Cáp treo Sơn Đoòng “gây bão” dù mới chỉ là ý tưởng?

Đây là hình ảnh mang tính chất cảnh báo sự ô nhiễm ở Sơn Đoòng khi xây cáp treo nhận được nhiều bình luận ấn tượng trên mạng xã hội Ảnh: T.L

Chưa hề có dự án cáp treo cho Sơn Đoòng

Thời gian vừa qua, dư luận bàn tán xôn xao về việc xây dựng cáp treo ở Sơn Đoòng, trong đó chủ yếu là phản đối và rất nhiều website, nhóm, hội facebook lập nên để bảo vệ sự nguyên sơ của Sơn Đoòng. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của chúng tôi thì đến thời điểm này, Sơn Đoòng vẫn an toàn vì chưa có dự án nào về việc xây cáp treo tại đây. Việc khơi dậy chuyện cáp treo mới chỉ dừng lại ở việc thăm dò ý kiến dư luận.

TS Nguyễn Quốc Dựng, Phó trưởng phòng Khoa học kỹ thuật và công nghệ (Viện Điều tra quy hoạch rừng) cho biết: “Việc thực hiện cáp treo vào hang Sơn Đoòng mới chỉ dừng lại ở mức ý tưởng, chưa có dự án cụ thể để bàn chi tiết hay đưa ra ý kiến có hay không. Còn ý tưởng làm cáp treo vào hang Sơn Đoòng đã có từ lâu và nằm trong dự án quy hoạch xây dựng chung cho Phong Nha – Kẻ Bàng nhưng dự án này vẫn chưa được phê duyệt”.

Cũng theo TS Nguyễn Quốc Dựng, hiện tại Tập đoàn Sun Group mới trình UBND tỉnh Quảng Bình ý tưởng, kỹ thuật xây dựng cáp treo vào Phong Nha – Kẻ Bàng và đưa chuyên gia nước ngoài tới để khảo sát. Vì vậy, đây hoàn toàn chưa phải là một dự án. UBND tỉnh Quảng Bình cũng mới chỉ phê duyệt về chủ trương xây dựng chứ không phải phê duyệt dự án”.

Theo các chuyên gia, Sơn Đoòng nằm trong một di sản được UNESCO công nhận, vì vậy, việc để dự án được triển khai phải trải qua rất nhiều bước: Khi ý tưởng được phê duyệt thì nhà đầu tư mới xây dựng thành dự án và tiếp tục trình các cấp phê duyệt. Sau đó phải có đánh giá tác động môi trường, xin ý kiến của Cục Di sản văn hóa (Bộ VH, TT&DL), ý kiến đại diện Ủy ban UNESCO Hà Nội, UNESCO Paris. UNESCO sẽ phải cử người sang đánh giá mức độ tác động môi trường của dự án tới đâu, như thế nào và khả năng phục hồi, chống chịu của tự nhiên thế nào… Nếu đạt chuẩn thì dự án mới được thực hiện.

Sự nóng vội gây thiệt hại cho di sản

“Sơn Đoòng chưa có dự án nhưng việc vội vàng họp báo về vấn đề cáp treo đã gây nên những dư luận xấu với Sơn Đoòng. Tập đoàn Sun Group, muốn thực hiện cáp treo ở Sơn Đoòng nhưng chưa nghĩ tới vấn đề dư luận, ý kiến nhà khoa học cũng đã gây nên những thất thiệt không đáng có. Vì vậy, khi thực hiện công trình có sức ảnh hưởng lớn đến cộng đồng hãy thực hiện một cách minh bạch, tổ chức hội thảo khoa học, thông tin cụ thể cho báo chí… sẽ tốt hơn rất nhiều”, TS Nguyễn Quốc Dựng thẳng thắn.

GS.TSKH Vũ Quang Côn, nguyên Viện trưởng Viện Sinh thái và tài nguyên sinh vật thì cho rằng: “Phong Nha – Kẻ Bàng là 1 trong 200 vùng sinh thái cảnh quan quan trọng của toàn cầu. Đồng thời ở đây cũng có số loài thực vật rất lớn – 2.744 loài, động vật trên 1.000 loài, trong đó có nhiều loài quý… Chính vì vậy nếu làm cáp treo vào hang Sơn Đoòng thì việc ảnh hưởng đến hệ động thực vật sẽ rất rõ. Tính đến thời điểm hiện tại, chưa có nghiên cứu nào chuyên sâu về hang Sơn Đoòng nhưng đã muốn tác động vào đây dù là ý tưởng thì cũng là quá sớm và thiếu tính toán. Nhất là khi nó lại là ý tưởng của các nhà kinh doanh chứ không phải người làm khoa học”.

Hầu hết, các chuyên gia đều thể hiện sự quan ngại nếu xây cáp treo thì trong quá trình xây dựng, vận chuyển nguyên vật liệu, ánh sáng đèn điện, tiếng ồn máy móc… những điều đó sẽ phá vỡ tính toàn vẹn của quần thể sinh học, động vật ở đây. Khi khai thác, lượng lớn người đổ về vấn đề ô nhiễm môi trường, tiếng ồn là điều không thể tránh dù có quản lý tốt. Sơn Đoòng chỉ nên dành cho các nhà nghiên cứu, nhà thiên nhiên, thám hiểm… để tránh gây thiệt hại cho di sản thiên nhiên.

 Mai Hạnh