4 sai lầm phổ biến khi ăn ngao dễ gây hại sức khỏe, nhiều người chủ quan mắc phải

GĐXH - Ngao là thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn gia đình nhờ hương vị thơm ngon và hàm lượng dinh dưỡng dồi dào như protein, vitamin B12 cùng nhiều khoáng chất thiết yếu. Tuy nhiên, nếu xem nhẹ khâu lựa chọn, bảo quản và chế biến, món ăn bổ dưỡng này có thể tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho sức khỏe.

4 sai lầm phổ biến khi ăn ngao dễ gây hại sức khỏe, nhiều người chủ quan mắc phải - Ảnh 1.

Ngao hấp là món ăn được nhiều người yêu thích trong những ngày đầu đông. Tuy nhiên, nếu không biết ăn đúng cách có thể gây hại cho sức khoẻ.

Ngao là thực phẩm giàu protein, vitamin B12 và khoáng chất, thường xuất hiện trong bữa cơm gia đình. Tuy nhiên, ăn ngao sống, chế biến chưa kỹ hoặc sử dụng ngao không còn tươi có thể làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm. Một số nhóm người cũng cần thận trọng hơn khi sử dụng loại hải sản này.

Ngao có vị ngọt tự nhiên, dễ chế biến thành nhiều món ăn như canh ngao, ngao hấp, ngao xào hay cháo ngao. Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, giảng viên Đại học Y Hà Nội, không chỉ tạo sự đa dạng cho thực đơn, loại thực phẩm này còn cung cấp protein, vitamin B12 cùng một số khoáng chất cần thiết cho cơ thể.

Dù vậy, ngao là động vật thân mềm sống trong môi trường nước. Chất lượng nguồn nước, điều kiện bảo quản và cách chế biến có ảnh hưởng trực tiếp đến độ an toàn của thực phẩm. Nếu chủ quan trong quá trình lựa chọn và sử dụng, người ăn có thể đối mặt với nguy cơ nhiễm các tác nhân gây bệnh qua đường tiêu hóa.

Dưới đây là những khuyến cáo của BS Bình về việc ăn ngao mà nhiều người vẫn đang mắc phải khiến ngao trở thành món ăn tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho sức khoẻ, các bà nội trợ cần xem ngay để tránh gặp phải.

4 sai lầm thường gặp dễ biến ngao thành món ăn gây hại cho sức khoẻ

Ăn ngao sống, chưa chín hoặc tái

Đây là một trong những sai lầm cần tránh khi sử dụng ngao. Do sống trong môi trường nước, ngao có khả năng lọc và tích tụ các vi sinh vật, virus hoặc tác nhân gây bệnh có trong môi trường sống. Nếu ăn sống, ăn tái hoặc chỉ chần sơ qua nước nóng, người sử dụng có thể tăng nguy cơ mắc các bệnh nhiễm khuẩn đường tiêu hóa.

Các biểu hiện có thể gặp khi ăn phải hải sản nhiễm tác nhân gây bệnh bao gồm đau bụng, buồn nôn, nôn, tiêu chảy và sốt. Mức độ nghiêm trọng phụ thuộc vào loại tác nhân gây bệnh cũng như tình trạng sức khỏe của từng người.

Để hạn chế nguy cơ, nên chế biến ngao bằng cách luộc, hấp hoặc nấu chín hoàn toàn. Không nên ăn ngao sống hay chỉ chần sơ để giữ vị ngọt tự nhiên. Đặc biệt, không nên chỉ dựa vào dấu hiệu vỏ ngao hé miệng để kết luận phần thịt bên trong đã chín an toàn.

Đun ngao quá lâu, chế biến đi chế biến lại nhiều lần

Không ít người cho rằng thực phẩm càng được đun lâu thì càng an toàn. Tuy nhiên, với ngao, việc kéo dài thời gian nấu không cần thiết có thể ảnh hưởng đến chất lượng món ăn. Khi bị đun quá lâu, thịt ngao dễ co lại, trở nên dai và mất đi độ mềm ngọt tự nhiên. Quá trình gia nhiệt kéo dài cũng có thể làm hao hụt một số vitamin nhạy cảm với nhiệt.

Cách chế biến phù hợp là hấp hoặc luộc ngao đến khi thịt chín hoàn toàn, sau đó sử dụng ngay. Không nên đun đi đun lại nhiều lần chỉ với mục đích làm món ăn nóng hơn. Cần lưu ý, nấu lâu không thể khắc phục hoàn toàn mọi nguy cơ mất an toàn thực phẩm, đặc biệt khi ngao đã bị hư hỏng hoặc nhiễm độc tố có khả năng chịu nhiệt.

4 sai lầm phổ biến khi ăn ngao dễ gây hại sức khỏe, nhiều người chủ quan mắc phải - Ảnh 2.

Ngao hấp là món ăn quen thuộc nhưng cần bảo đảm phần thịt được nấu chín hoàn toàn trước khi sử dụng.

Chọn ngao đã chết, có mùi lạ hoặc bảo quản không đúng cách

Chất lượng ngao trước khi chế biến là yếu tố quan trọng quyết định độ an toàn của món ăn. Những con ngao đã chết, có mùi hôi, vỏ bị vỡ hoặc có dấu hiệu bất thường không nên tiếp tục sử dụng.

Khi mua ngao, nên ưu tiên những con còn sống, vỏ nguyên vẹn, không có mùi lạ. Sau khi mua về, cần rửa sạch, loại bỏ cát và tạp chất, bảo quản ở điều kiện phù hợp và chế biến sớm.

Không nên để ngao sống quá lâu ở nhiệt độ phòng hoặc bảo quản tùy tiện trong điều kiện không đảm bảo. Nếu phát hiện ngao có dấu hiệu hư hỏng, tuyệt đối không cố tận dụng để chế biến món ăn.

Một sai lầm khác là cho rằng chỉ cần nấu chín thì thực phẩm đã hỏng vẫn có thể ăn được. Trên thực tế, nhiệt độ nấu thông thường không bảo đảm loại bỏ được tất cả các nguy cơ từ thực phẩm đã biến chất hoặc có độc tố.

Ăn ngao không đúng cách khi thuộc nhóm có nguy cơ cao

Ngao là thực phẩm có giá trị dinh dưỡng nhưng không phù hợp với tất cả mọi người. Một số nhóm đối tượng cần đặc biệt chú ý đến nguy cơ dị ứng và nhiễm khuẩn khi sử dụng.

- Người có tiền sử dị ứng với ngao hoặc động vật có vỏ: Cần tránh sử dụng loại thực phẩm đã từng gây dị ứng. Phản ứng có thể biểu hiện bằng nổi mẩn, ngứa, sưng môi, khó thở, thậm chí phản vệ. Người từng dị ứng không nên tự ăn lại để kiểm tra khả năng dung nạp. 

- Người mắc bệnh gan, đái tháo đường hoặc suy giảm miễn dịch: Cần thận trọng với ngao sống, tái và hải sản chưa được nấu chín kỹ. Một số tác nhân gây bệnh từ động vật có vỏ có thể gây nhiễm trùng nghiêm trọng hơn ở những người có bệnh nền hoặc hệ miễn dịch suy yếu. 

- Phụ nữ mang thai: Nên tránh ăn ngao sống, tái hoặc chưa chín kỹ để hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn và các tác nhân gây bệnh có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi.

- Trẻ nhỏ: Có thể sử dụng ngao trong chế độ ăn phù hợp với độ tuổi, nhưng cần bảo đảm thực phẩm được nấu chín kỹ, loại bỏ vỏ và kiểm tra cẩn thận trước khi cho trẻ ăn. Khi trẻ lần đầu ăn ngao, cha mẹ cần chú ý các dấu hiệu dị ứng.

Nếu xuất hiện biểu hiện dị ứng nghiêm trọng như khó thở, sưng lưỡi, sưng họng hoặc choáng sau khi ăn ngao, cần gọi cấp cứu hoặc đến cơ sở y tế ngay lập tức.

Ăn ngao thế nào để bảo đảm an toàn?

Ngao vẫn là thực phẩm có thể góp mặt trong chế độ ăn đa dạng và cân đối nếu được lựa chọn, bảo quản và chế biến đúng cách. Người tiêu dùng không cần kiêng ăn ngao một cách cực đoan nếu không có tiền sử dị ứng hoặc chống chỉ định liên quan.

Để hạn chế nguy cơ mất an toàn thực phẩm, cần lựa chọn ngao còn tươi, loại bỏ những con có dấu hiệu hư hỏng, vệ sinh nguyên liệu trước khi chế biến và nấu chín hoàn toàn. Không nên ăn ngao sống, tái hoặc sử dụng thực phẩm đã bảo quản trong điều kiện không đảm bảo.

Đặc biệt, những người có bệnh nền, suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ cần chú ý hơn đến cách chế biến cũng như chất lượng nguồn thực phẩm. Ăn uống đa dạng, đúng cách và phù hợp với tình trạng sức khỏe là nguyên tắc quan trọng để tận dụng giá trị dinh dưỡng của ngao mà không chủ quan trước những nguy cơ tiềm ẩn.

4 sai lầm phổ biến khi ăn ngao dễ gây hại sức khỏe, nhiều người chủ quan mắc phải - Ảnh 3.Món ăn sáng nhiều người cho là 'chắc dạ' nhưng với 5 nhóm người này bác sĩ khuyên nên hạn chế

GĐXH - Một gói xôi nóng có thể là lựa chọn tiện lợi cho bữa sáng, nhưng lượng tinh bột và năng lượng trong món ăn này không phải lúc nào cũng phù hợp với mọi người. Đặc biệt, 5 nhóm người dưới đây cần chú ý khi ăn xôi để tránh gây thêm áp lực cho sức khỏe.

4 sai lầm phổ biến khi ăn ngao dễ gây hại sức khỏe, nhiều người chủ quan mắc phải - Ảnh 4.Bộ phận của con lợn ăn vừa giòn vừa ngon nhưng 4 nhóm người này nên cẩn trọng

GĐXH - Tràng lợn (dồi trường) có vị giòn béo, giàu protein và một số vi chất nhưng cũng chứa cholesterol, chất béo. Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, một số nhóm người cần thận trọng, hạn chế sử dụng thực phẩm này để tránh ảnh hưởng đến sức khỏe.

4 sai lầm phổ biến khi ăn ngao dễ gây hại sức khỏe, nhiều người chủ quan mắc phải - Ảnh 5.Ăn trái cây sau bữa tối có cần chờ 1–2 tiếng không? Chuyên gia dinh dưỡng giải đáp

GĐXH - Ăn trái cây ngay sau bữa tối có thực sự gây hại cho tiêu hóa và khiến đường huyết tăng cao? Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, không nhất thiết phải chờ 1–2 tiếng mới ăn trái cây, nhưng cần chú ý đến lượng ăn và cách lựa chọn thực phẩm.