33 tuổi mới dậy thì, người đàn ông nuôi hy vọng có con sau nhiều năm
GĐXH - Ở tuổi 33, anh Hưng gần như chưa trải qua quá trình dậy thì hoàn chỉnh, tinh hoàn và dương vật kém phát triển, chưa từng cương hay xuất tinh.
33 tuổi vẫn chưa trải qua quá trình dậy thì hoàn chỉnh
Sau khoảng hai tháng điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, anh Hưng bắt đầu nhận thấy những thay đổi cơ thể vốn thường xuất hiện ở nam giới trong tuổi dậy thì. Lông mu dày hơn, tinh hoàn và dương vật phát triển, anh có thể cương, xuất tinh và lần đầu quan hệ tình dục.
Trước đó, từ nhỏ đến khi trưởng thành, Hưng ít cơ bắp, gần như không có lông trên cơ thể, giọng nói cao và chói khiến anh nhiều lần bị trêu chọc. Khi các bạn nam cùng tuổi bắt đầu phát triển những đặc tính sinh dục thứ phát, tinh hoàn và dương vật của anh gần như không thay đổi. Hưng chưa từng cương và xuất tinh.
"Tôi như mắc kẹt trong hình hài một đứa trẻ", anh nói. Ba năm trước, Hưng kết hôn với chị Ngọc, 24 tuổi, nhưng hai người chưa thể sinh hoạt vợ chồng và chưa có con. Anh quyết định đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM thăm khám.
Bác sĩ Nguyễn Quang Vinh, Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, cho biết thể tích mỗi tinh hoàn của Hưng chỉ khoảng 3 ml, trong khi ở nam giới trưởng thành thường khoảng 12-25 ml. Dương vật kém phát triển, lông mu thưa, các đặc tính sinh dục thứ phát chưa phát triển đầy đủ.
Kết quả xét nghiệm nội tiết ghi nhận FSH ở mức 0,433 mIU/mL, thấp hơn khoảng tham chiếu 1,5-12,4 mIU/mL; LH dưới 0,3 mIU/mL, thấp hơn khoảng tham chiếu 1,8-8,6 IU/L. Đặc biệt, nồng độ testosterone chỉ đạt 7,18 nmol/L, trong khi khoảng tham chiếu được cung cấp là 10,4-34,7 nmol/L.
Từ kết quả thăm khám và xét nghiệm, bác sĩ Vinh chẩn đoán Hưng bị suy sinh dục trung ương, còn gọi là suy sinh dục thứ phát. Đây là tình trạng vùng hạ đồi – tuyến yên không cung cấp đủ tín hiệu hormone LH và FSH để kích thích tinh hoàn sản xuất testosterone và hỗ trợ quá trình sinh tinh. Sự thiếu hụt tín hiệu nội tiết kéo dài khiến quá trình dậy thì của Hưng gần như không diễn ra đầy đủ.
Anh Hưng tái khám với bác sĩ Huy. Ảnh: BVCC
Điều trị hormone, kích thích tinh hoàn phát triển và sinh tinh
Theo bác sĩ Vinh, suy sinh dục trung ương có thể liên quan đến bất thường bẩm sinh, di truyền, bệnh lý tại vùng hạ đồi – tuyến yên hoặc những nguyên nhân khác. Với trường hợp của Hưng, ThS.BS.CKII Dương Quang Huy, Trưởng Đơn vị Nam học, Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, IVF Tâm Anh TP.HCM, tiếp tục đánh giá các yếu tố liên quan, đồng thời xây dựng hướng điều trị nhằm cải thiện tình trạng thiếu hụt nội tiết và phục hồi chức năng sinh sản.
"Mục tiêu điều trị không chỉ là đưa testosterone về mức phù hợp mà cần đánh thức hoạt động của tinh hoàn, giúp cơ thể tiếp tục quá trình phát triển các đặc tính sinh dục nam, giúp người bệnh vừa có con, vừa có được bản lĩnh phái mạnh, cải thiện chất lượng cuộc sống", bác sĩ Huy nói.
Vì vậy, thay vì chỉ bổ sung testosterone từ bên ngoài, bác sĩ lựa chọn bổ sung các hormone hướng sinh dục nhằm kích thích tinh hoàn phát triển và khởi động quá trình sinh tinh. Ở những trường hợp suy sinh dục trung ương khởi phát trước tuổi dậy thì, phối hợp hCG và FSH là một trong những phương pháp có thể được sử dụng tùy tình trạng người bệnh và mục tiêu sinh sản.
Trong đó, hCG có tác dụng kích thích tế bào Leydig của tinh hoàn sản xuất testosterone, còn FSH tác động lên hệ thống ống sinh tinh, hỗ trợ quá trình phát triển của tinh hoàn và tạo tinh trùng.
"Đây là quá trình cần nhiều thời gian, bởi tinh hoàn vốn không được kích thích đầy đủ trong nhiều năm, phải từng bước đáp ứng với hormone trước khi có thể tạo ra tinh trùng", bác sĩ Huy giải thích.
Trong quá trình điều trị, Hưng tái khám định kỳ để theo dõi nồng độ testosterone, thể tích tinh hoàn và khả năng sinh tinh. Bác sĩ căn cứ vào đáp ứng của cơ thể để điều chỉnh phác đồ theo từng giai đoạn.
Sau khoảng hai tháng, thể tích mỗi tinh hoàn tăng từ khoảng 3 ml lên 6-7 ml, tức hơn gấp đôi so với trước điều trị. Lông mu phát triển rõ hơn, cơ quan sinh dục có những thay đổi và Hưng bắt đầu có khả năng cương, quan hệ vợ chồng và xuất tinh.
"Sau 33 năm tôi mới được sống như một người đàn ông trưởng thành đúng nghĩa", Hưng xúc động chia sẻ.
Sau 7 tháng, xét nghiệm phát hiện tinh trùng
Với vợ chồng Hưng, bên cạnh những thay đổi về thể chất và chức năng sinh lý, mục tiêu quan trọng nhất vẫn là có con. Sau 7 tháng điều trị, kết quả xét nghiệm tinh dịch đồ ghi nhận mật độ tinh trùng khoảng 1 triệu tinh trùng/ml, tỷ lệ di động 40%.
Dù mật độ tinh trùng còn thấp, kết quả này cho thấy đã tìm thấy tinh trùng trong mẫu tinh dịch sau quá trình điều trị. Bác sĩ Huy chỉ định trữ đông mẫu tinh trùng để dự phòng cho kế hoạch sinh con của hai vợ chồng.
Tuy đã có mẫu tinh trùng dự trữ, êkíp chưa vội chỉ định thụ tinh trong ống nghiệm. Bác sĩ hướng dẫn vợ chồng Hưng tiếp tục theo dõi ngày rụng trứng và quan hệ tự nhiên trước, bởi tinh hoàn của anh đang đáp ứng với điều trị và người vợ còn trẻ. Nếu sau 6 tháng chưa có thai, hai người cần tái khám để đánh giá lại chất lượng tinh trùng và cân nhắc phương pháp hỗ trợ sinh sản phù hợp.
Suy sinh dục nam là tình trạng cơ thể không sản xuất đủ testosterone hoặc chức năng sinh tinh bị ảnh hưởng. Khi suy sinh dục trung ương xuất hiện từ trước hoặc trong tuổi dậy thì, người bệnh có thể chậm hoặc không phát triển đầy đủ các đặc tính sinh dục như tăng kích thước tinh hoàn và dương vật, mọc lông mu, thay đổi giọng nói, tăng khối cơ và xuất hiện ham muốn tình dục. Do vẫn có thể sinh hoạt bình thường, tình trạng này đôi khi kéo dài nhiều năm trước khi được phát hiện.
Khi trưởng thành, người bệnh có thể đi khám vì tinh hoàn nhỏ, đặc tính sinh dục phát triển không đầy đủ, giảm ham muốn, rối loạn cương, không xuất tinh hoặc hiếm muộn chưa rõ nguyên nhân. Việc điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân, thời điểm khởi phát và mong muốn sinh sản. Với nam giới còn có nhu cầu có con, bác sĩ cần lựa chọn phương pháp vừa cải thiện tình trạng thiếu hụt hormone, vừa hướng đến kích thích tinh hoàn tạo tinh trùng.
Bác sĩ Huy khuyến cáo phụ huynh nên đưa trẻ đi khám nếu đến khoảng 14-15 tuổi mà tinh hoàn chưa phát triển hoặc gần như chưa xuất hiện các dấu hiệu dậy thì. Phát hiện sớm giúp tìm nguyên nhân và can thiệp trong giai đoạn cơ thể đang phát triển.
Nam giới trưởng thành có tinh hoàn nhỏ, ít lông trên cơ thể, đặc tính sinh dục phát triển không đầy đủ, giảm ham muốn, rối loạn cương, không xuất tinh hoặc hiếm muộn chưa rõ nguyên nhân cũng nên khám nam khoa để đánh giá nội tiết và chức năng sinh sản. Người bệnh không nên tự ý bổ sung testosterone, bởi hormone từ bên ngoài có thể ức chế hoạt động của trục nội tiết sinh sản và ảnh hưởng đến quá trình tạo tinh trùng.
