Bị anh chị ruột ép chia căn nhà thừa kế, tôi 'lật ngược thế cờ' chỉ nhờ mảnh giấy viết tay của bố trong tủ gỗ cũ
GĐXH - Cứ ngỡ phải ra tòa trắng tay vì tờ di chúc viết tay của bố không hề có dấu công chứng, anh Nam chết lặng trước sự cạn tình của anh chị ruột. Nhưng khoảnh khắc chiếc tủ gỗ cũ được mở ra, cục diện cuộc tranh chấp đã hoàn toàn thay đổi.
Mảnh đất thừa kế và tình anh em sứt mẻ sau ngày bố mất
Ngày bố anh Nam trút hơi thở cuối cùng vào đầu năm 2022, nỗi đau mất người thân chưa kịp nguôi ngoai thì sóng gió đã ập đến trên chính căn nhà và mảnh đất mà ông cụ để lại.
Bố mất không lâu, anh trai cả và chị gái thứ hai đã chủ động ngồi lại, yêu cầu anh Nam đem toàn bộ giấy tờ nhà đất ra chia đều làm ba phần. Khi anh Nam đưa ra tờ di chúc bằng văn bản do chính tay bố viết từ ngày 12/01/2021 với nội dung để lại toàn bộ tài sản cho anh, phản ứng của hai người anh chị lại là những tiếng cười nhếch môi đầy mỉa mai.
"Chú định lừa ai? Tờ giấy tờ viết tay kèm nhèm này không có dấu đỏ của công chứng, cũng chẳng có chứng thực của UBND xã thì chỉ là tờ giấy nháp! Luật pháp nào công nhận?" người anh cả đập bàn, gay gắt buộc tội anh Nam cố tình làm giả giấy tờ để chiếm đoạt tài sản.
Anh Nam nhìn hai người anh chị cùng chung một giọt máu, lòng đau như cắt. Căn nhà này, từ ngày mẹ mất sớm, chỉ có anh Nam ở lại phụng dưỡng bố ốm đau suốt nhiều năm trời. Anh chị đều đã lập nghiệp phương xa, thi thoảng mới ghé về thăm. Thế nhưng giờ đây, trước mảnh đất có giá trị hàng tỷ đồng, tình thân bỗng trở nên rẻ mạc.
"Chết lặng" vì nguy cơ trắng tay và tiếng oan chiếm đoạt
Những ngày sau đó là chuỗi ngày mệt mỏi đối với anh Nam. Anh chị liên tục gây ép, dọa kiện ra tòa để hủy bỏ tờ di chúc. Họ vin vào lý do di chúc "không công chứng, chứng thực" để khẳng định nó hoàn toàn vô hiệu.
Mang tâm lý của một người dân thuần túy, anh Nam mơ hồ tin rằng không có "dấu đỏ" thì di chúc sẽ không có giá trị pháp lý. Anh tự dằn dặt, vừa thương bố quá cố không am hiểu luật pháp nên chỉ viết tay dặn lại, vừa cay đắng trước sự cạn tình của người thân.
Sự hoài nghi và những lời lăng mạ của anh chị khiến anh gần như gục ngã. Đã có lúc anh định buông xuôi, chấp nhận chia đều di sản để đổi lấy sự bình yên, dù biết làm vậy là đi ngược lại di nguyện cuối đời của bố.
Không chăm sóc, phụng dưỡng lúc bố bệnh, đến khi bố mất, anh chị lại về đòi chia tài sản kế thừa của em trai. Ảnh minh hoạ.
"Lật ngược thế cờ": Tờ di chúc không dấu đỏ có thực sự vô hiệu?
Không đành lòng nhìn công sức phụng dưỡng và nguyện vọng của người cha quá cố bị gạt bỏ, anh Nam quyết định tìm đến luật sư để xin tư vấn pháp lý trước khi ra tòa. Tại đây, nút thắt lớn nhất của cuộc tranh chấp đã chính thức được gỡ bỏ.
Sự thật pháp lý đã khiến anh Nam vỡ òa: Di chúc viết tay dù không có công chứng, chứng thực vẫn có thể có hiệu lực pháp luật hoàn toàn, nếu đáp ứng đủ các điều kiện khắt khe theo quy định tại Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015:
1. Về năng lực hành vi của người lập: Tại thời điểm lập di chúc (ngày 12/01/2021), bố anh Nam hoàn toàn minh mẫn, sáng suốt, không bị ai lừa dối, đe dọa hay cưỡng ép. (Khoản 1 Điều 630).
2. Về nội dung và hình thức: Nội dung di chúc thể hiện rõ ý chí tự nguyện, không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội. Hình thức được lập bằng văn bản hoàn toàn tuân thủ quy định của pháp luật (Khoản 1 Điều 630 và Điều 627).
Luật sư khẳng định, công chứng hay chứng thực chỉ là hình thức tăng tính xác thực, chứ không phải là điều kiện bắt buộc để mọi di chúc bằng văn bản có hiệu lực.
Cái kết cho lòng tự trọng và di nguyện của người đã khuất
Nhờ sự hỗ trợ của các nhân chứng sống xung quanh (hàng xóm, bác sĩ gia đình xác nhận thời điểm lập di chúc cụ ông hoàn toàn minh mẫn) cùng kết quả giám định chữ viết, tờ di chúc tay của bố anh Nam đã được pháp luật công nhận đầy đủ giá trị.
Trước những bằng chứng pháp lý rõ ràng, anh trai và chị gái anh Nam đành phải rút đơn kiện, lặng lẽ rời đi trong sự xấu hổ.
Nắm chặt bản di chúc của bố trong tay, anh Nam không giấu được giọt nước mắt. Anh quyết định giữ lại căn nhà làm nơi thờ tự ông bà, tổ tiên. Vụ việc không chỉ giúp anh bảo vệ được di sản của cha để lại, mà còn là một bài học đắt giá về sự tỉnh táo trước pháp luật: Tình nghĩa gia đình là vô giá, nhưng khi xảy ra mâu thuẫn, am hiểu pháp luật chính là lá chắn vững chắc nhất để bảo vệ quyền lợi chính đáng và di nguyện của người thân.
