Sau vụ nhiều người nghi ngộ độc bánh mì ở Quảng Ngãi: 5 nguyên tắc cần nhớ khi chọn và bảo quản thức ăn
GĐXH - Vụ nhiều người phải nhập viện sau khi ăn bánh mì tại Quảng Ngãi một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về an toàn thực phẩm. Để giảm nguy cơ ngộ độc, mỗi người cần chú ý từ khâu chọn mua, chế biến đến bảo quản thức ăn, thay vì chỉ dựa vào màu sắc hay mùi vị để đánh giá thực phẩm có an toàn hay không.
VOV thông tin, ngộ độc thực phẩm có thể xảy ra khi ăn phải thức ăn nhiễm vi khuẩn, virus, độc tố hoặc hóa chất có hại. Thực phẩm có nguy cơ mất an toàn không phải lúc nào cũng có biểu hiện ôi thiu rõ rệt. Vì vậy, việc duy trì những nguyên tắc vệ sinh cơ bản trong ăn uống và chế biến là rất quan trọng.
VTC News dẫn nguồn tin từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đưa ra khuyến nghị 5 chìa khóa để bảo đảm an toàn thực phẩm, gồm giữ vệ sinh, tách riêng thực phẩm sống và chín, nấu chín kỹ, bảo quản ở nhiệt độ an toàn, sử dụng nước và nguyên liệu an toàn.
Đây cũng là những nguyên tắc người nội trợ có thể áp dụng hằng ngày.
1. Chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, tránh hàng có dấu hiệu bất thường
Khi mua thức ăn chế biến sẵn, nên ưu tiên cơ sở có địa chỉ rõ ràng, khu vực chế biến sạch sẽ, người bán sử dụng dụng cụ gắp thức ăn và có biện pháp che đậy thực phẩm. Với các món có nhân như bánh mì, bánh cuốn, xôi mặn hay đồ ăn kèm rau sống, cần đặc biệt chú ý điều kiện bảo quản và cách người bán thao tác.
Không nên mua thực phẩm có dấu hiệu ôi thiu, biến màu, chảy nhớt, bao bì rách hoặc quá hạn sử dụng. Tuy nhiên, cần nhớ rằng thực phẩm nhiễm vi sinh vật gây bệnh vẫn có thể không thay đổi rõ rệt về mùi, màu sắc hay hình thức. Vì vậy, cảm quan chỉ là một bước kiểm tra, không thể thay thế việc lựa chọn nguồn cung cấp đáng tin cậy.
2. Giữ vệ sinh tay, dụng cụ và khu vực chế biến
Vi khuẩn gây bệnh có thể lây từ tay, dao, thớt, khăn lau hoặc bề mặt bếp sang thức ăn. Trước khi chế biến, trước khi ăn và sau khi xử lý thực phẩm sống, cần rửa tay bằng xà phòng dưới vòi nước sạch.
Dao, thớt và dụng cụ dùng cho thịt, cá sống nên được tách riêng với dụng cụ chế biến thức ăn đã nấu chín. Bề mặt bếp, hộp đựng và dụng cụ cần được vệ sinh thường xuyên. Không dùng chung khăn lau bẩn cho tay, bát đĩa và khu vực sơ chế thực phẩm.
Đặc biệt, không đặt thức ăn đã nấu chín cạnh thực phẩm sống hoặc ở nơi dễ bị bụi bẩn, côn trùng xâm nhập.
3. Tách riêng thực phẩm sống và thức ăn đã chín
Thịt, cá, trứng sống có thể mang vi sinh vật gây bệnh. Nếu nước từ thực phẩm sống nhỏ vào thức ăn đã nấu chín hoặc rau củ ăn trực tiếp, nguy cơ lây nhiễm chéo sẽ tăng lên.
Trong tủ lạnh, nên để thịt, cá sống trong hộp kín, đặt ở ngăn riêng và phía dưới các thực phẩm đã chế biến để tránh nước rỉ xuống. Khi chuẩn bị bữa ăn, không dùng lại đĩa, thớt hoặc dao đã tiếp xúc với thực phẩm sống nếu chưa được rửa sạch.
Với các món ăn đường phố, người mua cũng nên quan sát xem người bán có dùng chung dụng cụ cho thực phẩm sống và chín hay không.
4. Nấu chín kỹ, không chủ quan với món ăn chỉ được làm nóng bên ngoài
Nấu chín kỹ là một trong những biện pháp quan trọng giúp tiêu diệt nhiều vi sinh vật gây bệnh. Thịt, cá, trứng và các món có nhân cần được chế biến đủ nhiệt, đặc biệt ở phần bên trong. Với món hầm, súp hoặc nước dùng, cần bảo đảm thực phẩm được đun nóng kỹ.
Không nên cho rằng thức ăn đã an toàn chỉ vì bên ngoài nóng hoặc vừa được chiên, nướng. Một số món có thể còn phần bên trong chưa chín kỹ, nhất là khi chế biến miếng lớn hoặc làm nóng không đều.
Đối với thức ăn thừa, khi dùng lại cần hâm nóng kỹ. Tuy nhiên, việc hâm nóng không thể bảo đảm loại bỏ mọi nguy cơ nếu thực phẩm đã bị bảo quản sai cách hoặc có độc tố bền với nhiệt.
5. Bảo quản đúng nhiệt độ, không để thức ăn ở ngoài quá lâu
Thức ăn đã nấu chín không nên để ở nhiệt độ phòng trong thời gian dài. Nguyên tắc an toàn thường được khuyến nghị là không để thực phẩm dễ hỏng ở ngoài quá 2 giờ; nếu thời tiết nóng trên 32°C, thời gian này nên rút xuống còn 1 giờ.
Thức ăn chưa dùng ngay cần được cho vào hộp sạch, đậy kín và bảo quản lạnh sớm. Tủ lạnh nên duy trì ở mức khoảng 5°C hoặc thấp hơn; thức ăn nóng cần được giữ nóng trên 60°C nếu chưa dùng ngay. Không nên để một nồi thức ăn lớn nguội hoàn toàn trên bàn rồi mới cất vào tủ lạnh.
Với bánh mì có nhân thịt, chả, pate, trứng, sốt hoặc rau đã sơ chế, cần đặc biệt lưu ý thời gian từ lúc chế biến đến khi ăn. Nếu không biết thực phẩm đã được bảo quản như thế nào, tốt nhất không nên tiếp tục sử dụng chỉ vì món ăn vẫn có mùi vị bình thường.
