Vừa đi viết vừa.... run
Đang chăm chú chọn cảnh quay, Thủy bất ngờ bị một cánh tay đập mạnh vào vai, giật lấy chiếc máy quay, kèm tiếng quát: “Mày quay cái gì?”.
 Sinh viên báo chí cũng gặp nhiều khó khăn, nguy hiểm khi tác nghiệp |
Cho đến giờ, Hoàng Cường (Lớp Báo mạng, HV Báo chí và Tuyên truyền) vẫn chưa quên kỉ niệm hú hồn trong buổi quan sát và tìm hiểu thực tế hồi năm thứ nhất. Khi tìm hiểu về những hầm đi bộ đang “đắp chiếu” trên đường Phạm Hùng, Cường không dừng lại ở việc quan sát bên ngoài, mà còn xông xáo đi sâu xuống để xem hầm đi bộ có thực sự bị bỏ hoang.
Thành công quả là ngoài mong đợi khi cậu không chỉ được mục sở thị cảnh… con nghiện “chích choác” mà còn được tận hưởng cảm giác bị nghiện cầm kim tiêm đuổi theo thú vị đến mức nào. Kể lại câu chuyện, Cường còn nguyên cái cảm giác rợn người của cuộc rượt đuổi hôm đó.
Cũng không kém phần run rẩy, Thủy (Lớp Quay phim, HV Báo chí và Tuyên truyền) kể lại kỉ niệm đau thương với chiếc máy quay phim: “Hôm đó mình mượn trường máy quay đi thực tế. Đang chăm chú chọn cảnh quay, mình bất ngờ bị một cánh tay đập mạnh vào vai, giật lấy chiếc máy quay, kèm tiếng quát: “Mày quay cái gì?”. Vây quanh là hai người đàn ông dáng vẻ hung dữ. Lúc này, mình mới nhận ra mình đang đứng trước khu chợ nổi tiếng với “luật chợ” cấm quay phim, chụp ảnh”.
H.M (sinh viên ĐH Luật Hà Nội), cộng tác viên của nhiều báo, lại không được may mắn như Thủy. M có bài báo viết về đám cưới của một “hot girl” đăng trên một tờ báo điện tử. Rắc rối bắt đầu khi bố của cô dâu trong bài viết, vốn là một người “có máu mặt” và không thích chuyện gia đình mình xuất hiện trên mặt báo, đọc được bài báo đó. Suốt mấy đêm liền, các cú điện thoại chửi bới và đe dọa dồn dập khiến M vô cùng hoảng hốt và sợ hãi. M cho biết: “Chắc em không dám viết những bài báo về hot girl nữa. Em sẽ quay về viết cho báo Thiếu niên tiền phong như trước kia cho an toàn.”
Nghề báo là nghề nguy hiểm. Để có được tin bài, nhiều lúc nhà báo phải đối mặt với những tình thế khôn lường, đòi hỏi sự từng trải và dũng cảm mới có thể vượt qua. Với sinh viên báo chí còn ít kinh nghiệm và bản lĩnh, những lần “gặp nạn” thật sự là cú sốc khó quên.
Khi niềm tin bị tổn thương
Có một người thầy chỉ dẫn, uốn nắn về kĩ năng và kinh nghiệm làm báo luôn là mong ước của bất cứ một sinh viên báo chí nào. Cơ hội ấy đã đến với một lớp báo chí khi trưởng ban của một tờ báo lớn tới giao lưu, ngỏ ý muốn đào tạo miễn phí về chuyên ngành cho một số sinh viên. Một cơ hội như trong mơ khiến cả lớp vô cùng háo hức, dù chỉ một vài gương mặt được thầy nhận kèm cặp.
Các bạn sinh viên được thầy hứa hẹn chỉ dẫn từ công việc nhỏ nhất trong nghề báo, đến cùng thầy đi công tác, tác nghiệp, có cơ hội được nhận làm phóng viên tập sự tại báo của thầy… Tất cả đều tin tưởng sự nỗ lực của mình sẽ được đền đáp xứng đáng, sẽ được làm nghề một cách thực sự.
Nhưng rồi, những gì nhận lại chỉ là sự thất vọng. “Công việc nhỏ nhất trong nghề báo” mà các bạn thường xuyên làm là dọn dẹp nhà cửa, sắp xếp tài liệu, đánh máy văn bản không công và nhiều công việc dạng “quét nhà, pha trà” cho thầy. Còn cơ hội “tác nghiệp” thì lại là mắt thấy tai nghe những góc tối, những con đường vòng không mấy quang minh của một số người làm báo.
Nhóm sinh viên chỉ biết khuyên nhau “tạm biệt” thầy càng sớm càng tốt. Một bạn (xin giấu tên) còn chia sẻ cái nhìn bi quan rằng: “Ở đời chẳng ai cho không ai thứ gì cả. Đừng thấy người ta tốt mà đã vội mừng. Nghe đâu thầy lại đang tuyển một lớp “bồi dưỡng đặc biệt” nữa ở các lớp khóa dưới. Thương các em thơ ngây mà chẳng dám nói!”.
Sinh viên làm báo chưa được bảo vệ
Hòa mình vào hoạt động báo chí, rất nhiều sinh viên phải đối mặt với những khó khăn và trở ngại không kém gì nhà báo chuyên nghiệp. Trong khi các phóng viên được bảo vệ bởi Luật báo chí thì sinh viên khi làm nghề không hề được bảo hộ bởi bất cứ một quy định mang tính pháp lý nào.
Gần đây, một báo điện tử có đưa tin về “Cây tre trăm tuổi có ma” ở một xã ngoại thành Hà Nội. Để làm rõ thực hư, Ngô Thanh (Lớp Báo mạng, HV Báo chí và Tuyên truyền) về tận khu vực có bụi tre đó tìm hiểu. Chưa thu hoạch được gì, Thanh đã bị một số người dân hiểu nhầm là tác giả bài báo vô căn cứ trên, gây ảnh hưởng đến đời sống và việc kinh doanh của họ. Kết quả là cậu sinh viên bị bắt lên chính quyền thôn, thậm chí bị dọa đưa lên xã.
Không làm gì trái pháp luật nhưng chưa có thẻ nhà báo nên gặp phải những rắc rối khi làm việc với chính quyền là chuyện không hiếm ở sinh viên. Nên chăng, cần có các qui định pháp lý bảo vệ sinh viên khi tác nghiệp, để những phóng viên tương lai đầy nhiệt huyết như Thủy, Cường, Thanh… có điều kiện tốt nhất để tiếp tục theo đuổi con đường báo chí?