Tin đồn "ba bị chín quai"

 

Cũng bởi y vô phúc, đã toan bề cướp chiếc xe đạp của một em nhỏ, đúng vào lúc trong làng đang âm ỉ sục sôi trước tin đồn có kẻ rình rập bắt cóc, sát hại trẻ con. Hàng trăm cảnh sát phải chịu tổn thất mới giải tán được đám đông tụ tập, đòi đánh hội đồng ông "ba bị chín quai" này.

 

Còn nhớ chưa lâu, dân Vĩnh Khúc (Văn Giang - Hưng Yên) cũng một phen náo loạn, vô cớ đập nát ô tô của khách đến chơi làng, chỉ vì mất bình tĩnh trước tin đồn bắt cóc.

 

Nếu liên hệ với hàng loạt vụ việc như: “Bà chằn ăn thịt trẻ con ở tỉnh K” hay “Xuất hiện kẻ rạch mặt trẻ em ở Hà Nội”... thì tất thảy đều có kết cục bi hài. Lời đồn thì thất thiệt mà tầm ảnh hưởng lại không hề nhảm nhí. Vụ “bà chằn” từng khiến nhiều phụ huynh không dám cho trẻ đến trường. Sự tích “kẻ rạch mặt” vu vơ mà dẫn đến mũ bảo hiểm bán chạy đến chóng mặt. Khỏi phải kể đến những trường hợp người dân bị kích động ở Vĩnh Khúc, Dương Quang bị tạm giữ.

 

“Nói dối triệu lần sẽ thành... sự thật” là nguyên lý vận hành của “tiếng dữ” đồn xa. Mặt khác, tin đồn thất thiệt như tia lửa chỉ “bắt” nhanh vào người dân khi có cái gọi là “tâm lý bầy đàn” đang có vấn đề. Giả dụ đang lo lắng về  cổ phiếu thăng trầm của tập đoàn danh tiếng nọ, chợt có tin tung ra về cuộc “đào tẩu” một “VIP” thì cũng dễ bán nghi bán tín. Hay giữa lúc gửi niềm tin vào một thế lực siêu nhiên đổi thay số phận thì những chuyện mơ hồ về “nước thánh trời ban” cũng dễ làm người khác xiêu lòng.

 

Đáng nhẽ, khi tâm lý đám đông như những đám mây tích điện hình thành, một khi có những biểu hiện thông tin không đầy đủ, ngay lập tức, hệ thống truyền thông chính thống cần có thông tin đầy đủ đến người dân. Nhưng dễ nhận thấy, khi xảy ra  hiện tượng “virus” tin đồn hàng loạt lây lan, châm ngòi cho các hành động quá khích, thì lời giải thích từ các lời phát ngôn có trách nhiệm đến quá chậm.

 

Trong hoàn cảnh chung sống với tin đồn, hơn lúc nào, người dân cần lựa chọn một cách ứng xử “điềm đạm”. Để ngay cả khi chưa được cơ quan chức năng vào cuộc giải thích, cũng không lâm vào tình cảnh nạn nhân bất đắc dĩ của lời đồn “ba bị chín quai”.