãn da, tạo hình... Có những bệnh nhân phẫu thuật đến cả chục lần, vẫn chưa giải quyết được các hết các di chứng, khiến các chức năng và hình thể không hồi phục được hoàn toàn. Đặc biệt, điều trị di chứng sau bỏng cực kỳ tốn kém” – BS Thơm cũng lưu ý thêm.

Điều đáng nói là hầu hết bệnh nhân bỏng gặp biến chứng nặng nề do ngay từ ban đầu được sơ cứu không đúng cách, thậm chí là phản tác dụng. Theo BS Minh, có tới 80% người lớn xử lý sai sau khi trẻ bị bỏng. Không ít người vẫn áp dụng những biện pháp "truyền thống" như: đắp bùn non, bôi nước mắm, bôi giấm, bôi lòng trắng trứng, kem đánh răng, dùng nước đá, đắp lá cây... Tuy nhiên, những cách điều trị tùy tiện, phản khoa học này được các bác sĩ cảnh báo là nguyên nhân kéo theo điều trị phức tạp và di chứng nặng nề sau khi ra viện.

Những lưu ý khi trẻ bị bỏng

Các chuyên gia đều khuyên, để tránh bị bỏng cho trẻ, ngoài việc luôn bên cạnh trẻ, dạy cho trẻ biết những thứ nguy hiểm để tránh. Việc để những thứ có thể gây bỏng phải hết sức cẩn thận, tuyệt đối không cho trẻ tới gần.

Khi trẻ bị bỏng (trừ bỏng hóa chất) cần xả nước lạnh vào chỗ bỏng từ 15-20 phút liên tục để hạ nhiệt độ phần vết bỏng, tránh cho trẻ bị bỏng sâu. Tiếp đó dùng tấm vải sạch băng bó lại nhằm tránh chỗ bỏng bị phồng rộp và đưa đến cơ sở y tế gần nhất.

Cần lưu ý, chỉ dùng nước sạch bình thường ngâm vết bỏng, tuyệt đối không ngâm cả người vào nước đá lạnh sẽ rất nguy hiểm vì nó gây co mạch và tụt thân nhiệt (cảm lạnh), khi đó các bác sĩ vừa phải tiến hành cấp cứu chữa cảm lạnh cho cháu, vừa phải tiến hành cấp cứu bỏng, việc điều trị càng phức tạp hơn.

 

Đặc biệt, khi bị bỏng trẻ thường rất đau đớn, sợ hãi, mất nước nên bị rối loạn vi tuần hoàn (giảm lượng máu lưu thông), sốc rất nặng. Vì thế, cần cho trẻ uống nước càng nhiều càng tốt, nhất là nước có oresol.

Theo Sức khỏe & Đời sống

Theo Hà Nội Mới

hoaianh