Cảnh giác với chứng bệnh gây nguy hiểm cho mắt

Khám mắt cho bệnh nhân tại Bệnh viện Mắt Hà Nội. Ảnh: Chí Cường.

Theo BS Vũ Anh Tuấn (Bệnh viện Mắt Trung ương), đây là một bệnh nguy hiểm thường gặp, một trong những nguyên nhân chủ yếu gây mù lòa vĩnh viễn (sau bệnh đục thủy tinh thể ) do gây giảm thị lực không thể hồi phục được.

Glôcôm là tên gọi một nhóm bệnh có đặc điểm chung là nhãn áp tăng quá mức, gây lõm, teo đĩa thị thần kinh… Bình thường, mắt luôn có sự cân bằng giữa lượng thủy dịch tiết ra từ thể mi và dẫn lưu ra ngoài qua vùng bè. Nếu quá trình dẫn lưu bị cản trở sẽ gây tăng áp lực trong mắt, tổn hại dây thần kinh thị giác, dẫn tới bệnh Glôcôm.

Hậu quả của bệnh Glôcôm rất nặng nề, gây tổn hại chức năng thị giác, tổn hại trường nhìn (vùng mắt bao quát), co hẹp từ ngoại vi, ám điểm cạnh trung tâm, tổn hại thị lực trung tâm cuối cùng… Một số trường hợp mù lòa kèm đau nhức sẽ phải bỏ mắt.

Bệnh nguy hiểm ở chỗ khi mắc bệnh người dân không thể phát hiện, bởi bệnh diễn biến âm thầm, không có biểu hiện gì. Nếu bác sĩ chuyên môn không cao cũng rất khó phát hiện. Đa số người dân vào viện khi thị lực đã suy giảm trầm trọng, khó cứu vãn.

Có hai dạng lâm sàng chính: Glôcôm góc đóng có triệu chứng  như: Nhìn mờ, nhìn đèn có quầng xanh đỏ, đau nửa đầu cùng bên, nôn, buồn nôn, mắt đỏ nhiều, sưng và chảy nhiều nước mắt.

Glôcôm góc mở diễn tiến rất âm thầm, mang tính mạn tính với các triệu chứng không đau nhức, không đỏ mắt. Trường hợp cấp tính, có thể thấy đau nhức mắt, nhìn đèn thấy có quầng xanh đỏ như cầu vồng, nhìn mờ... Người bệnh chỉ cảm nhận được bệnh khi mắt nhìn đã mờ, tổn hại nặng do co hẹp từ ngoại biên hoặc mất một vùng nhìn ở trung tâm… Nếu vẫn chưa kịp điều trị có thể mất thị lực vĩnh viễn.

Bất cứ độ tuổi nào cũng có thể gặp bệnh Glôcôm, nhưng hay gặp ở những người từ trên 35 tuổi trở lên,  người có bệnh toàn thân như đái tháo đường, cao huyết áp... người bị viễn thị nặng, dễ xúc cảm hay lo âu... Đặc biệt, những người có thân nhân từng mắc bệnh Glôcôm hết sức cảnh giác, bởi tỷ lệ phát hiện sớm Glôcôm trên người thân của bệnh nhân Glôcôm góc đóng tới 38,09%.

Khi nào nên đi khám mắt?

Theo khuyến cáo của GS Nguyễn Trọng Nhân (Hội Nhãn khoa Việt Nam), nguyên nhân sinh bệnh chưa rõ ràng nên khó phòng ngừa mắc bệnh Glôcôm. Chỉ có thể phòng tránh được mù lòa do bệnh chứng này nếu phát hiện sớm, điều trị đúng, kịp thời hoặc can thiệp phẫu thuật và chăm chỉ tái khám đúng định kỳ.

Các bác sĩ khuyên người dân nên hình thành thói quen đi khám mắt định kỳ ít nhất 1 lần/năm, đặc biệt với người có nguy cơ cao (như có người thân đã mắc bệnh Glôcôm, người cận thị nặng, người trên 40 tuổi…).

Nếu bệnh được phát hiện sớm, điều trị sớm sẽ ngăn chặn giảm thị lực hoặc mù lòa. Từ khi phát hiện bệnh, người bệnh buộc phải điều trị, theo dõi suốt đời, thường xuyên theo một quy trình chặt chẽ để kiểm soát diễn biến của bệnh. Nếu không, bệnh sẽ tiếp tục tiến triển, gây tổn hại thêm chức năng thị giác, không thể hồi phục được.