“Tư duy chiến”
GiadinhNet - Trong bối cảnh một bộ phận người dân, nhất là giới trẻ bị tha hóa đạo đức, lối sống; sự vô cảm trước số phận đồng loại hay trước các vấn đề bức xúc của đời sống thì sự việc một lần nữa giành được quan tâm là rất có lý.
Đoạn kết ngắn ngủi của câu chuyện Tấm Cám trong sách giáo khoa của học trò một lần nữa gây sóng gió trong dư luận. Cách đây nhiều năm, một cuộc "khẩu chiến" diễn ra trong nội bộ các bậc phụ huynh về ý nghĩa của câu chuyện, đặc biệt là đoạn kết. Sau đó là "bút chiến" của các nhà nghiên cứu văn hóa, giáo dục cũng xoay quanh trục ấy. Và hôm nay, cuộc tranh luận lên đến cao trào, với sự tham gia của các bên nêu trên và mức độ lên tầm cao mới: "tư duy chiến".
Nhìn nhận tất cả các ý kiến thì có hai hướng chính. Hướng thứ nhất cho rằng phải sửa cái kết "Tấm gửi lọ mắm..." vì nó ghê rợn quá. Hướng thứ hai lại cho rằng không phải sửa, cứ để nguyên như thế vì đó là truyện cổ tích. Dân gian đã tích lũy nhiều năm, từ chính cuộc sống để có câu chuyện và cái kết ấy. Nó phản ánh sinh động bức tranh đời sống và sự phát triển, hoàn thiện tâm lý. Câu chuyện cũng củng cố cái triết lý của chúng ta là ác giả-ác báo một cách rất tự nhiên.
Hai luồng nhận định trên mâu thuẫn nhau về nhận thức, nhưng đều có chung quan điểm là hiệu quả giáo dục của câu chuyện không có. Hơn thế, nó gây tác dụng ngược khi dạy trẻ con làm điều ác. Đành rằng ác giả-ác báo nhưng cái lẽ ấy là do ...trời định, chớ có lấy oán báo oán mà phải là lấy ân báo oán. Quan điểm này rõ ràng không thể gây tranh cãi, đúng trăm trăm phần trăm. Vậy mà, khi người lớn cứ mải cãi nhau thì trẻ con vẫn phải đọc, phải học...Tấm Cám.
Vậy thì cớ gì mà cứ cãi nhau sửa hay không sửa cái đoạn kết tạo nhiều suy nghĩ ấy? Có phương cách nào khác để giải quyết vấn đề không?
Xin thưa, có! Đó là luồng ý kiến thứ ba, xuất phát từ những người trung gian, từng đọc và chứng kiến các ý tranh luận mà chưa có bình luận gì. Theo đây, cách tốt nhất là không đưa truyện Tấm Cám vào sách giáo khoa nữa. Việc ấy có làm được không? Lại xin thưa, có!
Mục đích của giáo dục nói chung và giáo dục đạo đức thông qua văn học là chỉ cho con người ta thấy các bài học đáng học thông qua các tác phẩm. Trên thực tế, trong kho tàng truyện cổ nước nhà, có rất nhiều câu chuyện dạy trẻ sống nhân văn, đạo đức và chúng vẫn được giảng dạy trong nhà trường mà chẳng gây tranh cãi gì. Thiếu Tấm Cám trong các cuốn sách ấy chẳng ảnh hưởng gì đến chất lượng giáo dục cả.
Vấn đề là người lớn quá cố chấp, tư duy lối mòn, chẳng muốn tiếp thu cái thay đổi tích cực nên chỉ có một việc đơn giản là cái kết gây tranh cãi của Tấm Cám mà cứ bình lên, bàn xuống mãi vẫn không giải quyết được mà thôi.
Sông Hồng