Sầu riêng "dính" chất gây ung thư bán đầy lề đường

Sau khi dư luận cảnh báo về việc nông dân dùng thuốc trừ nấm carbendazim bôi lên sầu riêng để bảo quản được lâu, Trung tâm Kiểm định thuốc bảo vệ thực vật phía nam lập tức thu thập các mẫu sầu riêng tại các chợ trái cây ở TPHCM...

>> Sầu riêng cũng dính chất gây ung thư ?!

Sầu riêng "dính" chất gây ung thư nhan nhản ở một số chợ

Trung tâm Kiểm định thuốc bảo vệ thực vật phía nam kiểm tra tại 4 chợ trái cây hàng đầu TPHCM là chợ Nguyễn Tri Phương (Q.10), Bến Thành (Q.1), Tân Định (Q.1) và Hoàng Hoa Thám (Q.Tân Bình).

Trung tâm thu thập 15 mẫu sầu riêng gồm: giống ri 6 (4 mẫu), mon thong (5 mẫu), khổ qua xanh (6 mẫu). Kết quả cho thấy, có tới 5 mẫu sầu riêng được bôi trắng (carbendazim) ở đầu.

Carbendazim mang tính độc của kim loại (kẽm) nên khó phân huỷ. Chất độc tích luỹ dần trong cơ thể, tới lúc nào đó sẽ gây đột biến, kích thích tế bào khối u phát triển, ảnh hưởng đến bào thai và gây dị dạng cho thế hệ sau.

Đáng nói là quá trình gây hại cho con người của chất này rất chậm, biểu hiện nhiễm độc lúc đầu chỉ là mệt mỏi, nhức đầu, ăn ngủ bất thường... nên ít ai để ý đến. 

Theo một báo cáo ngày 4/6/2007 của Trung tâm gửi Cục Bảo vệ thực vật, Giám đốc Trung tâm Phạm Văn Tương cho biết: Qua phân tích dự lượng, có 9/15 mẫu sầu riêng có dư lượng chất gây ung thư carbendazim trên phần vỏ trái, với mức dư lượng từ 0.11-6.18 mg/kg. Mẫu có dư lượng carbendazim trên vỏ trái tập trung ở 2 giống ri 6 và khổ qua xanh.

Có 3/15 mẫu có dư lượng trên phần cơm (thịt) trái sầu riêng, với mức dư lượng từ 0,09-0,21 mg/kg. Các mẫu phát hiện có dư lượng carbendazim trên phần cơm, đồng thời, cũng phát hiện có dư lượng trong phần vỏ. Và dư lượng trong phần vỏ luôn cao hơn dư lượng trong phần cơm.
 
Có 4/5 mẫu bôi trắng phần đầu trái, phát hiện có dư lượng carbendazim; trong đó, có 3 mẫu có dư lượng trong cả cơm lẫn vỏ, 1 mẫu có dư lượng trong phần vỏ, nhưng không có trong phần cơm.

Tuy nhiên, theo ông Tương, do không có tiêu chuẩn quốc tế Codex và TCVN về dư lượng carbendazim trên sầu riêng, nên Trung tâm phải đánh giá kết quả trên, dựa vào tiêu chuẩn của... Đài Loan!

Căn cứ theo tiêu chuẩn Đài Loan, thì dư lượng carbendazim trên sầu riêng cho phép là 1mg/kg. Vậy, với 3/15 mẫu có dư lượng carbendazim trên phần cơm của sầu riêng, với mức từ 0,09-0,21mg/kg, đều nằm dưới mức cho phép (tức an toàn).
 
Song, theo TS Nguyễn Đăng Nghĩa (Viện KHKTNN miền Nam), điều này không có nghĩa là an toàn tuyệt đối với người ăn. Nếu thường xuyên ăn sầu riêng có dư lượng carbendazim, chất này sẽ tích tụ và gây ra những đột biến gene, tạo tế bào ung thư trong cơ thể con người về lâu dài. 

Ép trái sầu riêng "ngậm" phân bón

Ngoài việc bôi, trét chất trắng gây ung thư lên trái sầu riêng, không ít nông dân còn can thiệp thô bạo bằng nhiều chất độc hại khác lên trái sầu riêng. 

Ở 2 xã Ngũ Hiệp và Long Trung, huyện Cai Lậy, tỉnh Tiền Giang, người ta đã dùng phân bón lá phun thẳng vào trái sầu riêng, nhằm làm cho trái nặng ký và... nặng tiền hơn.
 
Theo kỹ sư Tạ Minh Tuấn (Trưởng phòng nghiên cứu thị trường - Viện Nghiên cứu cây ăn quả miền Nam), cách làm này đã "bẻ ngược" quy trình, mà các nhà khoa học đã khuyến cáo: Tuyệt đối không phun hoá chất, phân, từ 7-20 ngày trước khi thu hoạch, để hoá chất có thời gian phân huỷ, hoặc dưới mức dư lượng cho phép, bảo vệ sức khoẻ người tiêu dùng.

Còn TS Nguyễn Đăng Nghĩa, cho rằng: "Phân bón lá có hoạt chất kích thích tăng trưởng. Khi phun thẳng vào trái sầu riêng, dư lượng thuốc sẽ ngấm thẳng vào trái, không qua chuyển hoá, làm trái to, vỏ dày hơn ruột, giống như heo xài hoócmôn tăng trưởng vậy".

Chưa hết, để làm cho trái sầu riêng chín nhanh hơn, người ta còn ngâm cả trái vào nước pha... phân bón! Ở xã Ngũ Hiệp - thủ phủ giống sầu riêng khổ qua xanh - phân bón làm chín trái được sử dụng phổ biến, là "thần dược" của các nhà vườn...

Thay vì chỉ pha 20-30ml phân bón/1 lít nước để làm chín trái, có không ít người, vì muốn SR chín nhanh hơn, đã pha đậm vô tội vạ liều lượng "thần dược". Sau đó, nhúng sầu riêng vào, 20 phút sau, lấy ra... Và, chỉ 2 ngày ủ, trái sầu riêng đã... vàng rực, thơm lựng.

TS Nguyễn Đăng Nghĩa cho biết: "Phân bón làm chín trái có hoạt chất ethrel - có gốc etylen, dùng kích thích cây caosu ra mủ nhiều. Nhưng, nó cũng là chất độc, mà hàm lượng cho phép sử dụng rất nhỏ. Nếu lạm dụng, nhúng trực tiếp trái sầu riêng vào chất này có liều lượng cao, dứt khoát sẽ tồn dư chất độc hại trong cơm trái sầu riêng.

Nguy hiểm hơn, khi etylen tác dụng với thành phần nitơrát trong quả, sẽ tạo ra chất etylenglycol dinitrat - một chất rất độc với con người".

Theo Lao Động

giang