Những "món nợ" chưa trả

Giadinh.net - Ông Trương Đình Mậu, phó cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục thừa nhận, năm qua đã có hàng chục trường hợp giáo viên bạo hành học sinh. Đặc biệt, tình trạng bạo hành tập trung ở cấp THPT và mầm non.

Chưa bao giờ ngành giáo dục lại có một cuộc “cách mạng” với nhiều thay đổi như năm 2007 vừa rồi. Chủ trương lớn nhất là xây dựng đề án tăng học phí với quyết định có thể mức học phí sẽ là 300- 500 nghìn đồng/tháng áp dụng cho một số đối tượng.

Tiếp đến là đề án tổng thể về đổi mới công tác thi tuyển sinh cũng đang trầy trật bởi quá nhiều luồng ý kiến. Cuộc vận động “hai không” vẫn đang ở hồi bỏ ngỏ... Ngành giáo dục Việt Nam đang bước sang năm mới với những ngổn ngang dang dở...

Mở rộng đối tượng và tăng số vốn được vay

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm của năm 2007 đã thực hiện được là việc Bộ quyết định đổi mới cơ chế tài chính trong giáo dục đại học và tăng cường thực hiện tín dụng sinh viên. Theo đó, cơ chế cấp phát tài chính sẽ được thực hiện theo hướng Nhà nước đảm bảo cơ sở vật chất, ưu tiên  phân bổ ngân sách cho các trường và lĩnh vực đào tạo trọng điểm; thực hiện cơ chế Nhà nước đặt hàng và giao ngân sách đối với các lĩnh vực đào tạo quan trọng, các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học trọng điểm.

Về tín dụng sinh viên, đối tượng vay qua Ngân hàng Chính sách xã hội đã được mở rộng. Trước đây, việc cho vay chỉ áp dụng cho học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn theo học chính quy, con mồ côi cả cha lẫn mẹ hoặc mồ côi một trong hai người nhưng người còn lại không có khả năng lao động, học sinh, sinh viên là con hộ nghèo có mức thu nhập bình quân tối đa bằng 150% thu nhập đầu người của hộ nghèo.

Nhưng, kể từ ngày 1/10/2007, quyết định mới của Thủ tướng Chính phủ đã mở rộng đối tượng cho tất cả học sinh và sinh viên có hoàn cảnh khó khăn tại các trường ĐH, CĐ, trung học chuyên nghiệp và dạy nghề không phân biệt công lập hay ngoài công lập, không phân biệt chính quy hay tại chức... Mức vay tối đa trước đây là 500 nghìn đồng/tháng, năm 2007 đã tăng lên mức 800 nghìn đồng/tháng. 

Cuộc vận động “hai không” trong ngành giáo dục (nói không với vi phạm đạo đức nhà giáo và không ngồi nhầm lớp) đã trở thành một cuộc “cách mạng” trong ngành giáo dục. Theo tổng hợp báo cáo của thanh tra bộ GD&ĐT năm học 2007, chủ trương không ngồi nhầm lớp đã sàng lọc, rà soát nhiều học sinh có học lực kém. Trong đó, nhiều tỉnh có tỷ lệ học sinh yếu kém lên đến trên 50%. Tuy nhiên, các sở GD vẫn kiên quyết với tình trạng học sinh ngồi nhầm lớp và kết quả là hàng nghìn học sinh trên cả nước bị lưu ban.

Tuy nhiên, việc “nói không” với đạo đức nhà giáo - một trong “hai không” được Bộ GD&ĐT kiên quyết đề ra thì vẫn chưa thực hiện được. Theo GS.TS Nguyễn Ngọc Phú, Phó Chủ tịch Hội  Khoa học - Tâm lý Giáo dục Việt Nam, chưa năm nào tình trạng bạo hành học đường lại trầm kha như năm nay. Theo ông Phú, Bộ GD&ĐT biết điều này nhưng chưa có biện pháp đồng bộ để chấm dứt. 

Ông Trương Đình Mậu, phó cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục thừa nhận, năm qua đã có hàng chục trường hợp giáo viên bạo hành học sinh. Đặc biệt, tình trạng bạo hành tập trung ở cấp THPT và mầm non. Có trường hợp giáo viên làm cho học sinh tử vong như trường hợp của bé Trân tại TP. Hồ Chí Minh, trường hợp cô giáo đánh gãy mũi học sinh ở Thái Bình... Tuy nhiên, theo ông Mậu, không phải năm nay tình trạng bạo hành nhiều mà là chỉ đến năm nay, vấn đề này mới được xã hội quan tâm nên đã phanh phui ra nhiều vụ việc nghiêm trọng.

“Nợ” nhiều đề án lớn

Hai chủ trương lớn nhất mà Bộ GD&ĐT đã manh nha từ lâu và dự định sẽ thực hiện trong khoảng năm 2007 là đề án học phí và việc chuẩn bị Đề án đổi mới công tác thi, tuyển sinh thì cho đến nay vẫn chưa đi đến kết luận cuối cùng. Như dự kiến, đề án học phí sẽ được công bố vào tháng 9/2007. Theo đó, mức học phí sẽ tăng sao cho ở bậc phổ thông, phải đảm bảo yêu cầu phù hợp với khả năng chi trả của người dân. Đối với học phí đào tạo ở các trường ĐH, CĐ, cần xem xét đến mức chi phí bỏ ra trong quá trình đào tạo để có mức tăng cụ thể.

Tuy nhiên, câu trả lời chính thức được Bộ GD&ĐT “khất” từ tháng 9 sang tháng 10/2007 và sang cả tháng 12/2007. Tại Hội nghị triển khai thực hiện các chương trình, nghị quyết của Quốc hội vào ngày 25/12, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân cho biết, mức học phí ĐH có thể sẽ ở mức khoảng 300- 500 nghìn đồng/tháng. Tuy nhiên, đó vẫn chỉ là dự kiến.

Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Bành Tiến Long, hiện đề án lương, đề án học phí mới và một số đề án khác vẫn đang được Bộ gấp rút hoàn thành để trình Bộ Chính trị xem xét sau đó mới trình Chính phủ. Dự kiến phải đến đầu tháng 1/2008 này Bộ GD&ĐT mới có câu trả lời chính thức về các vấn đề trên.

Riêng đề án “Đổi mới công tác thi tuyển sinh”, theo Cục Khảo Thí và Kiểm định Chất lượng Giáo dục (Bộ GD&ĐT), Cục vừa hoàn thành việc lấy ý kiến của các địa phương đơn vị về đề án và trình lãnh đạo Bộ xem xét.

Hiện bản “áp chót” của đề án đã có, trong đó vẫn giữ nguyên một số chủ trương lớn như sẽ gộp hai kì thi thành “kì thi THPT quốc gia”, vẫn thi trắc nghiệm với tất cả các môn và trong đó sẽ lấy điểm 5 môn để xét tốt nghiệp...

Tuy nhiên, cho đến nay vẫn còn nhiều ý kiến trái ngược ngay trong nội bộ những người giảng dạy. Và học sinh thì vẫn sẽ phải chờ, bởi lãnh đạo Bộ GD&ĐT đang “khất lần”: Chỉ có thể trình Chính phủ trong thời gian sớm nhất là vào đầu tháng 1/2008 cùng một số đề án lớn khác.

Mỹ Hà

kieudiep