Trước kỳ tuyển sinh ĐH, CĐ: Công tác thanh tra "có vấn đề"

Giadinh.net - Kỳ thi tốt nghiệp THPT & bổ túc THPT 2008 vừa kết thúc suôn sẻ hơn mọi năm. Tuy nhiên, vẫn còn một số sai sót trong công tác thanh tra khiến dư luận lo ngại rằng Bộ GD&ĐT cần có ngay phương án rà soát đội ngũ này, vì chỉ 1 tháng nữa kỳ thi tuyển sinh ĐH, CĐ đã bắt đầu.

Giám thị lơ là hay “xử” sai quy chế?

Sáng 30/5, một thí sinh tại hội đồng thi Trường THPT Quang Trung (Hà Nội) sau khi đã nộp bài, giấy nháp, đề thi và ra khỏi phòng khi còn 5 phút nữa là hết giờ thì bị đoàn Thanh tra Bộ GD&ĐT giữ lại.

Theo thí sinh này, do bài làm chưa đúng, em đã xin một tờ giấy thi khác và làm lại bài vào tờ giấy thi này. Khoảng 5 phút trước khi hết giờ, em nộp bài thi, giấy nháp và đề thi. Tờ bài làm hỏng em bỏ trong túi quần vì nghĩ rằng không phải nộp lại rồi vứt ở chân thùng rác cạnh cầu thang. Đoàn thanh tra Bộ tại Hội đồng thi THPT Quang Trung đã có quyết định xử lý 2 giám thị phòng thi này với mức đình chỉ.

Theo biên bản xử lý đã được lập, lý do Thanh tra Bộ GD&ĐT kiến nghị đình chỉ 2 giám thị là “không thu lại bài thi của thí sinh đã bỏ thi”. Theo Thanh tra, việc giám thị không thu bài thi hỏng là lỗi "không thu giấy nháp". Theo điều 42 của Quy chế thi tốt nghiệp THPT (QC) về xử lý vi phạm thì giám thị chỉ bị đình chỉ công tác coi thi trong trường hợp “Thiếu trách nhiệm khi coi thi, để cho học sinh quay cóp, mang và sử dụng tài liệu, vật dụng trái phép trong phòng thi”.

Đối với trách nhiệm của giám thị, tại mục 8 điều 18 của QC cũng chỉ quy định: Giám thị phải có trách nhiệm “thu bài do thí sinh nộp, kiểm tra đủ số bài, số tờ của từng bài và nộp đầy đủ cho Chủ tịch Hội đồng coi thi; lập biên bản và đề nghị kỷ luật thí sinh vi phạm quy chế”. Điều 21, trách nhiệm của thí sinh có nêu: Đối với môn thi tự luận, thí sinh chỉ được ra khỏi phòng thi khi hết 2/3 thời gian làm bài của môn thi và phải nộp bài thi kèm theo đề thi, giấy nháp.

Như vậy, không có điều nào yêu cầu thí sinh phải nộp lại bài thi hỏng hay coi đó là giấy nháp. Như vậy, đúng theo quy chế, trường hợp này, 2 giám thị của phòng thi bị quy vào “thiếu trách nhiệm” và bị đình chỉ xem ra không sát QC. Và theo nhiều giáo viên, trường hợp lỗi này nếu bị khiển trách cũng đã là quá nghiêm khắc.

Một trường hợp khác ở Hội đồng thi Trung tâm giáo dục thường xuyên Hoằng Hóa (Thanh Hóa). Trong buổi thi môn Toán ngày 30/5, một người trèo theo đường ống nước vào tầng 2 và cướp đề Toán của thí sinh ngồi cạnh cửa sổ. Chỉ ngay sau đó 1 giờ, tại hội đồng thi Trường THPT Lưu Đình Chất (tổ chức tại Trường THCS Hoằng Quý, Thanh Hoá), lợi dụng phòng thi gần cánh đồng, một người đã lội ruộng vào cướp đề thi Toán của thí sinh cạnh cửa sổ. Ngay sau đó, Đoàn thanh tra Bộ đã vào ngay Thanh Hoá, yêu cầu ngay sau khi kết thúc kỳ thi, Sở GD&ĐT Thanh Hóa phải nghiêm khắc xử lý những cá nhân liên quan.

Điều đáng nói ở đây, với đội ngũ thanh tra, công an bảo vệ kỳ thi được huy động tối đa như vậy nhưng lại để xảy ra trường hợp hy hữu trên mới không làm tròn trách nhiệm. Giả sử ngay sau đó bài giải được tuồn vào trong hoặc đề thi bị lộ từ địa phương này tới địa phương khác, sự việc sẽ nghiêm trọng đến mức nào?

Tuy nhiên, trao đổi với chúng tôi vào sáng 1/6, Phó Chánh thanh tra Bộ GD&ĐT Lê Quang Hưởng cho biết, hiện Bộ vẫn chưa nhận được báo cáo kết quả xử lý trách nhiệm cá nhân sau vụ việc này từ phía Sở GD&ĐT Thanh Hóa. 

Chất lượng Thanh tra Ủy quyền còn có hạn chế

Trong kỳ thi tốt nghiệp THPT và bổ túc THPT vừa qua, đoàn thanh tra đột xuất của Thứ trưởng Nguyễn Vinh Hiển cũng đã chứng kiến việc giám thị xử lý thí sinh “quá tay” tại một hội đồng thi của Thái Nguyên.

Theo đó, một thí sinh đã bị lập biên bản chỉ vì nhìn về phía bạn. Được biết, thí sinh này đã làm bài xong và quay sang phía bạn nhưng do giám thị không nắm rõ sự việc nên đã lập biên bản. Khi Đoàn Thanh tra chất vấn Giám đốc Sở GD&ĐT thì lãnh đạo Sở cũng thừa nhận mức xử lý như thế là quá gắt gao và cách xử lý như thế là không chuẩn mực theo tinh thần của Bộ GD&ĐT.

Ông Nguyễn Văn Chiến, Chánh thanh tra Bộ GD&ĐT cho biết, trong trường hợp thế này, Hội đồng thi sẽ phải xem xét lại mức độ để cân nhắc mức xử lý với thí sinh sao cho tránh thiệt thòi với các em.

Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Bành Tiến Long, về việc trường hợp Thanh tra Bộ GD&ĐT xử lý sai quy chế với giám thị, quyền hạn và trách nhiệm xử lý đối với giám thị thuộc thẩm quyền của Ban Chỉ đạo thi TP Hà Nội. Việc xử lý này phải đúng quy chế, có lý và có tình căn cứ vào tình huống cụ thể.

Thế nhưng, đối chiếu với tình huống xử lý trên của Thanh tra với giám thị Hội đồng thi Trường THPT Quang Trung chưa thực sự thể hiện đúng tinh thần mà Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân đưa ra là “nghiêm minh nhưng không gây căng thẳng”.

Trả lời câu hỏi những sự cố này xảy ra là do đội ngũ thanh tra ủy quyền của Bộ năm nay lơ là nhiệm vụ?  Thứ trưởng Bành Tiến Long khẳng định cả nước có hơn 2.000 hội đồng thi với trên 51.000 phòng thi, trong số 8.500 thanh tra ủy quyền có đến 98% đã thực hiện tròn chức năng của mình. Vài trường hợp xảy ra do cán bộ chưa có kinh nghiệm trong công tác làm thanh tra, hoặc mới được tuyển chọn vào giảng dạy nên tập huấn chưa kỹ. Sau những trường hợp này, Bộ GD&ĐT sẽ rút kinh nghiệm cho kỳ thi THPT quốc gia sau này và rà soát lại mọi công tác đảm bảo an ninh kỳ thi ĐH, CĐ sắp tới.

Lương Hà

giang