6 điều quan trọng cần biết khi dùng thực phẩm bổ sung
Trên thế giới, xu hướng sử dụng thực phẩm bổ sung ngày càng tăng, trong đó có Việt Nam do tâm lý loại thực phẩm này có lợi cho sức khỏe. Tuy nhiên, thực phẩm bổ sung chỉ thực sự có lợi khi được dùng đúng cách.
1. Tính hiệu quả và an toàn khi dùng thực phẩm bổ sung
Thực phẩm bổ sung là các sản phẩm được sản xuất có các thành phần bổ sung dưỡng chất như: vitamin, khoáng chất, acid amin, các chất chống oxy hóa hoặc các hợp chất khác mà người dùng có thể không được cung cấp đủ từ chế độ ăn uống hàng ngày.
Thực phẩm bổ sung có nhiều dạng khác nhau như: viên nén, viên nang, kẹo, bột, đồ uống, thanh năng lượng, sản phẩm thảo dược, enzyme ...
Theo Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ, lượng bằng chứng khoa học về thực phẩm bổ sung rất khác nhau, có một số loại có rất nhiều thông tin nhưng một số loại khác lại ít và chưa đầy đủ. Các nghiên cứu cho thấy, một số chất bổ sung trong chế độ ăn uống có thể có một số lợi ích cho sức khỏe. Ngoài ra, có nhiều chất bổ sung khác cần được nghiên cứu thêm để xác định giá trị.
Về sự an toàn của thực phẩm bổ sung thì những người có tình trạng sức khỏe bình thường uống vitamin tổng hợp không gây rủi ro cho sức khỏe. Tuy nhiên, thực phẩm bổ sung có thể tương tác với thuốc hoặc gây rủi ro nếu bạn gặp một số vấn đề y tế hoặc sắp phẫu thuật.
Nhiều chất bổ sung chế độ ăn uống chưa được thử nghiệm ở phụ nữ mang thai, bà mẹ cho con bú hoặc trẻ em.
Một số sản phẩm được tiếp thị dưới dạng thực phẩm bổ sung (được quảng bá chủ yếu để giảm cân , tăng cường khả năng tình dục và thể hình) có thể chứa các loại thuốc theo đơn không được phép dùng trong thực phẩm bổ sung hoặc các thành phần khác không được liệt kê trên nhãn. Một số thành phần này có thể không an toàn.
Thực phẩm bổ sung có nhiều dạng khác nhau.
2. Lời khuyên để sử dụng thực phẩm bổ sung an toàn
2.1 Xác định lý do tại sao bạn dùng thực phẩm bổ sung
Nếu bạn chưa bao giờ dùng thực phẩm bổ sung trước đây, bạn có thể tự hỏi: "Tại sao tôi nên dùng? Những chất bổ sung này mang lại lợi ích gì cho tôi?" Biết lý do tại sao dùng chất bổ sung sẽ giúp bạn có lựa chọn phù hợp với sức khỏe của mình.
Thực phẩm bổ sung có sẵn để bổ sung cho chế độ ăn uống. Điều này có nghĩa là chúng được dùng ngoài chế độ ăn uống cân bằng, bình thường. Nhiều người dùng thực phẩm bổ sung vì chế độ ăn uống thông thường của họ thiếu một chất dinh dưỡng nào đó. Điều này thường xảy ra với những người theo chế độ ăn chay hoặc thuần chay. Họ cần dùng thực phẩm bổ sung để bổ sung thêm chất dinh dưỡng vào chế độ ăn uống.
Một lý do khác để dùng thực phẩm bổ sung là một số chất dinh dưỡng không thể được hấp thụ đầy đủ qua thức ăn. Thực phẩm bổ sung có thể làm tăng sự hấp thu các chất dinh dưỡng không được hấp thụ đầy đủ qua thực phẩm. Ví dụ, rau bina có chứa sắt nhưng các nghiên cứu cho thấy chỉ có 1-2% chất sắt được hấp thụ khi ăn rau bina.
2.2 Khi cơ thể cần thực phẩm bổ sung
Hầu hết mọi người nhận đủ vitamin và khoáng chất thông qua chế độ ăn uống hằng ngày. Tuy nhiên, có những lúc cơ thể chúng ta cần tăng cường chất dinh dưỡng, đặc biệt ở những đối tượng có nguy cơ như: bổ sung canxi và vitamin D để giữ cho xương chắc khỏe, giảm nguy cơ mất xương; bổ sung những loại vitamin như vitamin A, C, E… để cải thiện sức khỏe làn da; bổ sung omega-3 nếu bạn muốn giữ cho hệ thống miễn dịch khỏe mạnh, trí não và trái tim hoạt động tốt; bổ sung probiotic hỗ trợ sức khỏe đường ruột và tiêu hóa…
2.3 Chọn thực phẩm bổ sung tự nhiên
Bạn nên chọn loại thực phẩm bổ sung không chứa quá nhiều thành phần, càng ít thành phần thì càng tự nhiên. Nếu loại thực phẩm bổ sung chứa nhiều chất, chứa chất làm ngọt nhân tạo và chất bảo quản thì đó không phải là lựa chọn phù hợp.
2.4 Đọc kỹ nhãn hiệu, thành phần trước khi dùng
Theo Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA), thực phẩm bổ sung cần được xác định có hiệu quả hay không trước khi chúng được đưa ra thị trường. FDA đã thiết lập các quy trình thực hành sản xuất tốt (GMP) mà các công ty phải tuân theo để giúp đảm bảo danh tính, độ tinh khiết, hàm lượng và thành phần của thực phẩm bổ sung.
Hãy chọn công ty sản xuất thực phẩm chức năng uy tín và nhà phân phối uy tín. Thực phẩm bổ sung được sản xuất bởi các nhà sản xuất thực phẩm hoặc dược phẩm nổi tiếng có nhiều khả năng được sản xuất bằng cách kiểm soát chất lượng chặt chẽ hơn.
Các nhà sản xuất uy tín sẽ cung cấp thông tin liên hệ trên nhãn hoặc bao bì sản phẩm của họ để bạn biết cách liên hệ nếu có thắc mắc hoặc báo cáo tác dụng phụ nghiêm trọng.
Cần đọc kỹ nhãn hiệu, thành phần trước khi dùng.
2.5 Tránh sản phẩm quảng cáo có tác dụng "thần kỳ"
Tránh những sản phẩm được cho là "phương thuốc thần kỳ", "đột phá" hoặc "khám phá mới". Những tuyên bố như vậy hầu như luôn mang tính lừa đảo và sản phẩm có thể chứa các chất, thuốc hoặc chất gây ô nhiễm có hại.
Tránh các sản phẩm tuyên bố có thể điều trị nhiều loại bệnh không liên quan. Nếu một sản phẩm bổ sung tuyên bố rằng nó có thể chẩn đoán, điều trị, chữa khỏi hoặc ngăn ngừa bệnh tật, chẳng hạn như "chữa bệnh ung thư " hoặc "ngăn chặn sự phát triển của khối u", thì sản phẩm đó đang được bán bất hợp pháp dưới dạng thuốc.
Cố gắng tránh hỗn hợp nhiều chất bổ sung khác nhau. Càng nhiều thành phần thì nguy cơ tác dụng có hại càng lớn. Hỗn hợp cũng khiến việc xác định chất nào gây ra tác dụng phụ trở nên khó khăn hơn.
2.6 Nên gặp bác sĩ tư vấn khi sử dụng thực phẩm bổ sung
FDA khuyên người tiêu dùng nên nói chuyện với bác sĩ, dược sĩ hoặc chuyên gia chăm sóc sức khỏe trước khi quyết định mua hoặc sử dụng thực phẩm bổ sung. Đây là điều rất quan trọng, mặc dù bác sĩ của bạn có thể không biết về tất cả các sản phẩm hiện có nhưng họ có thể cho bạn biết những sản phẩm nào không an toàn đối với tình trạng sức khỏe của bạn.
Sau tuổi 55, thiếu nhóm thực phẩm này, cơ bắp sẽ teo lại: 5 'siêu thực phẩm' giúp hồi phục cơ bắp thần kỳ
Sống khỏe - 1 giờ trướcGĐXH - Nhiều người sau tuổi 55 bắt đầu nhận thấy mình đi chậm hơn, xách đồ nặng thấy run tay, hay nhanh mệt khi đứng lâu. Đây không phải là "bệnh", mà là dấu hiệu của việc suy giảm khối lượng cơ bắp.
5 thói quen phụ nữ tuổi 40 cần loại bỏ ngay: Điều thứ 2 khiến bạn già nhanh hơn
Sống khỏe - 1 giờ trướcGĐXH - Phụ nữ tuổi 40 nên loại bỏ những thói quen như thiếu ngủ, lười vận động hay ăn uống thiếu lành mạnh nếu không muốn sức khỏe và nhan sắc xuống dốc nhanh chóng.
Elken Việt Nam: Hành trình hơn một thập kỷ và khát vọng bứt phá năm 2026
Sống khỏe - 3 giờ trướcChính thức gia nhập thị trường Việt Nam từ năm 2012, Elken Việt Nam đã trải qua một hành trình đầy tự hào để trở thành biểu tượng của sự tin cậy trong ngành chăm sóc sức khỏe và sắc đẹp.
Người đàn ông 68 tuổi phát hiện ung thư phổi di căn từ dấu hiệu nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 5 giờ trướcGĐXH - Người đàn ông 68 tuổi, khàn tiếng suốt 10 ngày, không đau họng, không khó thở, đi khám phát hiện ung thư phổi di căn, gây liệt dây thanh.
3 hành vi quyết định tuổi thọ: Tập thể dục đứng thứ ba, ngủ đủ đứng thứ hai, điều đầu tiên nhiều người không làm được
Sống khỏe - 6 giờ trướcGĐXH - Có 3 hành vi quyết định trực tiếp đến tuổi thọ, được ví như kiềng ba chân giữ cho ngọn lửa sự sống luôn bền bỉ. Bạn đã thực hiện được bao nhiêu điều trong số đó?
Cô gái 25 tuổi phát hiện mắc ung thư hạch từ dấu hiệu tưởng vô hại, nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 10 giờ trướcGĐXH - Cô gái được phát hiện mắc ung thư hạch sau khi sờ thấy khối bất thường ở vùng cổ. Đây là những dấu hiệu nhỏ nhưng tiềm ẩn nguy cơ bệnh lý ác tính.
5 thói quen buổi tối âm thầm 'hại gan', hại thận nhưng rất nhiều người Việt vô tư làm mỗi ngày
Sống khỏe - 1 ngày trướcDù chỉ có một trong số 5 thói quen có thể gây hại cơ thể, ảnh hưởng đến gan dưới đây, bạn cũng nên thay đổi ngay!
Người bệnh suy thận ăn hạnh nhân thế nào để tốt nhất?
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Hạnh nhân giàu dinh dưỡng, tốt cho tim mạch nhưng với người suy thận, loại hạt này có thể tiềm ẩn rủi ro nếu sử dụng không đúng cách.
Nhóm máu có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường cao nhất: Ai có dấu hiệu này cần cảnh giác để phòng bệnh
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Dù có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường cao hơn, nhưng người mang nhóm máu B hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa bệnh thông qua thay đổi lối sống.
Thường xuyên uống loại nước này, cẩn thận đột quỵ lúc nào không hay: Không phải rượu bia
Sống khỏe - 1 ngày trướcNhiều người vẫn nghĩ nguy cơ đột quỵ thường gắn với rượu bia, thuốc lá hay các bệnh lý tim mạch rõ rệt.
3 hành vi quyết định tuổi thọ: Tập thể dục đứng thứ ba, ngủ đủ đứng thứ hai, điều đầu tiên nhiều người không làm được
Sống khỏeGĐXH - Có 3 hành vi quyết định trực tiếp đến tuổi thọ, được ví như kiềng ba chân giữ cho ngọn lửa sự sống luôn bền bỉ. Bạn đã thực hiện được bao nhiêu điều trong số đó?