Thiết bị đo sáng học đường: Có thể kiểm chứng độ sáng tại gia
Giadinh.net - Trước sự gia tăng số lượng học sinh bị cận thị do ánh sáng học đường không đúng chuẩn, kỹ sư Vi Toàn Nghĩa, (Phòng kĩ thuật - công cụ hỗ trợ, Tổng cục Hậu cần, Bộ Công an) đã sáng chế ra thiết bị đo sáng.
Hàng triệu học sinh cận thị
|
Thiết bịđo sáng dễ sử dụng, có thể sản xuất hàng loạt, nhà trường và phụ huynh đều có khả năng trang bị để kiểm chứng độ sáng phù hợp theo quy định, giảm tỉ lệ học sinh mắc tật khúc xạ là ước muốn của tác giả sáng chế thiết bị này. |
Theo quy định 1221/2000/QĐ-BYT của Bộ Y tế, phòng học cần đảm bảo độ chiếu sáng đồng đều không dưới 100 Lux. Phòng học cho học sinh khiếm thị thì độ chiếu sáng không được dưới 300 Lux.
Kỹ sư Vi Toàn Nghĩa cho rằng, các văn bản pháp quy quy định cụ thể về độ chiếu sáng trong học tập để hạn chế các tật về mắt cho học sinh, nhất là tật khúc xạ. Tuy nhiên trên thực tế, rất ít trường học có thiết bị để kiểm chứng các thông số kĩ thuật này. Điều này dẫn đến tình trạng môi trường học đường không đảm bảo đúng chuẩn về độ sáng.
Hiện nay, theo thống kê từ kết quả nghiên cứu, số học sinh mắc các tật về mắt, trong đó chủ yếu là tật cận thị không ngừng gia tăng. Kết quả tổng hợp điều tra về tật khúc xạ của Bộ GD&ĐT, học sinh phổ thông mắc tật khúc xạ tại Hà Nội là 24%, TP HCM là 40% và tại Hải Phòng lên đến 60%.
Theo bác sỹ, Tiến sỹ Nguyễn Chí Dũng (Bệnh viện Mắt Trung ương), tật khúc xạ ở TP Hà Nội và TP HCM chiếm từ 25-35% với khoảng từ 2.131.000 đến 2.841.400 học sinh cần sự trợ giúp của kính. Nghiên cứu của bác sỹ Phạm Bình (Giám đốc Bệnh viện Mắt Đà Nẵng), sự gia tăng chóng mặt của tật khúc xạ tăng dần theo các cấp học.
 |
|
Chưa đến vạch xanh, nguồn sáng không đủ để học sinh đọc, viết. |
Tại Hà Nội bậc tiểu học là 11,3%, THCS là 23,3%, THPT chiếm 29,8%. Năm 2008, tại TP Đà Nẵng, học sinh tiểu học là 16,28%, THCS là 25,54%, THPT chiếm đến 35%. Năm 2005, Trung tâm Sức khoẻ, lao động môi trường TP HCM tiến hành khám mắt cho 5.000 học sinh THCS, kết quả có đến 52% có tật về mắt. Độ sáng các lớp học đều dưới chuẩn.
Có thể sản xuất hàng loạt
Thiết bị đo sáng do kỹ sư Nghĩa sáng chế có cấu tạo đơn giản. Sử dụng cảm biến quang tuyến tính có điện trở gắn trên đồng hồ vạn năng. Cảm biến quang tiếp nhận ánh sáng, kim đồng hồ vạn năng sẽ hiển thị thông số đo lượng sáng. Trên mặt đồng hồ vạn năng, các chỉ số được thay bằng 2 khoảng màu.
Kim đồng hồ chỉ vào khoảng xanh thì lượng ánh sáng đủ chuẩn để học sinh đọc, viết. Kim nằm trong khoảng vạch đỏ ánh sáng đủ để sinh hoạt, vui chơi, ngoài vạch đỏ là quá sáng hoặc quá tối, không có lợi cho mắt. Do nhận diện thông số qua mảng màu cho nên rất dễ sử dụng, bất kỳ ai cũng có thể tiến hành đo mà không cần phải nhớ đến các thông số kĩ thuật. Với sự hỗ trợ của bộ tiếp nhận và đồng hồ vạn năng, thiết bị có thể đo được ánh sáng trong hầm tối hoặc ánh sáng của hồ quang phát ra từ que hàn.
 |
|
Thiết bị nhỏ gọn, có thể sản xuất, phổ cập trên diện rộng. |
Kỹ sư Nghĩa cho biết, tuỳ theo giá của từng loại đồng hồ vạn năng, giá một thiết bị đo sáng chỉ khoảng 200.000 đồng. Với giá này, mỗi nhà trường ở tất cả các cấp học hay phụ huynh đều có thể trang bị một máy đo sáng để kiểm tra, điều chỉnh độ sáng nơi học tập của học sinh.
Theo đánh giá của Tiến sỹ Nguyễn Kiên Cường (Viện Khoa học vật liệu, Viện Khoa học công nghệ Việt Nam), thiết bị này có thể tạo đột phá nâng cao hiểu biết của mọi người về ánh sáng. "Từ trước tới nay ai cũng nhắc đến độ sáng, tuy nhiên độ sáng ở trong nhà, trong phòng làm việc, phòng học, nhà máy, xí nghiệp... của mình có đúng chuẩn hay không thì không ai biết do thiếu thiết bị đo sáng. Theo đánh giá của tôi và các đồng nghiệp trong Viện thì đây là một sản phẩm có khả năng ứng dụng cao vì giá thành rẻ, dễ sử dụng. Nếu như mỗi trường học đều được trang bị một thiết bị đo sáng thì số lượng học sinh bị tật về mắt không có những con số đáng báo động như hiện nay" - ông Cường nói.
Theo tìm hiểu, thị trường trong nước và thế giới đã có những thiết bị có công năng tương tự, tuy nhiên giá thành quá cao nên khả năng phổ cập thấp. Sắp tới thiết bị đo sáng sẽ được sản xuất hàng loạt.
|
Sau khi thử nghiệm thiết bị đo sáng của kỹ sư Vi Toàn Nghĩa, ông Đỗ Quang Hợp, Hiệu trưởng Trường tiểu học Cát Linh (Đống Đa, Hà Nội) cho biết: "Hệ thống chiếu sáng của trường vốn được lắp đặt theo chuẩn của Bộ GD&ĐT. Chúng tôi đã dùng máy đo tất cả các phòng học trong trường. Tại những nơi có đủ bóng đèn theo thiết kế, máy hiển thị chỉ số đủ sáng. Khi cất một bóng đèn trong phòng, chỉ số đồng hồ báo thiếu sáng. Sau khi đo, tại những phòng đèn cho ánh sáng kém, chúng tôi lập tức cho thay sửa". |
Minh Anh