Xi măng: Đủ cung, không găm hàng - giá vẫn tăng !?

Khoản “chênh lệch” xảy ra trong điều kiện các doanh nghiệp đang phải tuân thủ chỉ đạo bình ổn giá của Chính phủ, khiến dư luận bức xúc.

Cùng chủng loại, khác... giá cả

Ngày 13/5, quá nửa số đại lý được hỏi trên địa bàn Hà Nội đều trả lời phóng viên GĐ&XH là đã “cháy hàng” một số loại xi măng thông dụng, có muốn mua cũng chẳng có. Những đại lý còn hàng thì hét với mức giá trên 1 triệu đồng/tấn, thậm chí có nơi còn tăng tới trên 1,1 triệu đồng/tấn.

Chưa hết, cùng một nhãn hiệu xi măng nhưng mỗi nơi bán một giá. 

Tại đại lý ở số 54 ngõ Trung Phụng, Đống Đa (Hà Nội) báo giá xi măng Hoàng Thạch và xi măng Bỉm Sơm là 980.000 đồng/tấn; xi măng Tam Điệp là 970.000 đồng/tấn; xi măng Chinh Phong là 930.000 đồng/tấn... tất cả đều chưa tính công vận chuyển. Tuy nhiên, giá bán tại đại lý xi măng ở số 9 Hoàng Quốc Việt lại khác: Xi măng Bỉm Sơn và xi măng Hoàng Thạch có giá 910.000 đồng/tấn; xi măng Bút Sơn 890.000 đồng/tấn; xi măng Tam Điệp 895.000 đồng/tấn (cũng không bao gồm phí vận chuyển).

Một trong những đại lý có mức giá bán cao nhất là đại lý xi măng ở 51 Tô Hiệu, với giá bán xi măng Nghi Sơn lên tới 1.100.000 đồng/tấn; xi măng Hoàng Thạch 1.050.000 đồng/tấn; xi măng Bỉm Sơn, xi măng Hà Tiên 1.020.000 đồng/tấn...

Hét với mức giá cao đến chóng mặt này nhưng anh Nguyễn Sơn, bán hàng tại đại lý xi măng này còn cho biết: “Không có loại xi măng nào dưới 1 triệu đồng/tấn. Với mức giá này nhưng vẫn không có hàng để bán, hàng về đến đâu là hết ngay đến đó. Nếu muốn nhận được hàng sớm, khách hàng phải chồng tiền trước 50% và chờ 3 ngày sau”.

Khi xác minh mức giá này với các công ty sản xuất xi măng như Hà Tiên 1, Bỉm Sơm, Bút Sơn... chúng tôi được các nhà sản xuất xác nhận rằng, họ vẫn giữ giá bán ổn định là 750.000 đồng/tấn. Giá này được áp dụng từ đầu tháng 2/2008 đến nay.

Về việc có hay không hiện tượng khan hàng, ông Đào Ngọc Bình - GĐ Nhà máy xi măng Hoàng Thạch khẳng định: Nhà máy vẫn cung ứng đều đặn 10.000 - 11.000 tấn xi măng/ngày với giá không thay đổi là 810.000 đồng/tấn PC30 và 850.000 đồng/tấn PC40 cho các nhà phân phối tại cổng nhà máy.

Như vậy, giữa giá của các công ty sản xuất và giá bán lẻ trên thị trường đã chênh nhau ít nhất là 150.000 đồng/tấn đến trên 200.000 đồng/tấn. Mức chênh lệch này, người tiêu dùng, các nhà thầu lẫn chủ đầu tư phải gánh chịu, trong khi phần lợi rơi vào đâu không ai rõ?!

Cung vượt cầu: Tăng giá là phi lý!

Bàn về việc xi măng tăng giá và ảnh hưởng tới người tiêu dùng ra sao, ông Đỗ Gia Phan, Chủ tịch Hiệp hội Bảo vệ Người tiêu dùng Việt Nam cho biết: “Việc tăng giá ở thị trường Hà Nội, nơi dồi dào về nguồn cung xi măng là phi lý. Việc tăng giá này, các cơ quan chức năng cần xem xét đến yếu tố có hay không sự móc ngoặc giữa nhà sản xuất với các đơn vị phân phối. Vì trong điều kiện có nhiều sức ép như hiện nay đây là cách tốt nhất để “lách luật”. Nghĩa là vẫn đảm bảo bán được xi măng nhưng vẫn có thể tăng giá bán để đảm bảo lợi nhuận không bị thiếu hụt mà các nhà sản xuất cũng không vi phạm các cam kết không tăng giá bán đối với Bộ Xây dựng và Hiệp hội Xi măng Việt Nam”.

Vụ trưởng Vụ Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng), Tổng Thư ký Hội Vật liệu xây dựng VN - TS Nguyễn Quang Cung thì cho rằng, khả năng các đại lý lớn găm hàng là không cao, vì mặt hàng xi măng đòi hỏi kho bãi lớn và điều kiện bảo quản khắt khe. Chuyện tăng giá xi măng chỉ xảy ra ở những đại lý nhỏ lẻ vì hiện nguồn cung xi măng đáp ứng đủ cầu.

Tính trong cả năm 2008, theo kế hoạch sẽ có tổng cộng 10 nhà máy sản xuất xi măng mới với tổng công suất thiết kế là 12,28 triệu tấn/năm đi vào hoạt động. Năm 2009, có 20 nhà máy mới đi vào hoạt động với tổng công suất thiết kế 15,22 triệu tấn/năm. Như vậy lượng xi măng được dự báo là sẽ có dư để xuất khẩu.

Điều khó hiểu là khả năng tích trữ khó xảy ra, cầu cũng không tăng đột biến, nhưng chuyện hiếm hàng ở các đại lý vẫn tồn tại? Trong khi đó, tại các nhà máy xi măng tiến độ sản xuất, xuất kho không thay đổi, vậy số xi măng ra lò hàng ngày bị “bốc hơi” đi đâu? Việc tăng giá đột biến và khan hàng bất thường này liệu có phải là một chiêu “bắt tay” nhằm “lách luật” và trục lợi?

Từ 15/5 sẽ tiến hành kiểm tra thị trường gắt gao Từ ngày mai (15/5), theo Chủ tịch Hiệp hội Xi măng Việt?Nam Nguyễn Văn Thiện thì Ban chỉ đạo 127/TP Hà Nội sẽ tiến hành kiểm tra, kiểm soát thị trường, hạn chế tăng giá, đầu cơ nâng giá và việc tăng giá bất thường này sẽ sớm được khắc phục. Cuộc kiểm tra này sẽ thực hiện thường xuyên, liên tục đến 31/12/2008. Các đoàn kiểm tra liên ngành tập trung kiểm tra, kiểm soát về giá đối với các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh và kiểm tra trên khâu lưu thông. Những mặt hàng thiết yếu sẽ được kiểm tra trong đợt này là: Lương thực, thực phẩm, xăng dầu, sắt thép, xi măng, khí đốt hoá lỏng, thuốc chữa bệnh...

Mai Hạnh