Xa rồi, gánh hàng rong

Giao thông thì không cần nói, ngang dọc lươn trạch, nhấp nhô vỉa hè, loạn xạ xe cộ. Còn hàng rong, một mặt là sự hỗn tạp, xô bồ, mặt khác ít nhiều là nét thi vị, như trong mô tả của các văn sĩ xưa.     

Tuy những tiếng rao đêm không còn nữa (bởi 12h là hàng quán buộc phải đóng cửa), hoặc thi thoảng giữa đêm khuya thanh vắng, mấy bác bán bánh mì cất tiếng rao lạc lõng, khê nồng trên khắp hang cùng ngõ hẻm của Hà Nội, thế nhưng những gánh hàng rong vẫn đang tồn tại, vừa như để níu kéo những nét cổ xưa của vùng đất ngàn năm văn hiến, vừa là để nuôi sống hàng chục ngàn con người trong vòng xoáy mưu sinh đến chóng mặt ở chốn thị thành. 

Nhưng có lẽ giờ phút cuối cùng của những gánh hàng rong đã đến. Theo thông tin mới đây của UBND TP Hà Nội thì cuối tháng 5 này, Sở Giao thông Công chính và UBND các quận, huyện trên địa bàn sẽ tổ chức cắm biển cấm hàng rong trên 62 tuyến phố, 48 di tích lịch sử văn hoá. Từ 1/7, các trường hợp vi phạm sẽ bị xử phạt. Sau nhiều tháng trời nâng lên đặt xuống với nhiều ý kiến khác nhau, câu chuyện về gánh hàng rong dường như đã có hồi kết.

Sự phát triển như một dòng chảy, yếu tố nào không còn phù hợp sẽ đi vào quá khứ. Có thể với những gánh hàng rong cũng vậy. Việc hướng tới xây dựng một đô thị hiện đại, đàng hoàng là điều không có gì phải bàn cãi. Tuy nhiên, xây dựng những cái mới cũng không có nghĩa là vứt đi, bỏ rơi những cái cũ, khi nó còn phù hợp hoặc chí ít là cần thiết cho một bộ phận dân chúng.

Theo dự tính, những người hành nghề hàng rong có đến cả chục ngàn, có nghĩa là nồi cơm  tương ứng của từng ấy gia đình đang trông chờ vào gánh hàng rong. Hàng rong bị cấm, sinh kế làm sao đây? Một thủ đô đàng hoàng, to đẹp sẽ ít ý nghĩa đi nếu hàng chục ngàn người phút chốc thành kẻ thất nghiệp.

Mặc dù Chủ tịch UBND TP Nguyễn Thế Thảo đã khẳng định: “Các quận huyện sẽ phải đề xuất một lộ trình cụ thể cho hàng rong”, tức là người dân sẽ không bị bỏ rơi, nhưng bản thân họ thì vẫn lo lắm. Cấm trước, “chuẩn bị” sau thì cách tốt nhất là phải tự lo sinh kế cho mình.

Những gánh hàng rong rồi có thể chỉ còn trong trang sách, nhiều người bán hàng rong có thể phải chuyển nghề, quả là sự hy sinh chẳng bao giờ ngọt ngào, êm ái!

Nguyễn Hoài