Sốt xuất huyết vào mùa dịch: Khả năng lan rộng

Nhiều trường hợp biến chứng nặng

BS. Nguyễn Tiến Lâm cho biết, nếu như trước đây cả tháng bệnh viện chỉ ghi nhận vài ca thì hiện nay số lượng bệnh nhân mắc sốt xuất huyết (SXH) tăng đột biến. Đáng lưu ý là đã có nhiều trường hợp biến chứng nặng, đau bụng dữ dội, nôn nhiều, li bì, mê sảng, xuất huyết niêm mạc, tiểu cầu giảm nhanh... Nếu không được cấp cứu kịp thời sẽ gây biến chứng sốc, suy đa phủ tạng, thậm chí tử vong.

Nằm điều trị tại Khoa Virus – Ký sinh trùng, bệnh nhân Nguyễn Văn Trung, 24 tuổi, ở Hà Nội cho biết: “Năm ngoái tôi cũng đã từng bị SXH nên chẳng nghĩ tới khả năng mình có thể bị mắc lại. Tuần trước thấy người mệt mỏi, đau bụng dữ dội, nôn nhiều, nôn cả ra máu, huyết áp giảm mạnh, chân tay lạnh... gia đình mới đưa đi viện, kết quả xét nghiệm dương tính với SXH. Bác sĩ còn nói tiểu cầu giảm, đã có xuất huyết niêm mạc, may mà đưa đi cấp cứu kịp, nếu không sẽ nguy hiểm đến tính mạng”.

Trước đó, bệnh viện cũng tiếp nhận bệnh nhân Hoàng Thị Thảo (ở Quốc Oai, Hà Nội) trong tình trạng sốt cao, xuất hiện biến chứng suy hô hấp, rối loạn đông máu, xuất huyết tiêu hóa, nôn ra máu,... Theo lời của người nhà, vì chủ quan nên khi thấy sốt cứ tưởng viêm đường hô hấp hay rối loạn tiêu hóa nên vào viện trễ, dẫn đến sốc SXH. 

BS. Nguyễn Tiến Lâm cho biết, nếu như trước đây dịch SXH thường bùng phát vào tháng 6, 7, đỉnh dịch rơi vào tháng 9, 10 và kết thúc vào tháng 11, 12, thì mấy năm gần đây SXH diễn biến không theo quy luật đó, hầu như lưu hành quanh năm, có thể bùng phát thành dịch lớn bất cứ lúc nào.

 

Thời tiết thay đổi, bệnh nhân SXH nhập viện tăng. Ảnh: H.M

 

Chú ý triệu chứng bệnh

Thống kê của Cục Y tế Dự phòng (Bộ Y tế), 7 tháng đầu năm nay cả nước có hơn 23.000 ca mắc SXH, 22 trường hợp tử vong. Nhưng đến cuối tháng 8, con số mắc đã tăng lên hơn 32.000 ca (như vậy, riêng tháng 8 đã có 9.000 ca, gấp gần ba lần các tháng trước đó) và thêm 5 trường hợp tử vong. Địa phương có số người mắc SXH cao là TPHCM hơn 6.000 ca; Cà Mau hơn 2.000 ca; An Giang, Đồng Nai, Bình Dương trên 1.000 ca... Tại Hà Nội, tính đến 31/8đã có 631 ca SXH, tập trung ở các quận, huyện như: Đống Đa, Hai Bà Trưng, Hoàng Mai.

BS. Nguyễn Tiến Lâm cảnh báo, khả năng SXH sẽ lan rộng. Nguyên nhân do thời tiết đang thay đổi, mặt khác do sự ô nhiễm môi trường bởi chất thải công nghiệp và chất thải trong sinh hoạt gây ra.

Khi mùa mưa đến, sự ô nhiễm kết hợp với những nguồn nước tù đọng sẽ tạo điều kiện đặc biệt thuận lợi cho muỗi sinh sôi phát triển, truyền mầm bệnh. Bên cạnh đó, ý thức người dân trong việc phòng chống bệnh SXH chưa cao, thường chủ quan với dịch bệnh.

BS Lâm cho biết, khi mắc SXH thường có triệu chứng sốt cao đột ngột, đau đầu, đau mỏi người, đau mỏi cơ bắp, các khớp; xuất huyết dưới da làm lộ trên mặt da những chấm nhỏ màu đỏ, đốm đỏ hay vết bầm; chảy máu cam, chảy máu chân răng, nướu răng; nôn ra máu; đau bụng.

Sốc là dấu hiệu nặng của SXH, thường xuất hiện từ ngày thứ 3-6 của bệnh. Dấu hiệu sốc gồm: Mệt, li bì hoặc vật vã, chân tay lạnh, tiểu ít, có thể kèm theo ói hoặc đi cầu ra máu. Tuy nhiên, không phải tất cả bệnh nhân bị SXH đều bị sốc. Đặc biệt phụ nữ thường có rối loạn kinh nguyệt (kinh sớm, kinh kéo dài so với bình thường và kinh trở lại là đã hết nhưng chưa đến kỳ lại có lại).

Khi có triệu chứng SXH nên đưa bệnh nhân đi khám ngay. Nếu trường hợp nhẹ, có thể chăm sóc tại nhà bằng cách cho người bệnh nghỉ ngơi, tránh vận động nặng, cho ăn nhẹ như cháo, súp, sữa..., cho uống nhiều nước hơn bình thường. Người dân không nên tự động dùng thuốc, đặc biệt là dùng các thuốc hạ sốt có thể gây rối loạn đông máu và chảy máu dẫn tới tử vong...

Hiện đang là thời điểm virus gây bệnh hoành hành nên khi thấy biểu hiện của bệnh như sốt cao đột ngột, liên tục, kéo dài 2-7 ngày, xuất huyết da, niêm mạc và trụy tim mạch, cần đến cơ sở y tế điều trị kịp thời.

Đề phòng diễn biến phức tạp của bệnh SXH, BS Lâm khuyến cáo, cần phải diệt muỗi, diệt loăng quăng bằng cách thường xuyên súc rửa, đậy kín lu vại, dẹp bỏ các vật chứa nước khác như vỏ xe cũ, gáo dừa, lọ hoa và khi đi ngủ phải nằm màn. Người dân nên vệ sinh môi trường, thu gom phế thải, phế liệu, diệt bọ gậy... Tuy nhiên, không nên tự ý mua hóa chất về phun tràn lan mà phải theo chỉ đạo của các cơ quan y tế. Chỉ duy nhất một đơn vị y tế là trung tâm y tế dự phòng tỉnh, thành phố được tiến hành phun hóa chất trên diện rộng.

 

Hà My - Hoài Nam