Ai có nguy cơ bị bệnh thận mạn tính, bạn có thuộc nhóm nguy cơ mắc không?
Bệnh thận mạn là tình trạng suy giảm chức năng thận. Tùy vào mức độ bệnh, chức năng thận có thể suy giảm một phần hoặc mất hoàn toàn chức năng, không thể đào thải chất độc hại và dịch thừa ra khỏi máu.
Ở nước ta, hiện có khoảng 5 triệu người đang bị suy thận , khoảng 26.000 người bị bệnh thận mạn tính , suy thận giai đoạn cuối phải chạy thận nhân tạo và 8.000 ca mắc mới mỗi năm. Trên thực tế, tỷ lệ này ngày có xu hướng ngày càng tăng. Vậy, ai có nguy cơ mắc phải căn bệnh này?
Khi nào thì xác định một người bị mắc bệnh thận mạn tính?
Bệnh thận mạn tính được xác định là tổn thương thận kéo dài trên 3 tháng, xác định bởi các bất thường cấu trúc và chức năng thận, có hay không có giảm GFR, biểu hiện bởi các bất thường về bệnh học hay các dấu hiệu của tổn thương thận, bao gồm các bất thường trong xét nghiệm máu (BUN, creatinine), nước tiểu (albumin, hồng cầu, trụ) hay các kết quả chẩn đoán hình ảnh (bất thường cấu trúc nhu mô thận). Chỉ số GFR < 60 mL/phút/1,73 m2 da kéo dài trên 3 tháng, kèm có hoặc không có tổn thương thận.
Bệnh thận mạn tính được xác định là tổn thương thận kéo dài trên 3 tháng.
Nguyên nhân gây bệnh thận mạn tính
Bệnh thận mạn do nhiều nguyên nhân gây nên, trong đó phải kể đến các nguyên nhân phổ biến như:
- Mắc bệnh lý ở cầu thận như viêm cầu thận cấp, viêm cầu thận mạn, hội chứng thận hư, viêm cầu thận do bệnh hệ thống…
- Tiền sử mắc bệnh đái tháo đường và tăng huyết áp. Đây cũng là hai nguyên nhân phổ biến khiến thận bị tổn thương, dẫn đến suy thận mạn.
- Mắc bệnh ống kẽ thận mạn do nhiễm khuẩn hoặc không do nhiễm khuẩn.
- Nhiễm độc trong thời gian dài.
- Sử dụng một số loại thuốc điều trị bệnh cũng có thể gây tổn thương thận.
- Mắc bệnh thận bẩm sinh, di truyền.
- Mắc bệnh tự miễn như xơ cứng bì, lupus ban đỏ.
- Giảm lưu lượng máu cung cấp cho thận do bất cứ nguyên nhân nào, ví dụ bệnh tắc mạch động mạch thận, suy tim sung huyết…
- Chế độ dinh dưỡng không hợp lý, thường xuyên ăn mặn, sử dụng thuốc lá, bia rượu, chất kích thích…
Biểu hiện bệnh thận mạn tính
Bệnh thận mạn là sự suy giảm chức năng thận tiến triển kéo dài. Các triệu chứng tiến triển chậm. Trong giai đoạn tiến triển có các triệu chứng chán ăn, buồn nôn, nôn ói, viêm miệng, rối loạn vị giác, tiểu đêm, uể oải, mệt mỏi, ngứa, suy giảm về tinh thần, giật cơ và chuột rút, giữ nước, suy dinh dưỡng, bệnh thần kinh ngoại biên và co giật.
Bệnh nhân tăng huyết áp có nguy cơ cao mắc bệnh thận mạn tính.
Đối tượng nguy cơ mắc bệnh thận mạn tính
Đối tượng nguy cơ bị bệnh thận mạn tính là điều lo lắng của nhiều người mắc một số bệnh liên quan. Các ghi nhận cho thấy một số người dễ phát triển bệnh thận, nếu có bệnh đái tháo đường, tăng huyết áp, viêm cầu thận, bệnh di truyền như thận đa nang , hội chứng Alport; nhiễm khuẩn, nghẽn tắc hay bệnh bẩm sinh đường tiết niệu..
Một số người mắc bệnh lupus ban đỏ hệ thống; bệnh phì đại và ung thư tuyến tiền liệt ; dùng thuốc giảm đau chống viêm không steroid (NSAID) dài hạn như ibuprofen, ketoprofen và một số thuốc kháng sinh…. Cũng dễ mắc nguy cơ bệnh thận mạn tính.
Điều đáng lo ngại bệnh thận thường không gây ra triệu chứng gì cho tới khi đã tiến triển. Vì vậy nên những ai trong diện có nguy cơ cao bị bệnh thận cần được thăm khám sức khỏe kiểm tra thường xuyên. Nhiều trường hợp nhờ chẩn đoán và điều trị sớm, sự tiến triển đến bệnh thận mạn tính chậm lại nhưng một số trường hợp chức năng thận vẫn diễn biến xấu và cuối cùng dẫn đến suy thận.
Tóm lại: Bệnh thận mạn là bệnh vô cùng nguy hiểm vì giai đoạn đầu không có biểu hiện rõ ràng, khó nhận biết. Khi phát hiện, bệnh đã ở giai đoạn nặng, chức năng thận gần như mất hoàn toàn, người bệnh phải thực hiện chạy thận nhân tạo cả đời hoặc ghép thận nếu muốn duy trì sự sống. Vì vậy, khi có các biểu hiện nghi ngờ hoặc có các biểu hiện chán ăn, ăn không ngon, mất khẩu vị, buồn nôn, nôn; Khó ngủ, mất ngủ; Mệt mỏi, suy nhược cơ thể, sụt cân không rõ nguyên nhân; Đi tiểu bất thường, nhiều hơn hoặc ít hơn thông thường; Thường hay bị chuột rút cơ bắp, sưng phù tay, chân, mắt cá chân… cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn điều trị.
Thận có 4 chức năng chính: Giữ cân bằng dịch trong cơ thể; Giữ cân bằng các chất khoáng mà cơ thể cần để duy trì hoạt động bình thường, nhất là chất kali để kiểm soát hoạt động của thần kinh và cơ, quá nhiều hay quá ít kali cũng có thể gây ra yếu cơ và vấn đề cho tim; Loại bỏ các sản phẩm giáng hóa của protein (trong thực phẩm) như urê, creatinine (tạo ra trong tiến trình vận động cơ bắp); Giải phóng một số hormon thiết yếu vào máu như renin (điều hòa huyết áp), erythropoietin (EPO) giúp tủy xương tạo hồng cầu và hoạt hóa vitamin D để hấp thụ canxi trong thức ăn nhằm tăng cường cho xương.
Người già ăn trứng vịt lộn mỗi tuần có tốt không? Chuyên gia nói một điều nhiều người bất ngờ
Bệnh thường gặp - 14 giờ trướcGĐXH - Trứng vịt lộn là món ăn quen thuộc, giàu dinh dưỡng và được nhiều người lớn tuổi lựa chọn để bồi bổ sức khỏe. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, món ăn này cũng chứa lượng cholesterol khá cao, nếu ăn quá thường xuyên hoặc sai thời điểm có thể làm tăng gánh nặng cho tim mạch, huyết áp và hệ tiêu hóa.
Dấu hiệu cảnh báo ung thư trực tràng mà người trên 50 tuổi không nên bỏ qua
Bệnh thường gặp - 2 ngày trướcGĐXH - Người bệnh 74 tuổi nhập viện với dấu hiệu đi ngoài ra máu, đau bụng âm ỉ, được chẩn đoán ung thư trực tràng giai đoạn tiến triển.
Loại rau là 'nhân vật phụ' trong mâm cơm nhưng lại có công dụng khiến nhiều người bất ngờ
Sống khỏe - 3 ngày trướcGĐXH - Rau mùi không chỉ là loại rau gia vị quen thuộc trong bữa ăn của người Việt mà còn chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho sức khỏe. Theo Ths.BS Nguyễn Vũ Bình (Giảng viên Đại học Y Hà Nội), mùi có thể hỗ trợ giảm cholesterol, cải thiện sức khỏe tim mạch, hỗ trợ tiêu hóa và bổ sung nhiều chất chống oxy hóa cho cơ thể.
Loại quả nhiều người chê 'nhạt nhẽo' lại là kho dưỡng chất 'vàng' cho tim mạch và đôi mắt
Bệnh thường gặp - 5 ngày trướcGĐXH - Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, bí ngòi không chỉ là thực phẩm dễ chế biến mà còn chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho cơ thể. Từ hỗ trợ thị lực, tăng cường sức khỏe tim mạch đến cải thiện tiêu hóa và bổ sung chất chống oxy hóa, bí ngòi được xem là lựa chọn tốt cho chế độ ăn uống lành mạnh hằng ngày.
Dâu tằm có thật sự 'bổ máu'? Chuyên gia cảnh báo nguy cơ thành nguồn đường ẩn nếu dùng sai cách
Bệnh thường gặp - 5 ngày trướcGĐXH - Dâu tằm được nhiều người tin có tác dụng “bổ máu” nhờ màu tím sẫm đặc trưng. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, loại quả này chủ yếu giàu chất chống oxy hóa và vitamin C, còn nếu dùng dưới dạng ngâm nhiều đường thường xuyên có thể trở thành nguồn đường ẩn gây hại cho sức khỏe.
Đau xương kéo dài, đau nhiều về đêm: Bác sĩ cảnh báo dấu hiệu ung thư xương dễ bị bỏ qua
Bệnh thường gặp - 6 ngày trướcGĐXH - Đau xương âm ỉ, đau nhiều về đêm hoặc kéo dài không dứt tưởng chỉ là bệnh xương khớp thông thường nhưng đôi khi lại là dấu hiệu cảnh báo ung thư xương. Theo bác sĩ, không ít trường hợp phát hiện muộn vì chủ quan tự điều trị tại nhà.
Đau xương về đêm ngày càng nhiều, dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua
Bệnh thường gặp - 1 tuần trướcGĐXH - Ung thư xương là bệnh lý hiếm gặp nhưng nguy hiểm nếu phát hiện muộn. Theo bác sĩ chuyên khoa, nhiều trường hợp ban đầu chỉ xuất hiện những cơn đau xương âm ỉ, dễ bị nhầm với đau cơ, đau khớp hoặc chấn thương thông thường. Chính sự chủ quan này khiến không ít người bỏ lỡ “thời điểm vàng” để điều trị.
Người đàn ông Phú Thọ bị tổn thương gan chỉ vì 1 thói quen khi ăn rau
Bệnh thường gặp - 1 tuần trướcNgười đàn ông Phú Thọ không ngờ một thói quen ăn rau của mình lại khiến gan phải lãnh hậu quả.
Chuyên gia cảnh báo: Gan rất 'sợ' món này nhưng nhiều người lại lầm tưởng là 'có nguồn gốc'
Bệnh thường gặp - 1 tuần trướcGĐXH - Không ít người cho rằng chỉ cần thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng là có thể yên tâm sử dụng thường xuyên. Tuy nhiên, theo Ths.BS Nguyễn Vũ Bình cho biết, một số loại thực phẩm chế biến sẵn dù đảm bảo vệ sinh và xuất xứ vẫn có thể gây áp lực cho gan nếu tiêu thụ quá nhiều trong thời gian dài.
Chỉ số Axit uric tăng cao: Chuyên gia khuyên nên làm ngay những điều này để tránh gout
Bệnh thường gặp - 1 tuần trướcGĐXH - Nồng độ Axit uric trong máu tăng cao kéo dài có thể làm gia tăng nguy cơ gout, tổn thương khớp và ảnh hưởng chức năng thận. Theo bác sĩ, bên cạnh thuốc điều trị, việc thay đổi chế độ dinh dưỡng và duy trì lối sống khoa học là yếu tố quan trọng giúp hỗ trợ kiểm soát Axit uric hiệu quả hơn.
Bác sĩ cảnh báo 6 dấu hiệu ung thư xương giai đoạn đầu mà nhiều người vẫn nghĩ là thiếu canxi
Bệnh thường gặpGĐXH - Nhiều người cho rằng đau nhức xương, mỏi cơ hay chuột rút là dấu hiệu thiếu canxi nên tự ý bổ sung tại nhà trong thời gian dài. Tuy nhiên, theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình – Giảng viên Đại học Y Hà Nội, có những trường hợp đau xương thực chất là dấu hiệu sớm của ung thư xương và việc nhầm lẫn có thể khiến người bệnh bỏ lỡ “giai đoạn vàng” trong điều trị.