Ăn thịt nhiều - tăng bệnh

Tại lễ công bố kết quả Tổng điều tra dinh dưỡng 2009-2010 của Viện Dinh dưỡng tổ chức ngày 4/4 cho thấy, sau 10 năm, lượng thịt, cá, trứng, sữa tiêu thụ bình quân/người ở Việt Nam đều tăng, trong đó tăng nhanh nhất là lượng thịt và trứng, sữa. Theo các chuyên gia, một khẩu phần ăn nhiều thịt sẽ để lại nhiều hệ lụy cho sức khỏe.

 

Chế độ ăn nhiều thịt không tốt cho sức khỏe. Ảnh minh họa.

Tỷ lệ cholesterol cao tăng nhanh chóng

 

Theo kết quả Tổng điều tra dinh dưỡng 2009-2010 của Viện Dinh dưỡng, tình trạng thừa cân, béo phì ở Việt Nam đang có xu hướng tăng lên, đặc biệt ở nhóm 50-60 tuổi. Gần 6% trẻ dưới 5 tuổi đang bị thừa cân và béo phì. Tỷ lệ này đạt tới 12 đến 15% tại TP HCM và Hà Nội, cao hơn 6 lần so với kết quả điều tra năm 2000. Cũng theo cuộc tổng điều tra này thì chiều cao trung bình của người Việt trưởng thành là 1,61m, cao thêm 4cm sau 35 năm. Tính ra cứ gần 10 năm người dân nước ta chỉ cao thêm được 1cm, trong khi nước láng giềng Thái Lan và Trung Quốc tăng hơn 2cm.

Theo cuộc điều tra, hiện người Việt Nam chưa ăn đủ lượng rau xanh cần thiết và lượng rau sử dụng bình quân/người/ngày đã giảm so với năm 1985 (190g/người/ngày so với 214g/người/ngày năm 1985). Năm 2000, bình quân tiêu thụ thịt đạt 51g/người/ngày, 46g cá/người/ngày, 10g trứng sữa/người/ngày thì năm 2010 bình quân mỗi người dùng 84g thịt, 60g cá và 30g trứng sữa/ngày, riêng lượng thịt tăng gấp rưỡi so với năm 2000.

Một điều tra khác của Viện Dinh dưỡng Quốc gia, gần một nửa chất béo trong khẩu phần ăn của người thành phố là từ thịt và chỉ ăn có 200g rau xanh. Trong khi đó, phải ăn 400g xanh và quả chín mỗi ngày mới có thể giúp giảm 2 lần nguy cơ bị các bệnh tim mạch, mỡ máu.

PGS Lê Bạch Mai, Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết, từ năm 2007-2010, Viện đã thực hiện một khảo sát về tình trạng cholesterol cao ở người trường thành tại 4 vùng địa lý: Thành phố (Hà Nội và TP HCM), nông thôn, vùng núi và vùng trung du với gần 5.000 người ở độ tuổi 25-74 tuổi tham gia. Kết quả cho thấy, tỷ lệ người có lượng cholesterol cao là 29,1%, đặc biệt ở thành phố lớn tỷ lệ này lên đến 44,3%. Tỷ lệ cholesterol cao tăng nhanh chóng khi bước sang tuổi 45, tăng gần 2 lần so với độ tuổi trước đó. Đây là một tỷ lệ đáng lo ngại bởi tình trạng này có thể dẫn đến nhiều nguy cơ cho sức khỏe.

Theo PGS Lê Bạch Mai, sự gia tăng mỡ máu, đặc biệt là cholesterol liên quan đến chế độ ăn. Khảo sát cho thấy, trong khẩu phần ăn hằng ngày của người thành phố có đến 42% chất béo là do thịt cung cấp. “Thực tế, nhiều người vẫn cho rằng chỉ cần ăn thịt, không ăn mỡ thì cơ thể sẽ không hấp thu chất béo hoặc chỉ ăn dầu thì không lo bị tăng mỡ máu. Đây là một quan điểm sai lầm”, PGS Bạch Mai nhấn mạnh.

 

400 gram rau xanh  mỗi ngày để giảm  bệnh tim mạch

Theo PGS Lê Bạch Mai, người dân chỉ nên ăn thực phẩm từ thịt quanh mức 50-60g/ngày/người, tăng lượng cá và thực phẩm từ thủy hải sản lên 100-150g/người/ngày. Chế độ ăn nhiều rau xanh và quả chín được coi là yếu tố bảo vệ cơ thể thì người dân lại ăn ít, chưa đạt mức khuyến cáo để dự phòng các bệnh mạn tính không lây.

Mỗi người nên ăn rau xanh và quả chín khoảng 400g/ngày. Trong hơn hai thập kỷ qua, mức tiêu thụ rau của người Việt Nam hầu như không thay đổi. Trung bình một người chỉ ăn 200g mỗi ngày. Trong khi đó, nếu một người ăn hơn 400g rau xanh và quả chín mỗi ngày có thể làm giảm 2 lần nguy cơ bị các bệnh tim mạch, mỡ máu.

PGS Bạch Mai cũng khuyến cáo, để dự phòng rối loạn lipid máu, đặc biệt là tình trạng cholesterol xấu cao, người dân cần thay đổi lối sống và có bữa ăn đa dạng, cân đối. Cần tăng cường các loại rau xanh, trái cây trong khẩu phần ăn. Chú ý sử dụng các thực phẩm có chứa các hoạt chất sinh học tốt cho sức khỏe như tỏi, trà xanh, gừng, cà chua, rau gia vị... Tăng cường ăn các loại đậu, chế phẩm từ đậu nành như đậu phụ, sữa đậu nành... Tiêu thụ cá với số lượng tương đương như thịt, đậu, đỗ để cung cấp axít béo omega-3, có tác dụng bảo vệ hệ tim mạch.

Bên cạnh đó cũng cần giảm ăn các thức ăn nhanh có nhiều năng lượng, giàu natri (một yếu tố nguy cơ gây tăng huyết áp) nhưng lại nghèo các vi chất dinh dưỡng; hạn chế ăn đồ ngọt (bánh kẹo, đường…), ít sử dụng thực phẩm có chỉ số đường huyết cao, phủ tạng cũng như sử dụng hợp lý giữa chất béo động vật và chất béo từ nguồn thực vật. Ngoài chế độ dinh dưỡng hợp lý cần tăng cường hoạt động thể lực, kiểm soát cân nặng và bỏ thuốc lá.

 

Vân Khánh