Khuyến khích phụ nữ chủ động trong cuộc chiến chống ung thư vú

Hưởng ứng "Tháng 10 Hồng", việc trang bị kiến thức và chủ động tầm soát chính là chìa khóa vàng giúp phụ nữ bảo vệ sức khỏe và hạnh phúc của chính mình.

Chuyên gia tư vấn: "Phát hiện sớm để tăng cơ hội điều trị"

Chia sẻ về vấn đề này, ThS.BSNT Lê Văn Vũ - Bác sĩ chuyên ngành Ung bướu và Tạo hình tuyến vú (Khoa Ngoại Quán Sứ 2, Đơn nguyên Vú và Tạo hình, Bệnh viện K - Cơ sở Quán Sứ) cho biết, ung thư vú là bệnh lý thất thường phổ biến nhất ở phụ nữ Việt Nam. 

Bệnh bao gồm nhiều thể sinh học khác nhau (như thụ thể nội tiết dương tính, HER2 dương tính, bộ ba âm tính…), mỗi thể có hướng điều trị riêng. Nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm, tỷ lệ sống sau 5 năm của bệnh nhân có thể đạt trên 90%.

ThS.BSNT Lê Văn Vũ khuyến cáo phụ nữ nên chủ động tầm soát vú định kỳ thay vì chờ đến khi có cảm giác đau mới đi khám.

1. Dấu hiệu bất thường cần đi khám ngay

Chị em cần chú ý lắng nghe cơ thể và đi kiểm tra ngay khi xuất hiện các biểu hiện:

- Xuất hiện khối cục bất thường ở tuyến vú hoặc vùng nách. 

- Da vú bị co kéo, nhăn nheo hoặc sần sùi như vỏ cam. 

- Núm vú bị tụt vào trong hoặc tiết dịch bất thường (đặc biệt là dịch lẫn máu). 

- Thay đổi bất thường về kích thước, hình dáng hoặc sự cân đối của bầu ngực.

Lưu ý: Thói quen tự quan sát và kiểm tra vú hằng tháng giúp nhận biết bất thường sớm, nhưng không thể thay thế việc thăm khám và tầm soát y tế chuyên sâu.

Sự thay đổi về hình dáng ngực, da vú hoặc tiết dịch núm vú là những dấu hiệu cảnh báo tiến triển của bệnh.

2. Khuyến cáo tầm soát theo độ tuổi và mức độ nguy cơ

Từ 20 tuổi trở lên: Tự khám vú đều đặn mỗi tháng một lần (tốt nhất vào ngày thứ 7-10 sau khi bắt đầu kỳ kinh; phụ nữ mãn kinh chọn một ngày cố định trong tháng). Khám vú lâm sàng 1-3 năm/lần, kết hợp siêu âm vú (phương pháp rất phù hợp với đặc điểm mô vú dày của phụ nữ châu Á). 

Từ 40 tuổi trở lên: Chụp X-quang tuyến vú (nhũ ảnh) định kỳ 1-2 lần/năm, kết hợp siêu âm nếu mô vú dày.

Nhóm nguy cơ cao (mang đột biến gen BRCA1/BRCA2, gia đình có nhiều người mắc, từng xạ trị vùng ngực khi còn trẻ): Cần tầm soát sớm hơn từ 25-30 tuổi bằng chụp cộng hưởng từ (MRI) tuyến vú hằng năm kết hợp nhũ ảnh theo chỉ định chuyên khoa riêng.

Hiện nay, ung thư vú có thể điều trị hiệu quả bằng nhiều phương pháp tiến bộ như phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, điều trị nội tiết, điều trị đích và liệu pháp miễn dịch. Việc phát hiện một khối u không đồng nghĩa với mắc ung thư vì nhiều khối u vú là lành tính. Do đó, phụ nữ tuyệt đối không nên vì tâm lý sợ hãi hay e ngại mà trì hoãn việc kiểm tra sức khỏe.

Người trong cuộc lên tiếng: "Đừng để nỗi sợ làm mình trì hoãn"

Là người đã và đang kiên cường chiến đấu với căn bệnh ung thư vú, chị Cao Tuyết (42 tuổi, Gia Lai) bộc bạch: "Trước khi phát hiện bệnh, mình từng có một số dấu hiệu như đau ngực mỗi khi đến chu kỳ, cơ thể hay bị lạnh, đau nhói thoáng qua, mất ngủ kéo dài và sờ thấy một vùng cứng không đau ở ngực. Nhưng vì bận rộn, vì chủ quan và cả vì sợ phát hiện bệnh nên mình đã bỏ qua. Càng sợ càng để lâu, mà để lâu thì chỉ thiệt mình".

Chị Tuyết nhắn nhủ chị em đừng vì sợ nghe điều không muốn mà trì hoãn đi khám. Dù đau ngực hay mất ngủ có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, nhưng khi thấy vùng cứng hay thay đổi bất thường ở ngực, việc đến gặp bác sĩ là điều cần làm ngay.

Đồng quan điểm, chị Nguyễn Thị Sang (45 tuổi, Thanh Hóa) - người có người thân từng mắc ung thư vú - chia sẻ: "Trước đây tôi cũng chủ quan, nhưng giờ luôn nhắc nhở con gái và bản thân phải chủ động tầm soát 1 lần/năm vì biết mình thuộc nhóm nguy cơ cao. Nhiều phụ nữ ngại đi khám vì nghĩ mình còn trẻ hoặc chưa có triệu chứng. Nhưng chủ động tìm hiểu và đi khám chính là cách bảo vệ bản thân và giúp gia đình yên tâm hơn". 

Góc nhìn trẻ: Đổi mới truyền thông gần gũi để phụ nữ chủ động hơn

Dưới góc nhìn của thế hệ trẻ, bạn Phạm Phương Thảo (20 tuổi, Sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền) cho rằng, nhiều bạn trẻ vẫn chưa duy trì thói quen khám định kỳ vì tâm lý e ngại quy trình khám và nghĩ mình còn khỏe.

 Bạn Phạm Phương Thảo đề xuất đổi mới truyền thông theo hướng gần gũi, mở các tọa đàm, workshop để phụ nữ dễ dàng tiếp cận kiến thức tầm soát.

"Để phụ nữ chủ động hơn, cần đổi mới cách truyền thông theo hướng gần gũi, hiện đại. Thay vì chỉ tuyên truyền khô khan, nên tổ chức các buổi tọa đàm, workshop mang tính chia sẻ, trò chuyện chân tình như những người bạn; hoặc sản xuất những thước phim mang màu sắc tươi sáng về tương lai 'màu hồng'. Khi có những người bạn đồng hành tin cậy trong suốt quá trình thăm khám, chị em sẽ bớt e ngại và yên tâm chăm sóc sức khỏe hơn" - Phương Thảo nhấn mạnh.

Thu Quỳnh - Thu Trang - Trọng Khải - Thu Hương - Trần Khánh

Đến độ tuổi nào phụ nữ nên đi khám sàng lọc ung thư vú?

Phát hiện sớm ung thư vú là yếu tố quyết định điều trị đạt hiệu quả cao. Vậy độ tuổi nào phụ nữ nên đi khám sàng lọc?