Những đứa trẻ nặng gánh mưu sinh

Chúng tôi đến Trung tâm giáo dục thường xuyên Nguyễn Văn Tố (Hà Nội) - nơi tập trung những học sinh đặc biệt, em có bố thì không có mẹ, có mẹ thì không có bố hay thậm chí nhiều em chưa biết mặt cha mẹ mình.

Người đầu tiên chúng tôi gặp là em Nguyễn Trung Thành. Bố mất sớm, mẹ làm thuê cho một xưởng inox gần nhà để nuôi mấy anh em trong độ tuổi đi học. Cuộc sống khó khăn không cản bước đến trường, chả thế mà đã ở tuổi 20 mới học lớp 8 nhưng hàng ngày Thành vẫn chăm chỉ đến lớp. Ngoài giờ học, Thành đi nhặt đồng nát, sắt vụn kiếm tiền phụ mẹ. Lịch trình hàng ngày của Thành là, sáng dậy sớm giúp mẹ việc trong nhà rồi đến lớp, chiều đi thu gom phế liệu. "Lang thang đến các ngõ ngách, bãi rác móc từng vỏ lon, thanh sắt, miếng nhựa... rồi mang đến nhập cho đại lý thu mua. Nhiều hôm tận khuya em mới về, ăn nhanh bát cơm, tranh thủ mang sách vở ra học được một lúc thì lăn ra ngủ mất rồi. Một ngày nghỉ là em mất một khoản thu nhập. Tuy số tiền không nhiều nhưng cũng đủ mua sách vở, đóng tiền học đỡ gánh lo cho mẹ. Mấy năm nay, em không còn phải xin tiền để đi học nữa rồi", Thành chia sẻ.

Sau giờ học, Thành lại tranh thủ đi nhặt phế liệu phụ giúp gia đình. Ảnh: T.Thảo

Ngoài những học sinh đặc biệt, còn vô số những em nhỏ rải rác khắp các vùng quê mang nặng gánh mưu sinh. Em Trịnh Thị Thúy ở Yên Dũng (Bắc Giang) kể lại: "Buổi sáng em dậy từ 4 giờ để phụ giúp cho một quán phở. Khi quán hết khách thì dọn dẹp, rửa bát. Công việc có thế thôi mà cũng mất cả nửa ngày, may mà bác chủ biết em còn đang đi học nên cho lượm lại những ve chai của cửa hàng bán lấy tiền đóng học. Chăm chỉ làm việc không nghỉ một ngày nào, kể cả những hôm thấy trong người không được khỏe. Năm học này em không phải xin tiền mẹ mua sách vở và tiền đóng học đầu năm".

Những đứa trẻ gồng gánh theo nghiệp mưu sinh của cha mẹ dường như cũng nhỏ bé hơn so với lứa tuổi của chúng. Ở lứa tuổi của các em lẽ ra phải được vui chơi, học tập nhưng cuộc sống nghèo khó đã đẩy các em đến những con đường không thẳng với những bước chân gánh nặng áo cơm.

 

"Lớn lên cùng nỗi lo cơm áo của gia đình, nhiều em học sinh thật sự rất đáng thương, tuy nhiên đó cũng là động lực giúp các em cố gắng trên con đường học tập, dù biết con đường phía trước với các em còn nhiều gian truân vất vả. Đối với các em học sinh nghèo học giỏi, nhà trường cũng tạo điều kiện và hỗ trợ cho các em rất nhiều". Bà Thu Hương, Phó giám đốc Trung tâm GDTX Nguyễn Văn Tố

Mỗi học sinh ở Trung tâm GDTX Ngô Tất Tố có một hoàn cảnh éo le riêng trong cuộc sống nhưng ở các em luôn có một nghị lực phi thường, không ngại khó khăn, mất mát vượt khó đi lên phấn đấu học giỏi, thành người.

Cha mất sớm, mẹ làm thuê kiếm sống qua ngày, em Nguyễn Thị Nga (16 tuổi, quê Thanh Hóa, lớp 10B Trung tâm GDTX Nguyễn Văn Tố) cho biết: "Em ra Hà Nội được 3 năm rồi. Vì biết hoàn cảnh gia đình em nên các sơ nhà thờ nhận nuôi. Ngày đi học, chiều về em làm công việc dọn dẹp ở nhà thờ giúp các sơ. Có những đêm nhớ nhà, nhớ mẹ lắm em chỉ dám mang ảnh ra nhìn một lúc rồi cất đi và thầm khóc. Ở đây em được các sơ cho đến trường, chỉ có học thật giỏi mới có thể thoát được kiếp nghèo thôi".

Những lời tâm sự của Nga khiến chúng tôi không khỏi xúc động. Liên tục 9 năm liền đạt học sinh giỏi, ước mơ của Nga là trở thành cô giáo mang tri thức đến cho những mảnh đời bất hạnh, những đứa trẻ nghèo khó giống như em, để gieo lên chúng những khát vọng, ước mơ về một tương lai tươi sáng hơn.
Không quần áo mới tinh tươm, không phụ huynh đưa đón đến trường, hành trang đến lớp của các em chỉ đơn giản với chiếc áo sơ mi trắng đã ngả màu và quyết tâm cao là phải cố gắng học thật tốt. Dẫu biết rằng bên cạnh các em vẫn có sự đồng hành của nhà trường, xã hội nhưng thấp thoáng đâu đây vẫn có những nỗi niềm, khiến niềm vui không toàn vẹn.

 

Thu Thảo