Thanh Hóa: Nhiều trai trẻ trắng tay, hoảng loạn nơi xứ người

Chủ đánh đập, cảnh sát truy đuổi

Đã gần nửa năm về đoàn tụ với gia đình nhưng cứ mỗi lần nghe ai nhắc lại, anh Hoàng Hải Hà (thôn Minh Hợp, xã Minh Lộc, Hậu Lộc) vẫn rùng mình. Anh ớn lạnh khi nhớ lại những ngày khốn khó, nguy hiểm ở xứ người. Ngồi bần thần, anh kể: “Đầu năm 2011, tôi đi biển về nhưng chỉ được ít cá lại nghe mấy ông bạn kháo là ở Trung Quốc kiếm ăn tốt lắm mà tiền đi có mấy triệu đồng. Nghe mà mừng như vớ được vàng vậy. Tôi lân la dò hỏi rồi “bắt mối” để được đi, quyết tâm chăm làm để được đổi đời cho vợ con đỡ khổ”.

Rời Hậu Lộc, chúng tôi đến huyện Tĩnh Gia, một địa phương cũng nổi tiếng với làn sóng “xuất ngoại”. Trên đường đi, gặp bà cụ tóc đã bạc trắng đang gánh củi về nhà ở xã Nghi Sơn, dừng lại hỏi đường, chia sẻ những khó nhọc thì cụ than thở: “Không còn ai gánh cho thì thân già này phải làm thôi. Các cô thấy ai có con “đi Tây” mà khổ thế này không?”. Cụ tên là Nguyễn Thị Ninh, ở thôn Nam Sơn, xã Nghi Sơn, huyện Tĩnh Gia. Cụ Ninh than thở: “Hai con trai tôi đều đi “chui” sang Trung Quốc kiếm tiền. Chúng nó sang được 2 tháng thì gọi về nói là phải đi chặt mía thuê, nhưng chưa có lương gửi về cho mẹ trả nợ. Con tôi nói, ở đó ban ngày nắng nóng, đêm lạnh buốt, làm vất vả mà chỉ được ăn cơm với rau trộn. Mà cũng chỉ biết đến vậy rồi bặt tin từ đó đến giờ. Nhiều lúc nghĩ đến chuyện chờ tin các con tôi chỉ muốn chết đi cho thanh thản”.

 Chính quyền “bó tay”

Tính đến tháng 6/2014, số lao động xuất cảnh trái phép sang Trung Quốc thống kê được trên địa bàn huyện Hậu Lộc là 529 người, tập trung ở 6 xã ven biển: Ngư Lộc, Minh Lộc, Hưng Lộc, Hải Lộc, Đa Lộc và Hòa Lộc. Tuy nhiên, đến nay mới có 65 lao động trở về nước. 

Nguyên nhân khiến nhiều người đi xuất khẩu lao động trái phép được ông Vũ Huy Đăng, Chủ tịch UBND xã Minh Lộc giải thích: “Mấy năm trở lại đây nghề đánh cá bấp bênh, lao động dư thừa, tìm việc làm khó khăn, thu nhập thấp, trình độ hạn chế... Những người này đều không đủ điều kiện đi xuất khẩu lao động chính ngạch vì chi phí cao, yêu cầu có ngoại ngữ, trình độ tay nghề nhất định, nên đã đi chui”.

Còn ông Nguyễn Văn Luệ, Phó chủ tịch UBND huyện Hậu Lộc thì khẳng định: “Cấp ủy, chính quyền từ huyện đến xã đã vào cuộc, phối hợp với công an, đoàn thể để kịp thời ngăn chặn, để nắm bắt tư tưởng của họ nhưng cũng rất khó quản. Vì họ đi theo kênh “bí mật” kiểu như đi làm ăn trên phố, đi thăm người thân nơi khác nên rất khó nắm bắt. Cách tốt nhất là tuyên truyền giáo dục nâng cao cảnh giác cho dân qua hệ thống loa phát thanh nhưng nhiều người vẫn không nghe theo”.

Thông tin mà chúng tôi có được từ những người lao động đã về nước thì những lời hứa công việc nhàn hạ, có mức lương cao của môi giới là không có thật. Họ thường phải làm các công việc rất nặng nhọc như phát nương làm rẫy, chặt mía, xẻ gỗ, bốc vác… trong điều kiện độc hại và cực nhọc. Họ luôn phải sống trong tâm trạng lo lắng, bất an vì xuất cảnh và cư trú bất hợp pháp, rất dễ bị cảnh sát Trung Quốc bắt giữ, phạt tiền, cải tạo lao động.

Mong rằng sẽ có sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành và chính quyền địa phương Thanh Hóa để sớm hạn chế tình trạng này.