Trong tầm tay, chưa dám "quyết"

Giadinh.net - Ngày 23/4, tại buổi làm việc giữa Đoàn giám sát của Chính phủ với UBND TP Hà Nội, một loạt nguyên nhân khiến doanh nghiệp gặp khó khăn không được vay hỗ trợ, được đưa ra mổ xẻ.

Chỉ có 3/22 doanh nghiệp được bảo lãnh
 
Hiện có 22 doanh nghiệp (DN) nộp hồ sơ để được bảo lãnh tín dụng. Thực chất, ưu đãi về chế độ bảo lãnh tín dụng (giao cho Ngân hàng Phát triển đứng ra bảo lãnh cho DN được vay vốn) theo QĐ 14 của Chính phủ nhằm giải quyết những khó khăn về vốn sản xuất, thanh toán chế độ cho người lao động.
 
Thế nhưng, hiện chỉ có 8 DN được Ngân hàng Phát triển chấp thuận bảo lãnh tín dụng. Trong số 8 DN cũng mới có 3 DN trong số đó được ngân hàng này phát hành chứng thư bảo lãnh để vay vốn. Như vậy trên thực tế hiện mới chỉ có 3 trong tổng số 22 DN đề nghị, được bảo lãnh vay vốn. Theo Vụ trưởng Vụ Công nghiệp địa phương (Bộ Công Thương) Nguyễn Đình Hoàng Long, số DN được bảo lãnh quá ít, chưa kể hiện chưa có DN nào được vay hỗ trợ lãi suất 0% để thanh toán lương cho người lao động.
 
Đại diện Vụ Công nghiệp nhẹ (Bộ Công Thương) cho rằng, vì không vay trực tiếp ở ngân hàng thương mại được nên DN mới cần Ngân hàng Phát triển bảo lãnh để vay. Nhưng thực tế, sang đến Ngân hàng Phát triển, DN càng gặp khó khăn hơn với một loạt các thủ tục rắc rối khiến DN càng khó tiếp cận nguồn vốn vay hỗ trợ.
 

Sự hỗ trợ của thành phố rất quan trọng giúp doanh nghiệp vượt qua cơn khó khăn. (Ảnh: C.H)

 
Vướng vì không dám... “vượt khung”
 
Trao đổi với PV Báo GĐ&XH, Tiến sĩ Nguyễn Minh Phong (Trưởng phòng Nghiên cứu Kinh tế, Viện Kinh tế) cho rằng, hàng loạt DN và hàng nghìn lao động của Hà Nội đang gặp khó khăn nhưng thành phố mới chỉ đang làm đúng chỉ đạo của Chính phủ chứ chưa có sự “vượt khung” về chính sách. Những vướng mắc mà các ban, ngành thành phố nêu ra đều do các quy định trong chính sách của Chính phủ, như chính sách hỗ trợ cho DN vay để trả lương thì không DN nào vay được vì đều không đủ điều kiện. Theo quy định, chỉ những DN gặp khó khăn, cắt giảm lao động trong năm 2009 mới được vay nhưng thực tế hàng trăm DN đã phải cắt giảm lao động từ năm 2008, hiện đang cần vốn để khôi phục sản xuất lại không vay được.
 
Bảo lãnh tín dụng cũng trong tình trạng tương tự. Để được bảo lãnh vay vốn, DN phải đảm bảo những điều kiện rất ngặt nghèo như DN không được nợ quá hạn, không được nợ đọng thuế, sử dụng toàn bộ tài sản để thế chấp và phải thực hiện các quy trình như viết dự án, thẩm định dự án...
 
TS Nguyễn Minh Phong cho rằng: “Thực chất, nếu đảm bảo đủ các điều kiện quy định trên thì DN đã sống khoẻ lắm rồi và chẳng cần phải vay vốn”. Có nghĩa, chính sách ưu đãi về bảo lãnh tín dụng nhằm mục tiêu “chữa cháy”, tháo gỡ khó khăn một cách nhanh nhất cho DN, nhưng quy trình thực hiện thì lại không phải là quy trình khẩn cấp như mục tiêu đề ra, nên nhiều DN gặp khó khăn thực sự không tiếp cận nổi.
 
Theo một số chuyên gia kinh tế, những khó khăn mà Hà Nội “kêu” như trên đều nằm trong tầm giải quyết của lãnh đạo thành phố, vì ngay trong trong Pháp lệnh Thủ đô, chúng ta hoàn toàn có thể đưa ra những quyết sách “vượt khung” phù hợp với điều kiện thực tế.
 
TS Nguyễn Minh Phong cho rằng: “Lãnh đạo Hà Nội cần mạnh dạn sử dụng sự vượt khung như trong Pháp lệnh Thủ đô. Trong Pháp lệnh cho phép Hà Nội áp dụng một số cơ chế đặc thù, Chính phủ quy định đối tượng, thời hạn như vậy nhưng Hà Nội hoàn toàn có thể xin rộng ra với thời hạn dài hơn, đối tượng rộng hơn, mức hỗ trợ nhiều hơn... Có nghĩa, những vướng mắc về cơ chế gây khó cho DN như vấn đề bảo lãnh tín dụng hay cho vay thanh toán lương, đều trong tầm tay Hà Nội có thể xử lý được. Các quy định của Chính phủ là áp dụng cho cả nước nhưng Hà Nội phải vận dụng Pháp lệnh Thủ đô để áp dụng cho linh hoạt. Đó là quyền của Hà Nội”.  
 
Nhóm PVTS
kimvan