Tập trung nâng cao chất lượng dân số

Thứ sáu, 06:08 07/08/2009 | Chất lượng cuộc sống

Giadinh.net - Quy mô gia đình ít con được chấp nhận ngày càng rộng rãi, tỉ lệ cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ áp dụng các biện pháp tránh thai hiện đại tăng lên 73,5%, mức giảm sinh hàng năm của Sơn La duy trì 0,6-07%o, số con trung bình của phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ còn 2,27 con, tỉ lệ dân số tự nhiên giảm xuống 1,46%...

Điều đó có sự đóng góp không nhỏ của những người làm công tác DS-KHHGĐ, cơ sở y tế, Dự án GTZ.

Nâng cao chất lượng công tác truyền thông

Ông Sa Văn Khuyên, Phó Giám đốc Sở Y tế, Chi cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Sơn La nhấn mạnh: Công tác DS - KHHGĐ là một bộ phận quan trọng của chiến lược phát triển đất nước, là một trong những vấn đề KT-XH hàng đầu, yếu tố cơ bản để nâng cao chất lượng cuộc sống của từng người, gia đình và xã hội. Giải pháp cơ bản là tuyên truyền, vận động nâng cao nhận thức cho người dân; bố trí hệ thống làm công tác dân số đến tận bản, tiểu khu; cung cấp dịch vụ KHHGĐ về cơ sở và đến tận người dân, tạo điều kiện cho các cặp vợ chồng thực hiện các biện pháp tránh thai nhằm giảm tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên.

Tư vấn chăm sóc SKSS cho phụ nữ vùng cao tại trạm y tế xã (Ảnh: Dương Ngọc).

Những năm qua, đội ngũ cán bộ dân số xã, phường, thị trấn và cộng tác viên ở các bản, tiểu khu đã bám sát địa bàn, thực hiện phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng", tuyên truyền, động viên các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ thực hiện KHHGĐ. Ông Lường Văn Quê, cán bộ chuyên trách dân số xã Mường Lầm, huyện Sông Mã tại Hội nghị biểu dương cán bộ DS -KHHGĐ cơ sở tiêu biểu năm 2009 của tỉnh (tháng 6/2009) kể về công việc "tế nhị" này: "Có người gọi tôi là "ông dân số", còn đám thanh niên gọi tôi là "ông cao su". Được Chi cục và Dự án GTZ tập huấn kỹ năng truyền thông chăm sóc SKSS/KHHGĐ, tôi và các cộng tác viên dân số lựa chọn cách tuyên truyền "mưa dầm, thấm lâu", đa dạng đối tượng từ 15 - 49 tuổi, dùng cả tờ rơi lẫn "mô hình", hiệu quả lắm. Toàn xã có 863 cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ, trong đó có 662 cặp áp dụng các biện pháp tránh thai, từ năm 2008 đến nay không có cặp sinh con thứ 3".

Còn bộn bề khó khăn

Mỗi cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ cần có thái độ đúng trong việc thực hiện sinh đẻ có kế hoạch, giãn khoảng cách sinh, đẻ ít để nuôi dạy con tốt, góp phần nâng cao chất lượng dân số, xây dựng gia đình ấm no, hạnh phúc…

Còn ông Vì Văn Ương, cán bộ chuyên trách dân số xã Phiêng Khoài (Yên Châu), tâm sự: “Thực lòng, làm công việc này phải tâm huyết. Ở xã tôi trước đây, quan niệm của các cặp vợ chồng bất luận thế nào thì cũng phải có "nếp", có "tẻ". Bây giờ, do làm tốt công tác tuyên truyền nên họ đã thay đổi nhận thức và chỉ đẻ 2 con, dù gái hay trai…".

Bà Bùi Thị Xoa, Đội trưởng Dự án GTZ tỉnh Sơn La cho biết: Từ năm 2007 đến nay, Dự án đã phối hợp với các ngành, địa phương, tập huấn kiến thức, kỹ năng truyền thông cho 1.841 cán bộ; tổ chức 1.209 cuộc tuyên truyền về chăm sóc SKSS, phòng chống HIV/AIDS và bảo hiểm y tế cho gần 53.000 người. Ngoài ra, còn tập huấn làm mẹ an toàn, phòng chống các bệnh lây truyền qua đường tình dục/HIV/AIDS, SKSS vị thành niên, KHHGĐ... cho các cán bộ y tế xã, huyện. Nhờ vậy, đội ngũ cán bộ này đã góp phần không nhỏ cho việc cung cấp dịch vụ chăm sóc SKSS, phòng chống HIV/AIDS tại cơ sở, cải thiện từng bước về việc cung cấp dịch vụ y tế và SKSS tại chỗ. Nhận thức của người dân về SKSS đã được cải thiện...

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt được, công tác DS-KHHGĐ hiện nay còn khó khăn bởi bộ máy tổ chức ở các cấp chưa hoàn thiện, đội ngũ cán bộ cơ sở còn bất cập; mức giảm sinh chưa bền vững, tỉ lệ các cặp vợ chồng sinh con thứ 3 có chiều hướng gia tăng, hiện tượng tảo hôn, ép hôn ở vùng sâu, vùng xa, vùng cao vẫn còn. Đặc biệt, vẫn còn tình trạng một số cán bộ, đảng viên vi phạm chính sách KHHGĐ, sinh con thứ 3 nhưng chưa bị kỷ luật nghiêm, gây tác động tiêu cực đến phong trào nhân dân thực hiện chính sách DS-KHHGĐ.

Ông Lầu Sáy Chứ, Giám đốc Sở Y tế cho rằng: Để hạn chế các vấn đề trên, phải đặt công tác DS-KHHGĐ dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện của cấp uỷ, chính quyền từ tỉnh đến cơ sở và điều hoà mối quan hệ giữa phát triển dân số với phát triển nguồn lực và phát triển KT-XH. Ổn định tổ chức bộ máy, tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ làm công tác DS-KHHGĐ có năng lực, trình độ gắn với đãi ngộ hợp lý. Tiếp tục xây dựng, bổ sung hoàn thiện các chế độ, chính sách khuyến khích thực hiện mô hình ít con; các bản, xã, phường, thị trấn không có người sinh con thứ 3 trở lên. Đưa công tác DS - KHHGĐ vào hương ước, quy ước của xã, bản gắn với ký cam kết thực hiện đến từng cặp vợ chồng, thưởng phạt nghiêm minh. Thực hiện tốt dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ theo hướng tăng cường truyền thông, tư vấn, dịch vụ, chú trọng đến sức khoẻ vị thành niên, kiểm soát các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục. Lồng ghép chương trình DS/SKSS/KHHGĐ với xoá đói giảm nghèo, tạo việc làm, phòng chống tệ nạn xã hội...

Lữ Tuấn

thuhuyen